Standplaats Mexico

Een Mexicaans feministisch debat met alleen mannelijke sprekers

Gemaakt bij een protest tegen de vrouwenmoorden, die de Mexicaanse stad Ciudad Juãrez al jaren teisteren. AFP.

Het evenement was ironisch bedoeld, maar dat had niet iedereen meteen door. Afgelopen week kondigde de Nationale Autonome Universiteit in Mexico-Stad (Unam), de grootste van Latijns-Amerika, een serie debatten over feminisme aan. Een middag lang zouden elf intellectuelen gepassioneerd discussiëren over vrouwenrechten, geweld tegen vrouwen en het doorbreken van het glazen plafond in Mexico.

Al snel viel een groot aantal Mexicanen echter op dat er iets niet in de haak was: alle sprekers waren witte mannen. Dat, en hun namen op een knalroze poster, schoot velen in het verkeerde keelgat. Binnen enkele uren was het raak: twitteraars en facebookgebruikers uitten massaal hun ongenoegen.

'Feminisme voor dummies: we hebben niet één vertegenwoordiger', twitterde feministe Ana González woedend.

'Wat gaat er volgen? Een lezing over racisme met alleen maar blanken?', brieste kunstenaar Bea Ortiz.

Sommigen noemden de debatmiddag een goed onderwerp voor de weblog 'All Men Panel', dat het internet afspeurt naar evenementen waar alleen (witte) mannen spreektijd krijgen.

Ironie

Het was nota bene de invloedrijke intellectueel Regina Tamés die de zaak probeerde te sussen. Zij leek als een van de weinigen door te hebben dat de opzet van het evenement geen chauvinistisch-mannelijke uitglijder was, maar een fraai staaltje ironie. Gespreksleider was Marta Lamas, een van de meest gevierde feministen van het land. De middag werd georganiseerd om haar 45-jarig jubileum als voorvechtster voor vrouwenrechten op speelse wijze kleur te geven, als vrouw die elf mannen urenlang van repliek zou dienen.

Dat die gedachte aan veel Mexicanen niet was besteed, was jammer maar niet onlogisch, want het tijdstip was nogal ongelukkig. Op 15 september werd in de deelstaat Puebla, ten oosten van Mexico-Stad, het levenloze lichaam van de één week eerder ontvoerde studente Mara Fernanda Castilla (19) gevonden. Het meisje werd vermoedelijk door een taxichauffeur ontvoerd, verkracht en om het leven gebracht.

De moord op Mara leidde tot een golf van woede. Ze werd het symbool van de nog altijd, vaak met geweld, onderdrukte positie van vrouwen in het conservatief-katholieke land. Het geweld tegen vrouwen is een groeiend probleem; tussen 2000 en 2014 werden dagelijks vijf vrouwen vermoord. En als een vrouw het slachtoffer is van geweld, krijgt ze van de autoriteiten vaak zelf de schuld; het zal wel aan de manier waarop ze zich kleedt hebben gelegen, ze zal er wel zelf om gevraagd hebben, ze zal zich wel 'uitdagend' gedragen hebben.

De, uiteraard door mannen gedomineerde, politiek en het bedrijfsleven reageert op zulk geweld meestal onverschillig. Na de moord op Mara riepen strijders voor vrouwenrechten de regering op een gender alarm in te stellen in deelstaat Puebla, waar dit jaar al 86 vrouwen zijn omgebracht. Het alarm zou de federale regering verregaande bevoegdheden geven om geweld tegen vrouwen te bevechten. De reactie van Coparmex, 's lands invloedrijkste werkgeversorganisatie, was schokkend: een gender alarm is niet nodig en zou maar toeristen en investeerders afschrikken.

Allicht dus dat het evenement van de Unam velen in het verkeerde keelgat schoot. De organisatoren verontschuldigden zich snel, maar de middag werd niet afgeblazen. Mede-organisator Susana Ochoa: "Ik denk dat het goed is dat er een debat over het thema is. Vrouwen zijn in dit land lang ondervertegenwoordigd geweest."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden