Een modedagje voor dames

Nederlanders hebben de naam niet erg 'mode-minded' te zijn. Op het eerste gezicht klopt die stereotypering, vindt Joke van Dijk, voormalig ontwerpster van kinderkleding en naailerares. Maar achter de 'casual' façade gaat dikwijls wel degelijk belangstelling voor en enige kennis van mode schuil, ervaarde ze toen ze een paar jaar geleden begon met het geven van modelezingen in buurthuizen.

De lezingen vormden de opmaat voor haar huidige bedrijfje Couturage, dat in haar woonhuis eendaagse modecursussen organiseert voor kleine groepen en individueel geïnteresseerden, die eens wat anders willen dan het gebruikelijke museumbezoek of uitstapje naar de Keukenhof.

Joke van Dijk kwam op het idee dankzij de eveneens in Haarlem woonachtige zangeres Leonie Janssen, die in haar statige privé-pand zangtherapie geeft. En ze liet zich inspireren door een bezoek aan een Antwerps Jugendstil-huis, waarvan de eigenaren een vertrek hadden omgetoverd in een tearoom. “Ik heb ook een mooie woning waarmee ik iets leuks kan doen”, bedacht de Haarlemse, die vanwege haar drie jonge kinderen het veeleisende vak van ontwerpster vaarwel had gezegd.

SCHILDERKUNST

Wie een modedagje onder Van Dijks dak beleeft, krijgt aan de hand van dia's, video en film een overzicht voorgeschoteld van de belangrijke stromingen en ontwerpers van de afgelopen eeuw. Daarbij wordt aangetoond dat de schilderkunst door de decennia haar invloed deed gelden. Zo liet Paul Poiret, de eerste grote mode-ontwerper van deze eeuw, zich inspireren door de Fauvisten oftewel 'Wilden', met als belangrijke vertegenwoordigers Matisse en Kees van Dongen. Hij nam hun felle kleurgebruik over en daarmee waren zoete pasteltinten voor kleding rond 1910 absoluut passé.

Een met de hand ingekleurd modefilmpje, dat verschillende ontwerpen van Poiret (de bedenker van de strompelrok) toont, doet de aanwezigen grinniken. De welgevulde mannequins nemen met een gelukzalige blik uitgebreid de tijd hun japonnen te tonen; een groot contrast met de huidige broodmagere modellen, die met een strakke kop over de catwalks denderen. Poiret was qua pr zijn tijd op diverse fronten overigens ver vooruit. Hij organiseerde als eerste mode-shows. Iets wat in die tijd nog hoogst ongebruikelijk was. De grote Parijse modehuizen lieten hun mannequins parmantig rondstappen op de paardenrennen à la Ascot.

Naast de verschillende kunststromingen leidden de twee wereldoorlogen en vervolgens de verschillende filmsterren en jeugdculturen tot een duizelingwekkende opeenvolging van onder meer roklengten, belijningen en variaties in hoeden. Tussen 1920 en 1938 bijvoorbeeld veranderde de rok vijf keer drastisch van gedaante. Menige vrouw moet destijds wanhopig zijn geweest, want des couturiers wil was tot ver in deze eeuw wet. Pas eind jaren zestig komt daar verandering in. André Courrèges is de laatste 'echte' ontwerper, die de vrouw - dikke billen of niet - rücksichtslos de minirok dicteert. Vervolgens neemt de Flower-power-beweging, die wars is van conventies, het roer over.

AMBIANCE

Voor wie dit soort 'oppervlakkige' wetenswaardigheden al gesneden koek zijn, is de Couturage-cursus niet echt een aanrader. Wanneer een eeuw mode in ongeveer vier uur tijd wordt behandeld, kan van echte diepgang geen sprake zijn. Daarom doet de echte mode-adept er wellicht beter aan zich een dagje op te sluiten met goede naslagwerken en boeken. Maar ja, die ontbeert dan wel een heus damesuitje met welverzorgde lunch en 's ochtends een keur aan taarten bij de koffie. Deze worden geserveerd in de sfeervolle voorkamer van Van Dijks statige oude pand, waar schoenen, hoeden en kledingstukken uit vervlogen tijden zijn uitgestald. Door die aangename ambiance waan je je bijna een jaren-twintig-meisje uit de Cissy van Marxveldt-romans, dat om de haverklap roept: 'Meid, wat een snuit van een jurk!'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden