Econoom Rob de Klerk: 'Het is raar dat het nooit gelukt is om een socialistische maatschappij in te richten'

Beeld Jorgen Caris

"Directeur was ik tot mijn pensioen, van een universitair instituut. Daarna wist ik zeker: nooit meer iets regelen en managen. Wel wilde ik graag een restaurant beginnen, ik had al een locatie op het oog, maar mijn vrouw beloofde van me af te gaan als ik dat doorzette. 

Gelukkig kon ik wel als vrijwilliger mijn kooklust botvieren. Dat werd mijn droombaan: kok in een hospice.

Dat werk heb ik met pijn in het hart moeten opgeven, want er ligt een nieuwe taak: directeur van het Theo Thijssenmuseum.

Thijssen heeft altijd mijn sympathie gehad: schrijver, politicus en onderwijsman en alles consequent socialistisch - da's een dunne rode draad in zijn werk - en met humor.

Vermomde marxist

Kees, uit Thijssens 'Kees de jongen', kwam uit de Jordaan, ik uit een andere Amsterdamse volksbuurt, De Pijp. Mijn vader was CPN'er. Ik ook, toen ik studeerde. Ik had medicijnen willen studeren, maar ja, verkeerd vakkenpakket, en ik had wel een 8 voor boekhouden, dus het werd economie. Die studie werd pas leuk toen ik Marx ontdekte. Het was de tijd van de revolutie en een betere wereld, van solidair zijn met arbeiders van de Hoogovens, en van veel wetenschappelijk werk publiceren als marxist, al was ik vermomd als keurig econoom.

Dat ideaal is gebleven, het is raar dat het nooit gelukt is om een socialistische maatschappij in te richten. Mijn eigen ideaal verschoof, al leun ik nog altijd naar links. Via de SP kwam ik bij de Partij voor de Dieren terecht. Marx' ideale dagindeling die past bij mij als pensionado - 's morgens jagen, 's middags vissen en dan 's avonds aan de filosofie - vraagt dus wel wat aanpassing.

Bittere wereld

Ik zou graag alsnog een socialistische samenleving vormgeven, samen met Kees. Zijn hartelijkheid doet me denken aan de sfeer in het hospice: een bittere wereld met ideale mensen.

Kees' dromen maakten hem los van de harde realiteit, net als zijn zwembadpas. Bewegingswetenschappers hebben vastgesteld dat Kees' loopje de ineffectiefste voortbeweging is, ultiem nutteloos. Kees is steeds één zwembadpas af van het creëren van een mooie wereld.

In 65 jaar heb ik heel veel gedroomd, maar erg weinig onthouden. Mijn inslaapdromen staan me wel helder voor de geest. Die lijken op wat Kees meemaakte, dat anderen zien hoe geweldig hij is. Ik heb gedroomd van de Nobelprijs voor de economie, heb het WK sprint gewonnen en keihard afgerekend met slechte mensen. Vreemd, tussen die gefnuikte wensdromen zitten niet mijn wens om een roman over De Pijp in de jaren vijftig te schrijven, en dat er ooit een mooie brug naar me wordt genoemd, net als naar Kees.

Het Thijssenmuseum zal nooit heel groot worden, maar iets meer bezoekers zijn wel nodig. Misschien ga ik er wel Koken als Kees. Als een paar wachtenden uit de rij voor het Anne Frank Huis naar ons oversteken, is het al mooi.

Voor ons geen Rijksmuseumtoestanden, met Obama bij de 'Nachtwacht'. Maar mocht Trump bij ons langs willen komen, dan is ie welkom. Als ie de zwembadpas doet."

Econoom Rob de Klerk (1948) richtte aan de UvA het Instituut voor Interdisciplinaire Studies op, was kok in een Alkmaars hospice en is nu de onbezoldigd directeur van het Theo Thijssenmuseum in Amsterdam. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden