Een depressieve partner – hoe blijf je overeind?

Beeld COLOURBOX

Een relatie waarbij een van de partners depressief is kan zwaar zijn. Hoe los je dat zo goed mogelijk op?

Eerder konden een 37-jarige lezeres en haar man nog lachen om uitspraken als: "Hé gevaarlijke gek, ga je mee naar de stad?" Nu is het: "Ga je mee naar de stad, of is dat te veel voor je?" Voor de lezeres, die inmiddels drie jaar met depressies kampt, voelt de eerste vraag meer rock-'n-roll. Dat haar man zich nu niet meer op die manier naar haar richt, geeft aan dat de relatie is veranderd.

Ze merkt dat drie jaren psychische problemen hun tol eisen. Trouwen doe je in voor- en tegenspoed, schrijft ze, maar deze tegenspoed duurt wel erg lang. Ze voelt zich schuldig en wil niet langer 'de labiele vrouw' zijn die op hem leunt. Hij voelt zich machteloos. Ze vraagt zich af hoe hij overeind kan blijven, nu zij blijft omvallen. Hoe ze samen hun relatie kunnen redden.

"Wat ik heel mooi vind en wat je niet veel ziet, is hoe betrokken de lezeres is bij het leed van haar man", zegt coach Mirjam van Pagée. Zij heeft een eigen praktijk waarin ze partners van mensen met psychische klachten begeleidt. Ook schreef ze samen met Ingrid Schoen het boek: 'Samen leven met psychische klachten: een handreiking'. Pagée zet een aantal tips voor 'naasten van' op een rij.

  1. Ga niet zélf in behandeling

"Als je partner psychische problemen heeft, kan die situatie ontzettend moedeloos maken. Het enige medicijn is je verhaal delen. Hoe dol je ook op elkaar bent, jouw depressieve of angstige partner is niet de aangewezen persoon. En hoe overbelast je ook bent, zelf in therapie gaan is alleen maar een belasting erbij. Het beste is iemand zoeken die heel goed kan luisteren. Je krijgt al zoveel onbedoelde en ongevraagde adviezen. Mensen zeggen: 'Als ik jou was, dan...', maar ze zijn jou niet."

2. Eis je plek op in je partners therapie

"De partner staat in de hulpverlening nog vaak buiten aan de poort te rammelen. Vraag aan de hulpverlener of je soms een gesprek met z'n drieën kunt hebben. Want de hulpverlener zit niet thuis bij jullie op de bank. Als je meekijkt en -praat begrijp je het hele intense en belangrijke proces waar iemand met psychische problemen doorheen gaat. Je kunt het zo meer samen doormaken, in plaats van dat je allebei op een eilandje zit."

3. Creëer je eigen applaus

"Als je partner depressief is, krijg je veel kritiek over je heen. Je vraagt je misschien ook af: heb ik iets gedaan waardoor mijn vrouw deze ziekte heeft gekregen? Dat zij psychische problemen heeft, kan rammelen aan jouw zelfvertrouwen. Het klinkt misschien pathetisch, maar het helpt om je eigen applaus te organiseren. Blijf werken, doe je eigen dingen, zorg niet alleen. Ga naar je koor of de toneelvereniging, naar plekken waar mensen zeggen: wat leuk dat je er bent. Maak plezier. Als je thuiskomt met kleur op de wangen, kan je beter met je partner omgaan."

4. Forceer geen seksleven van weleer

"Je seksleven kan enorm lijden onder psychische problemen. Dat kan met medicatie te maken hebben waardoor je libido vermindert, of met de verandering die de psychische problemen in een relatie teweegbrengen. Leg niet de focus op: 'Oh mijn hemel, ik wil mijn seksleven terug'. Als er iets is wat niet lekker samengaat met seks, is het wel moeten. Zoek intimiteit in andere dingen. Ga samen ergens naartoe, of houd gewoon even elkaars hand vast."

Ook een gezondheidsvraag (in de breedste zin van het woord?). Stuur  de redactie een mail.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden