Dwalen in Frans woud met kasteel

Het Forêt de Compiègne is een eeuwenoud bos waarin je uren kunt dwalen. Lopend of op de fiets. Verrassend is het koninklijk paleis met de allure van Versailles. Frankrijk zoals het hoort.

Een volgroeid, majestueus bos als het Forêt de Compiègne in het noorden van Frankrijk, zie je nog maar weinig. Metershoge bomen torenen ver boven de wandelaars uit en zetten de dagelijkse besognes in perspectief.

Dit enorme woud van beuken, eiken en dennen, nog boven Parijs, is eeuwenoud. Het bleef bewaard omdat het een koninklijk jachtdomein is - al sinds de Merovingische tijd. Wat je ook over de jacht mag vinden, het is een mooie gedachte dat hier al in de vijfde eeuw koningen uit jagen gingen.

Het Forêt de Compiègne is een indrukwekkend paradijs voor wandelaars en fietsers, doorspekt met historische bezienswaardigheden. Het enorme oppervlak van het woud draagt daar een steentje aan bij: met 15.000 hectare kun je hier nog ouderwets verdwalen. Het niet voor niets het derde grootste bos van Frankrijk. De talrijke paden stammen nog uit de tijd van Zonnekoning Lodewijk XIV en werden aangelegd om de jacht met windhonden gemakkelijker te maken.

Een aantal paden is tegenwoordig geasfalteerd zodat je het bos ook op de fiets kunt ontdekken. Vanuit het stadje Compiègne, dat het bos aan de noordkant bekroont, kun je een tocht van dertig kilometer maken naar Pierrefonds, in het zuidoosten. Op de heenweg fiets je langs het ingedutte gehucht Vieux-Moulin en de picknickplekjes van het Étang Saint-Pierre. Terug doe je het dorp St. Jean aux Bois aan. Licht glooiende fietspaadjes leiden je langs de hoge witte wegwijzers die op haast iedere kruising te vinden zijn - met dank aan Napoleon III. Als smalle, lange geesten duiken ze op uit het bos.

Sinds de tijd van Lodewijk XV was het Château de Compiègne uitvalsbasis voor koninklijke jachtpartijen. Het oorspronkelijke kasteel uit de 14de eeuw werd door hem en zijn opvolgers compleet gesloopt en herbouwd als koninklijk paleis.

Curator Marc Desti vertelt dat de appartementen van Lodewijk XVI en zijn vrouw Marie-Antoinette pas vlak voor de Franse revolutie klaar waren. "Ze hebben ze nooit in voltooide staat gezien. Het koninklijk echtpaar had vanuit Versailles naar Compiègne willen vluchten, maar het was al te laat." De guillotine op het Place de la Bastille werd hun eindstation.

Versieringen als de gouden gezichten op de trappen doen denken aan de glorie van Versailles. Het kasteel van Compiègne doet niet onder voor de andere twee koninklijke paleizen van Frankrijk: Versailles en Fontainebleau. Die grotere paleizen zijn veel bekender. Dit is te danken aan Napoleon III. Na de schaamtevolle nederlaag tegen de Pruisen bezoedelde zijn slechte reputatie ook het aanzien van zijn ambtswoning.

Wat het kasteel van Compiègne ook onderscheidt van Versailles en Fontainebleau, is het gebrek aan een formele Franse tuin. Die was immers nog niet gereed tegen de tijd dat het koningshuis omver werd geworpen. Wat je er nu aantreft is de Engelse landschapstuin die begin 19de eeuw werd aangelegd. Heel bijzonder is bijvoorbeeld het 1200 meter lange berceau, een loofgang overdekt met bloeiende klimplanten. Zo konden keizerin Marie-Louise - en later ook Eugénie - buiten wandelen zonder bruin te worden.

Aan de andere kant van het woud is nog een bijzondere verschijning te vinden. Waar de bomen uiteen wijken doemt het Château de Pierrefonds op. De oorspronkelijke ruïne uit de 15de eeuw werd op last van Napoleon III in de 19de eeuw herbouwd naar zijn eigen romantische ideeën. Het is weliswaar iets te gepolijst, maar de explosie van architectuurhoogtepunten uit de Middeleeuwen en de Renaissance is op z'n minst opmerkelijk.

Het dorp Pierrefonds is een fijne uitvalsbasis. Zeker de moeite waard om een nachtje door te brengen is St. Jean aux Bois, dat - zoals de naam al aangeeft - wordt omringd door bos. Vooral 's avonds laat is dat goed te merken. Na een gastronomisch diner bij Auberge à la Bonne Idée is het tijdens een wandeling door het donkere dorp doodstil. Het enige dat je er hoort, is het over en weer krijsen van een uil en haar jong.

Ineens is het bos niet meer zo aanlokkelijk, je oergevoel waarschuwt voor de verschrikkingen die in het duister verborgen liggen. Zoveel is er toch ook weer niet veranderd sinds de tijd van de Merovingische koningen.

Slapen en fietsen
Hotels: Auberge à la Bonne Idée in Saint Jean aux Bois (www.a-la-bonne-idee.fr), L'Ermitage de la Fontaine des Roches in Pierrefonds (www.ermitage-pierrefonds.fr). Alles vol? Probeer Le Château de Roberville In Machemont (www.chateauderoberville.com).

Fietsverhuur: Picardie Forêt Verte, Compiègne, 00 33 6 07 54 99 26

Château de Compiègne: dagelijks (beh. di) 10-18 uur, € 8,50

Château de Pierrefonds: tot 4/9 dagelijks 9.30-18 uur, € 7,-

Musée de la Clairière de l'Armistice (aan de weg van Soissons naar Compiègne): tot 14/10 dagelijks 9-12 en 14-18 uur, € 4,-

Meer info: www.picardietourisme.com, www.mijnfrankrijkgids.nl

Wapenstilstand
Ook in de afgelopen eeuw speelde Compiègne een rol in de geschiedenis. Niet alleen in die van Frankrijk, maar ook in de Europese geschiedenis. In het Forêt de Compiègne werd na afloop van de Eerste Wereldoorlog in een treinwagon de wapenstilstand getekend die de - tijdelijke - vrede inluidde tussen Frankrijk en Duitsland. Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog, nadat Frankrijk zich over had gegeven, vond Hitler het aardig om de Fransen opnieuw een wapenstilstand te laten tekenen op dezelfde plaats, in dezelfde wagon. In het Musée de la Clairière de l'Armistice is een vergelijkbare wagon te zien en - belangrijker nog - zeldzame foto's en memorabilia.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden