Een kampeerkaart

Een kampeerkaart is voor natuurkampeerders geen probleem. Zo blijft het rustig.

Het gaat goed met het natuurkamperen. Het aantal terreintjes breidt zich gestaag uit. Er is een stijgende verkoop van het Groene Boekje, waarin de natuurkampeerterreinen zijn opgenomen. En de rust op de veldjes, die de afgelopen jaren soms verstoord werd door vreemd volk, lijkt weergekeerd.

Belangrijke ontwikkeling van de laatste tijd is dat Staatsbosbeheer (SBB) de natuurkampeerkaart weer verplicht gesteld heeft voor gebruikers van zijn terreinen. SBB telt 43 natuurcampinkjes, die allemaal vermeld staan in het Groene Boekje van de Stichting Natuurkampeerterreinen (SNK). De afgelopen twee jaar kon iedereen zijn tent op een SBB-terrein opzetten zónder de door de stichting uitgegeven kaart. Neerlands Boswachter hoopte op die manier (op proef voor drie jaar) meer mensen te trekken; de natuurkampeerkaart was voor veel mensen een drempel, dachten ze bij SBB.

Niets bleek minder waar. Het afschaffen van de kaart voor SBB-terreinen (op de andere natuurterreinen uit het Groene Boekje, die geen eigendom van Staatsbosbeheer waren, bleef de kaart verplicht) leverde geen noemenswaardige groei van het aantal overnachtingen op. Van de vermeende drempelwerking was geen sprake, zegt Jan Blok. Afgelopen najaar al besloot SBB de kaart toch maar weer verplicht te stellen, temeer omdat de sfeer van vrijheid-blijheid ook mensen naar de natuurterreinen trok 'die je er niet zou verwachten' -om het heel netjes in de woorden van Blok te formuleren. Vrij vertaald: er kwamen kampeerders die hun auto naast de tent wilden, wel eens de radio aan zetten, schamper deden over de simpele voorzieningen, ook wel eens een feestje wilden bouwen, enzovoort.

En daar zijn de natuurkampeerterreinen niet voor bedoeld. Wie een natuurterrein bezoekt, is uit op rust in een natuurlijke omgeving. ,,Klaarblijkelijk heeft niet iedereen dat motto'', aldus Jan Blok. Er kwamen bij SBB klachten binnen van vaste klanten -volgens Blok zo'n 25 brieven in twee jaar. ,,Je moet ze serieus nemen, maar ook niet overdrijven. Het waren vaak kleine ergernissen.'' Kennelijk was de kritiek zo duidelijk dat Staatsbosbeheer de zaak terugdraaide.

De kampeerkaart werd weer verplicht -tot vreugde van de Stichting Natuurkampeerterreinen, waarbij naast SBB ook de Vereniging gastvrije Nederlandse Landgoederen en Kastelen, de Nederlandse Toeristen Kampeer Club, het Nivon, de Stichting Goed Kamp en de Vereniging Natuurlijk Kamperen zijn aangesloten.

De SNK werd opgericht in 1975 om het kleinschalig en rustig kamperen in een natuurlijke omgeving in stand te houden. De stichting is zelf geen eigenaar van terreinen, maar erkent terreinen die zich houden aan van tevoren afgesproken richtlijnen. Eens per twee jaar worden de terreinen getoetst of ze het groen-met-witte bord 'Natuurkampeerterrein' mogen plaatsen en vermeld kunnen worden in het Groene Boekje. Vorig jaar werden 136 terreinen erkend, dit jaar zijn het er 139.

Gijsbert Valstar van de Stichting Natuurkampeerterreinen is blij dat Staatsbosbeheer de kampeerkaart weer verplicht gesteld heeft voor zijn terreinen. ,,We merken het aan de gebruikers: die bellen spontaan op om te zeggen dat ze er tevreden mee zijn. Ook op de beurzen kregen we positieve reacties, ook van mensen die zich van ons hadden afgekeerd. Nu zeiden ze: 'We komen weer terug.' Het effect van de proef van Staatsbosbeheer is toch negatiever geweest dan die paar brieven. Wij zijn klanten kwijt geraakt: er zijn wel een paar duizend kaarten en Groene Boekjes minder verkocht en enkele duizenden overnachtingen minder geboekt. Gelukkig hadden we vorig jaar een uitstekende zomer, waardoor het verlies nog enigszins gecompenseerd is.''

Met het afschaffen van de kampeerkaart werd de deur van SBB-terreinen wagenwijd opengesteld, maar daar kwamen volgens Valstar mensen op af die de mores van het natuurkamperen niet kenden.

,,De spelregels staan in het Groene Boekje. Als je dat niet meer koopt, weet je ook niet wat er van je verwacht wordt. Het idee was dat de boswachters wel corrigerend konden optreden, maar die hadden daar helemaal geen tijd voor. Terwijl de sfeer op de terreinen af en toe verpest werd, werd er niets aan gedaan. Daar doe je je vaste klanten geen plezier mee: 75 tot 80 procent van de bestaande gasten snapte ook niet waarom de kaart was afgeschaft. Volgens mij blijkt ook uit geen enkel onderzoek dat de kaart een remmende werking had.'''

Inmiddels loopt de belangstelling voor de kaart en het Groene Boekje weer op. De SNK en Staatsbosbeheer moeten nu vooral proberen het imago van de natuurkampeerterrein te verbeteren. Valstar: ,,Er zijn nog altijd mensen die denken dat natuurkampeerders blootlopers zijn, maar dat zijn naturisten. Of ze associëren ons met de gedachte dat we een gat in de grond moeten maken om onze behoefte te doen.''

Er is nog altijd één SBB-terreintje waar dat het geval is, bij Zelhem in de Achterhoek, maar volgens Blok is dat de uitzondering die de regel bevestigt. ,,De rust is het belangrijkste voor onze kampeerders. Ze willen geen grootschalige camping, geen georganiseerde activiteit, geen kantine of zwembad. Ze houden zichzelf wel bezig. De toiletten moeten schoon zijn en de douche warm, maar aan high quality hebben ze geen behoefte.'' Valstar onderschrijft dat: ,,Ze willen kamperen met de luxe van de eenvoud.''

Bij SKN en Staatsbosbeheer wordt nog gediscussieerd hoe de natuurkampeerterreinen meer in de kijker kunnen komen. Niet met grote borden langs de snelweg of dure promotiecampagnes. Valstar: ,,Maar je maakt kampeerders ook niet blij met een kouwe douche.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden