Een breuk in inhoud én stijl

President Chirac draagt vandaag de macht over aan Nicolas Sarkozy. De republikeinse monarch is dood, leve de manager-president.

Paul-Kleis Jager

De komst van Nicolas Sarkozy in het Elysée-paleis markeert een breuk in inhoud én stijl.

Nog niet eerder zagen de Fransen een president joggen of in spijkerbroek en overhemd met opgerolde mouwen gasten ontvangen. Of aan karaoke doen voor duizenden aanhangers op de Place de la Concorde.

Sarkozy (52) is een kind van zijn tijd, een kind van de televisie. Een workaholic bovendien die niet drinkt en weinig belangstelling heeft voor lange maaltijden. Zijn voorganger Chirac staat bekend om zijn voorkeur voor bier, punch en rustieke gerechten als tête de veau, kalfskop.

Chirac (74) cultiveerde nauwe betrekkingen met het platteland, vooral met zijn geboortestreek de Corrèze, en sloeg nooit een editie van de jaarlijkse landbouwtentoonstelling in Parijs over. Sarkozy, geboren in de hoofdstad, is door en door stads.

Sarkozy wordt ook wel ’de Amerikaan’ genoemd, vanwege zijn liefde voor de Verenigde Staten, waar ’iedereen die hard werkt’ de kans heeft om te slagen, ongeacht zijn afkomst. Chirac somberde vooral over het ’ongebreidelde liberalisme’ aan de andere kant van de oceaan, en sprak er schande van dat er in de VS ’mensen in dozen wonen’.

Toen er in 2004 rumoer uitbrak over een vakantie van Chirac op Mauritius waar hij een paar weken een suite huurde voor 3000 euro per nacht, werd een kasteel in de Provence (staatsbezit) voortaan zijn vaste vakantieadres. Net als zijn voorgangers probeerde Chirac, in ieder geval voor het oog van de buitenwacht, maat te houden.

Voor Sarkozy is rijkdom – als het tenminste verkregen is door arbeid – synoniem aan maatschappelijk succes en dus helemaal niet iets om je voor te schamen. Na zijn overwinning op 6 mei sliep hij in het uiterst sjieke hotel Fouquet’s. De dagen daarna bracht hij door op het jacht van een bevriende zakenman. „Wat is het probleem?”, vroeg hij toen er een storm van kritiek opstak.

En er zijn meer verschillen. Sarkozy wil zich af laten afrekenen op zijn resultaten, als een manager.

Het tijdperk is voorbij van de republikeinse monarch die zich, nauwelijks aanspreekbaar voor journalisten en al helemaal niet voor volksvertegenwoordigers, vooral bezighield met het buitenland.

Maandag besprak Sarkozy zijn hervormingsplannen met vakbondsleiders. ’Sarko’ demonstreert hiermee zijn bereidheid tot een dialoog, en laat tegelijk zien dat hij zich niet achter zijn premier zal verschuilen. Ook de pers kan bij hem vaker terecht, zo heeft hij toegezegd.

De president zal zich verantwoorden voor het parlement, en dat parlement krijgt meer invloed. Chirac stuurde op eigen houtje troepen naar Ivoorkust en Tsjaad (om een bevriend staatshoofd te steunen). Maar zonder goedkeuring van de Assemblée Nationale kan dat straks niet meer.

Met de overdracht komt ook een eind aan een tumultueuze verhouding van dertig jaar. Chirac zou lang geprobeerd hebben de opkomst van Sarkozy te stoppen, omdat hij hem nooit heeft vergeven dat Sarkozy in 1995 zijn rivaal Edouard Balladur steunde.

Nog deze week zullen namen bekend worden van de ministers van de nieuwe regering. Voor het eerst zullen er net zoveel vrouwen als mannen bij zijn. En er wordt ook een aantal linkse persoonlijkheden verwacht. Hiermee wil Sarkozy zijn streven om een ’president voor alle Fransen’ te zijn, onderstrepen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden