Een goudeerlijk zelfportret is weer thuis in Leiden

Elk minuscuul vlekje op zijn gezicht heeft hij nageschilderd. Ook het kleine litteken bij zijn mond is niet verdoezeld. Opvallend realistisch is dit zelfportret van de Leidse fijnschilder Jan van Mieris (1660-1690). Schilders die zichzelf afbeelden, geven niet altijd zo'n eerlijke weergave van hun gezicht als Jan van Mieris deed op dit zelfportret. Hij kijkt ons aan, maar lijkt ook een beetje weg te dromen. Zit hij met zijn gedachten nog bij de tekening die hij aan het maken is? Of denkt hij aan de reis naar Rome die hij kort na het schilderen van dit zelfportret zou maken?

Jan van Mieris maakte dit zelfportret mogelijk als afscheidscadeau speciaal voor zijn vader, de beroemde fijnschilder Frans van Mieris de Oude. Het is volgens kenners een hoogtepunt in zijn kleine oeuvre. Jan van Mieris overleed op 30-jarige leeftijd in Rome en liet zo'n 25 schilderijen na. Museum De Lakenhal in Leiden had er daarvan al drie en heeft nu ook dit zelfportret kunnen kopen, met steun van de Vereniging Rembrandt, de BankGiro Loterij en het Mondriaan Fonds.

Het schilderij was in het verleden lang in het bezit van de familie van de kunstenaar. In 1749 werd het verkocht aan Allard de la Court. Deze rijke Leidse textielfabrikant had in zijn huis aan het Rapenburg een van de belangrijkste kunstverzamelingen van de Republiek bijeengebracht. De laatste particuliere eigenaren waren de in 2006 overleden schrijver Gerard Reve en zijn partner Joop Schafthuizen.

Het schilderij is nu weer 'thuis' in Leiden. De aankoop past in het streven van de Lakenhal om de verzameling fijnschilders in de collectie verder te versterken. Net als zijn vader was Jan van Mieris een echte fijnschilder. Kijk alleen eens naar zijn jasje en de lap stof die over zijn arm is gedrapeerd. Zo natuurgetrouw weergegeven dat je de stoffen haast kunt 'voelen'.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden