Duitsland meer en meer verdeeld over vluchtelingen

Anti-islambeweging Pegida krijgt duizenden 'Wutbürger' op de been in Dresden. Ook 'Gutmenschen' manifesteren zich. Beeld reuters

Duitsland staat onder stroom. De zich al maanden voortslepende vluchtelingencrisis maakt veel burgers onzeker en angstig.

Kort geleden nog maar leek Pegida, de anti-islambeweging uit Dresden, op sterven na dood. Maar kijk, precies een jaar nadat de 'Patriottische Europeanen tegen de islamisering van het Avondland' voor het eerst van zich lieten horen, lopen op deze maandagavond zo'n 20 duizend burgers mee in de wekelijkse 'wandeling' door de hoofdstad van Saksen.

Daar staat hij weer, organisator Lutz Bachmann: de man met het vette Saksische accent, van wie steevast wordt vermeld dat hij een strafblad heeft. En daar zijn ze weer: de Wutbürger, de boze burgers met hun Duitse vlaggen en hun beschilderde spandoeken.

Over de Theaterplatz bij de Elbe schalt 'Wir sind das Volk!', de leus van de demonstranten die zeggen hun buik vol te hebben van 'de politiek', van 'SS-Frau Merkel', van de 'leugenachtige pers', maar vooral van de honderdduizenden asielzoekers, die op het moment Duitsland 'overspoelen'.

'Merkel moet weg!'
De jubileum-mars in Dresden moet voor de organisatie een triomf worden. Een teken dat het verzet tegen de 'dictators in Berlijn en Brussel' feller is dan ooit. 'Merkel moet weg!,' roepen de Duitse 'patriotten'.

De Bondsrepubliek dreigt steeds meer een gespleten land te worden. De Gutmenschen, de burgers die vluchtelingen verwelkomen - in Dresden waren er ongeveer 14.000 op de been - staan er lijnrecht tegenover degenen die vragen stellen bij de ruimhartige vluchtelingenpolitiek van de bondsregering in Berlijn. Die laatsten worden steeds talrijker: een meerderheid van de burgers verwerpt Merkels asielbeleid inmiddels, een derde wil dat zij aftreedt.

Alle seinen op rood
De aanslag door een rechts-extremist op een lokale politica in Keulen, afgelopen zaterdag, heeft alle seinen op rood gezet. De vrouw, Henriette Reker, die zondag de burgemeestersverkiezingen won terwijl zij in coma werd gehouden, zet zich in voor asielzoekers. De retoriek over en weer was al hard en grof, nu dreigen vanuit extremistische hoek zelfs moordaanslagen. Bij een recente Pegida-mars stonden de galgen klaar: een voor Merkel en een voor Sigmar Gabriel (SPD), de vicepremier die de demonstranten had uitgemaakt voor 'Pack': uitschot. 'Uitschot' is vanavond een geuzennaam in Dresden.

De gevestigde partijen lijken zich nauwelijks raad te weten met de explosieve situatie. Minister Thomas de Maizière (CDU) van binnenlandse zaken trekt hard van leer en noemt de Pegida-organisatoren 'rechts-extremistische rattenvangers': oproerkraaiers, die medeverantwoordelijk zouden zijn voor de aanslag op Henriette Reker. Zij zouden gif verspreiden in de Duitse samenleving.

Inderdaad trekt Pegida ook neonazi's aan. En de populisten van Alternative für Deutschland (AfD), de snel groeiende rechts-nationalistische splinterpartij, hebben grote moeite om afstand te bewaren tot het nazi-milieu. Maar het is niet alleen de achterban van radicaal-rechts die zich verzet tegen Merkel en haar open deuren-politiek. Zelfs haar eigen achterban mort. "Grote delen van de bevolking kunnen Merkels 'Wir schaffen das' ('Het gaat ons lukken') niet meer horen", zei nota bene een CDU-afgevaardigde op een partijbijeenkomst in Saksen. Andere congres-deelnemers spraken over een dreigende 'nationale ramp'. Met een plakkaat werd in de zaal opgeroepen om Merkel 'af te zetten'.

Onzekerheid
Veel burgers realiseren zich dat Merkel geen plan heeft. De aanscherping van de asielwet, vorige week, en de plannen voor het instellen van 'transitzones' aan de grenzen kunnen niet de indruk wegnemen dat in en rond het Kanzleramt in Berlijn radeloosheid heerst. De asielzoekers blijven immers komen, met duizenden per dag. En niemand weet wat Duitsland met hen aan moet.

'Onzekerheid is de voedingsbodem voor racisten', schreef Der Tagesspiegel. En tevens een voedingsbodem voor geweld. In Dresden raakten gisteravond voor- en tegenstanders van Pegida slaags, terwijl Pegida-chef Lutz Bachmann zijn gehoor verzekerde: "Wij zijn gekomen om te blijven en we blijven om te winnen." Tot in Berlijn was die stem te horen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden