Een hoef als snuifdoos in een Britse officiersclub

Anky van Grunsvens dressuurwonder Bonfire, goed voor olympisch goud in 2000 en een standbeeld in het Brabantse Erp, is dood. Veel fameuze paarden uit het verleden werden na hun dood opgezet.

Kroonprins (de latere koning) Willem II vervulde een heldenrol tijdens de Slag bij Waterloo in 1815. Dat was althans het verhaal dat in Nederland nog lang zou rondzingen. Als generaal in dienst van de Britten had hij met zijn manschappen in een penibele situatie dapper weerstand geboden aan Franse troepen. Op die manier kreeg de multinationale legermacht die strijd leverde tegen Napoleon de tijd zich te herenigen en kon deze de keizer uiteindelijk de beslissende nederlaag bezorgen.

Willem II raakte op het slagveld onder Brussel gewond aan zijn schouder. Het werd een soort bewijs voor de door hem betoonde moed en droeg bij aan zijn status als 'held van Waterloo'.

Treuriger was het lot van Willems paard Wexy. Dat overleefde de strijd niet. De prins kon het niet over zijn hart verkrijgen om het dier achter te laten tussen alle andere kadavers en stoffelijke overschotten. De resten van Wexy werden in Willems opdracht door zijn troepen meegenomen.

Uiteindelijk kreeg het dode paard een ereplek in de Koninklijke Stallen in Den Haag. Willem II liet het opzetten. In hoeverre het resultaat recht doet aan de anatomie van de echte Wexy is de vraag. De preparateur gebruikte slechts de huid van het dier. Die werd rond een houten geraamte gespannen.

Behalve in de Koninklijke Stallen is Wexy ook nog altijd te zien op het Haagse Buitenhof. Daar staat voor de ingang naar het Binnenhof een ruiterstandbeeld van Willem II. Oorspronkelijk stond op ongeveer dezelfde plek een beeld van deze Oranje, staand, zonder zijn paard. Maar toen in de jaren twintig van de vorige eeuw de verkeerssituatie wijzigde en het monument verplaatst moest worden, besloot men dat er iets mooiers moest komen. Het werd een replica van een beeld van een Franse (!) kunstenaar dat in 1884 was onthuld op de Place Guillaume II in Luxemburg-stad.

De Britse legeraanvoerder, de hertog van Wellington, reed in Waterloo op Copenhagen, een voormalig renpaard. Hij zou het dier later altijd eer blijven bewijzen. De hertog reed erop tijdens militaire parades en gaf het paard een plek in zijn eigen stallen. Hij woonde persoonlijk Copenhagens teraardebestelling in 1836 bij en zou in woede zijn ontstoken, toen hij zag dat iemand ervandoor was gegaan met een van de hoeven van de overledene. Na de dood van de hertog zorgde zijn zoon voor een grafsteen voor Copenhagen. Het paard werd daarnaast vereeuwigd in een borstbeeld en in ruiterstandbeelden.

Napoleon zat in Waterloo op zijn grijs-witte arabier Marengo. De twee hadden een lange gezamenlijke geschiedenis. Hun relatie ging waarschijnlijk terug tot de Egyptische veldtocht van zo'n zestien jaar eerder. Samen trokken ze door heel Europa. Het paard werd genoemd naar de Slag bij Marengo (Noord-Italië) in 1800.

In Waterloo werd het dier buitgemaakt door de Britten. Pogingen om met het paard te fokken leverden weinig succes op. Marengo stierf in 1831 op de hoogbejaarde leeftijd van 38 jaar. Zijn skelet kreeg een plaatsje in het National Army Museum in Londen. Een van zijn hoeven eindigde als snuifdoos in een Britse officiersclub.

In loop van de twintigste eeuw kreeg een aantal paarden dankzij film- en tv-optredens wereldfaam. Een deel ervan stierf in anonimiteit, zoals Bamboo Harvester, het ros dat in de jaren zestig het sprekende paard Mr. Ed vertolkte. Trigger, het slimme paard van Roy Rogers en beroemd door een tv-serie uit de jaren vijftig, werd na zijn dood in 1965 in steigerende pose opgezet en tentoongesteld in een museum. De op een gipsen beeld gespannen huid van de voormalige televisiester werd in 2010 door Christie's geveild. Trigger ging voor het aanzienlijke bedrag van 266.500 dollar naar een kabel-tv-bedrijf.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden