Duurzame energie? Lage energievraag!

WILLEMIEN GROOT

Bouwfysicus Remco Looman (1978) promoveerde op 27 januari aan de TU Delft. Zijn proefschrift gaat over 'klimaat-responsief' bouwen: hoe een nieuwbouwwoning optimaal gebruik kan maken van zon, wind en water op de bouwlocatie. Zijn online database helpt architecten bij het ontwerp van energiezuinige woningen.

undefined

Wat heeft uzelf het meest verrast tijdens het onderzoek?

"Dat we veel bestaande oplossingen voor energiezuinige bouw vergeten zijn. De aandacht is verschoven van verlaging van de energievraag naar efficiëntere systemen en duurzame opwekking. Je bouwt een standaard huis, plaatst een energiezuinige boiler en legt het dak vol zonnepanelen. Terwijl de echte winst zit in een lage vraag naar stroom en warmte. Mijn onderzoek is een herontdekking en herwaardering van die oplossingen en materialen, zoals serres en schoorstenen."

undefined

Wat weten we nu wat we nog niet wisten?

"Dat energie-efficiënte, vernieuwende architectuur zelfs voor goedkopere sociale woningbouw economisch haalbaar is. Bijvoorbeeld een zonneschoorsteen is een natuurlijk ventilatiesysteem dat geen stroom verbruikt: in de zomer voert die koele lucht aan en in de winter warme. Je kunt de energievraag verminderen met warmte-opslag in baksteen en beton, of kassen om een woning.

"Locatie en oriëntatie zijn veel belangrijker voor energieverbruik dan we dachten. Staat een woning in de stad of op het platteland, is er veel zon of wind, ligt de gevel op het zuiden of westen? Die factoren worden nu genegeerd, maar moeten een centralere rol krijgen in keuzes bij het ontwerpen. Slim gebruik van wind bespaart op stroom voor ventilatoren. Grondwater is een energiebuffer voor warmte- en koudeopslag. Daarom praat ik over klimaatresponsief bouwen. In een goed ontwerp reageert een woning optimaal op haar omgeving."

undefined

Wat kunnen we met die wetenschap?

"Ik heb voor architecten een eerste versie van een online hulpmiddel ontwikkeld. Een selectie uit die oplossingen voor natuurlijke klimaatbeheersing en bouwmaterialen staat voor het eerst op een centrale plaats. Het geeft de toepasbare energiebesparing in een ontwerp niet in absolute getallen weer, maar laat aan de hand van vergelijkbare, gerealiseerde projecten de besparingspotentie zien. Architecten hebben de tool getest, en willen opdrachtgevers daarmee hun basisontwerp uitleggen. Vooraf plannen is beter dan achteraf toevoegen.

"Er zullen andere woonwijken ontstaan, aangepast aan hun omgeving. Met onzichtbare en zichtbare energiezuinige architectuur. Een mooi voorbeeld is de ecologische wijk Eva-Lanxmeer in Culemborg. Hier zijn huizen in een kas gebouwd."

undefined

Wat zijn uw plannen voor hierna?

"Tijdens het promotietraject ben ik met een collega een eigen ontwerp- en adviesbureau begonnen. We krijgen steeds meer vragen uit de bouwwereld en van opdrachtgevers. Vanaf 2021 moeten alle Nederlandse nieuwbouwwoningen energieneutraal zijn. De noodzaak is er, en de interesse ook."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden