Een open kerkdeur op zondag als tegenwicht tegen de 24-uurseconomie

Zetten we de deur open of houden we haar dicht? Dat dilemma zorgt in de kerk voor verhit debat, maar je kunt het ook letterlijk opvatten: Moeten Nederlandse kerken niet vaker de kerkdeur open laten? Want hoe vaak doolt een mens op koopzondag niet door een stadshart en zou best dat onbekende kerkje in willen stappen, ware het niet dat die negen van de tien keer dicht is.

De nieuwe koers vroeg duizend christenen uit heel Nederland wat zij daarvan vinden. Want kerken, christenen en politieke partijen "kunnen stampvoeten wat ze willen", schrijft Jasper van den Bovenkamp, maar de koopzondag is niet meer weg te denken uit de Nederlandse samenleving. Kan de kerk daar dan niet beter van profiteren door winkelende Nederlanders gastvrij te onthalen?

Driekwart van de respondenten vindt van wel: laat die kerk op zondag langer open. Niet meer dan zeven procent hoopt daarmee nog ongelovigen te bekeren, de meesten willen gewoon laten zien dat de kerk een gastvrij rustpunt kan zijn in de hectiek van het leven - en met name het boodschappen doen. "Maken kerken zich werkelijk zorgen om de oprukkende 24-uurseconomie", besluit het artikel, "dan is een open kerkdeur op zondag misschien wel de beste getuigenis die ze kunnen geven."

Hoe dat in zijn werk gaat, weet communicatiedeskundige Marja Brak. Zij werkt voor de Amersfoortse Sint-Joriskerk en die trekt op zondag al twee jaar passanten. Sommigen worden onverwacht geraakt door de Bijbel. Zo mailde een man uit Rijswijk haar om een zin die hij van de lector had opgevangen, maar na het kerkbezoek vergeten was: "Zalig bent u die het woord van God hoort en het bewaart in uw hart". Maar, waarschuwt Brak, zorg bij zo'n late zondagsdienst wel voor 'bankvullers': "Als je kerk leeg is tijdens zo'n viering, ervaren mensen het soms als een fuik waar ze in zijn gelopen."

We moeten ook niet ál gespannen omgaan met de zendingsopdracht van de kerk, laat Stefaan Paas in hetzelfde blad weten. In het geseculariseerde Amsterdam leerde hij op een 'ballingschapsmanier' naar de kerk kijken. Het heeft hem geleerd niet te veel nadruk te leggen op het rendement van de zendingsmissie. "Evangeliseren en mensen dienen, dat zijn goede dingen in zichzelf. Ze worden niet pas goed als je er succes mee hebt." Aanleiding voor het gesprek is Paas' nieuwe boek over de 'christelijke missie in een postchristelijke samenleving': 'Vreemdelingen en priesters'.

Ds. J.A.W. Verhoeven, predikant te Leerdam en bestuurslid van de Gereformeerde Bond, vindt al die inspanning om te veranderen niet zozeer overspannen, als wel fundamenteel verkeerd of zelfs onmogelijk, betoogt hij in De Waarheidsvriend. "Ik kies niet de gemeente uit. Dat doet de HEERE God." Daarbij beroept hij zich op het Oude Testament en verbaast hij zich erover dat deze basics van de Bijbel in de drukbediscussieerde toekomstvisie 'Kerk 2025' helemaal niet genoemd wordt. De gedachte dat we zelf wel bepalen hoe de kerk er in de toekomst uit gaat zien, is een typisch voorbeeld van individualistisch denken, dat volgens Verhoeven 'gekruisigd' moet worden, "ook al is dat een heilig huisje in onze cultuur en in ons hart". Het komt er volgens Verhoeven op neer dat we de opdracht hebben de kerk te laten zoals ze is, maar dat is in zijn ogen amper een keuze, het is een opdracht waaraan niet te tornen valt. Het 'Pamflet kerk 2025', initiatief van vier in Trouw geïnterviewde predikanten om ook eens buiten de kerk te denken, 'klinkt wel vlot', maar miskent de ambtelijke dienst. "Natuurlijk moet er gebed en geloofsgesprek zijn aan de keukentafel. Maar dopen we ook in de sloot achter het huis? En vieren we het avondmaal bij de open haard?"

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden