Een deugniet, snel en onverschrokken Wout Wagtmans 1929-1994

Van een onzer verslaggevers AMSTERDAM - Op 64-jarige leeftijd is in Sint-Willebrord een van de Nederlandse wielerlegendes uit de jaren vijftig, Wout Wagtmans, overleden. Wagtmans, plaats- en generatiegenoot van Wim van Est en vrachtwagenchauffeur van professie, leed sinds april dit jaar aan kanker. De gewiekste, immer aanvallend ingestelde coureur droeg van 1954 tot en met 1956 in totaal dertien dagen de gele trui in de Tour de France. Hij won in La grande boucle vier etappes. In de Giro d'Italia kaapte hij die jaren drie dagprijzen weg.

Totdat Ab Geldermans in 1962 zijn prestatie evenaarde en Joop Zoetemelk hem met zes tweede en één eerste plaats royaal overtrof, was Wagtmans Nederlands succesvolste Tourrrener. In 1953 finishte hij als vijfde. In '56 werd hij zesde, maar had heel wielerminnend Nederland het idee dat hij de gele trui naar de Franse hoofdstad had kunnen rijden. Tot vijf dagen voor het einde voerde hij het algemeen klassement aan. De laatste Alpenrit (Turijn-Grenoble) brak hem op. Dat typeerde hem als wielrenner: onverschrokken, snel, maar als klimmer net te beperkt om een grote erelijst bij elkaar te fietsen.

Wagtmans droeg er door zijn stijl van koersen en zijn immer optimistische en vrolijke kijk op het leven toe bij dat het Nederlandse wielrennen in de jaren vijftig sterk aan populariteit won. Het waren mooie, heroische dagen. Wagtmans, oom van oud-renner Rini, en Wim van Est waren bovendien twee ondeugden, die, wonend in de grensstreek, naar hartelust kaas en tabak smokkelden. Wagtmans verdiende zijn eerste racefiets met een baantje op een suikerfabriek. In campagnetijd werkte hij 's nachts om overdag te kunnen trainen. In 1950 werd hij als twintigjarig jochie noodgedwongen prof. Hij had bij de wilde bond een contractje (van 1500 gulden) getekend en moest, toen regerend amateurkampioen van Nederland, kiezen tussen het royement als KNWU-lid en een onzeker bestaan als (legaal) broodrenner. Die keus was niet zo moeilijk. Later verdiende Wagtmans zo veel dat hij zijn vrouw ter gelegenheid van hun huwelijk een bruidsjurk van Dior kon schenken.

In het Tourboek van de Televizierploeg (1964) kijkt wijlen radioverslaggever Jan Cottaar met plezier terug op Wagtmans. “Wat kon die kleine, spirituele Woutje met zijn grijnzende gezicht een heerlijk verhaal voor je bij elkaar trappen. Er zat een vat vol buskruit in zijn pezige body.” In de 21ste etappe van de Tour van 1954 liet Cottaar Wagtmans in een gefingeerd finishverslag weer bloedstollende heldendaden beleven. Helaas, Wagtmans had die dag opgegeven.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden