Een mooi leven

'Ik heb nu een heel mooi leven', zei iemand tegen het einde van de documentaire 'Rebirth', die aan de vooravond van de tiende herdenking van 11 september werd uitgezonden. Een weeklang is er veelvuldig geëvalueerd, teruggeblikt en nabeschouwd op de gebeurtenissen van 9/11. Tientallen keren vlogen de vliegtuigen de torens van het WTC in, tot gekmakens toe zagen we herhaalde beelden van stofwolken, aangeslagen New Yorkers, een grimmige Osama bin Laden en een verbeten George Bush.

Gistermiddag was live de herdenkingsbijeenkomst vanuit New York te volgen. Waren we tegen die tijd 9/11 moe? Alleen een cynicus zou dat zeggen. Want tussen de stroom van herhaalde invalshoeken waren prachtige verhalen te ontdekken. Eerder in de week zond de BBC met 'The twins of the Twin Towers' mooi intieme gesprekken uit met mensen die een tweelingzus of -broer in de gebouwen hadden verloren. En in 'Lachen na de Twin Towers' schoof een aantal cabaretiers aan voor een gesprek met Frénk van der Linden over humor na trauma. Kun je dezelfde avond in het theater nog een grap maken over een grootse, pijnlijke gebeurtenis, vroeg Van der Linden. Ik denk niet dat ik er een zou hébben, twijfelde Erik van Muiswinkel. Claudia de Breij vond van wel. 'Als je een grap hebt die bindt, dan kan dat wel ja.' Het gesprek met de grappenmakers werd gek genoeg ernstiger en matter van toon dan de programmatitel deed vermoeden, maar duidelijk werd wel hoe belangrijk humor en relativering zijn bij herstel.

Herinnering en relativering vormden de rode draad van dit 9/11 weekend. Als filmliefhebber kon je kijken naar 'United 93', de indrukwekkende reconstructie van de vlucht van het neergestorte gekaapte vliegtuig, maar ook naar de melige vliegtuigrampenfilm-parodie 'Airplane!' Ook 'Rebirth', de documentaire waarin Jim Whitaker negen jaar lang vijf mensen heeft gevolgd wier levens op hun kop zijn gezet door de aanslagen, evolueerde van loodzware herinnering naar lichtere relativering. Een vrouw met ernstige brandwonden deed het eerste jaar weinig meer dan eten, slapen en tv kijken. Acht jaar en meer dan veertig operaties later vertelde ze, simpel en opgewekt lachend, hoe blij ze is dat ze lééft. De tijd die Whitaker voor zijn portrettenreeks heeft genomen bleek de kracht van zijn film: het was groeiende veerkracht die het meest ontroerde. De jonge Nicholas bijvoorbeeld, die op zijn vijftiende zijn moeder verloor, zag je in minder dan twee uur veranderen van een geknakte tiener in een verankerde twintiger die kon lachen om het idee dat hij Osama bin Laden zou haten. 'Absurd. Ik ken hem niet eens.' 'Rebirth', op pijnlijke momenten ongepast onderbroken door de drillende billen van de 'vierentwintig feestbeesten' van 'X-Cherso', vormde zo een troostrijk slot van een overwegend sombere televisieweek, en misschien wel van een tijdperk. New Yorks burgemeester Bloomberg suggereerde deze dagen dat het tijd wordt de term 'ground zero' te laten varen, en vanaf nu weer vooruit te blikken. Ruimte te geven aan een mooi leven.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden