DSM moet leren geld te verdienen met nieuwe vondsten

Chemieconcern DSM zit pionieren vanuit het laboratorium in het bloed. „Uitvinden kunnen wij als de beste”, zegt de directeur innovatie Rob van Leen. „Maar het lukt ons helaas niet innovaties altijd succesvol op de markt te brengen.”

Van Leen werd begin dit jaar aangesteld als chief innovation officer, de man die innovatie bij DSM handen en voeten moet geven. Van Leen staat aan het hoofd van het DSM Innovation Center, dat het wereldwijde onderzoek binnen DSM afstemt en nieuwe activiteiten onder zijn hoede neemt.

Een andere belangrijke taak van het Innovation Center is het ’scouten’ van kleinere bedrijven die een commercieel interessante participatie kunnen zijn voor DSM, dat zich op het snijvlak van chemie en biotech beweegt. „We vervaardigen steeds vaker producten van kleinere spelers in licentie.”

DSM, dat wereldwijd dertienduizend patenten bezit, leunt sterk op vitaminen en voedingsingrediënten (nutrition) en materialen die tegen een stootje kunnen (performance materials). Het zijn de gebieden waar researchers van DSM in hoog tempo nieuwe producten of toepassingen weten te vinden. „Dat is relatief eenvoudig”, zegt Van Leen.

Zo werd onlangs een enzym op de markt gebracht dat de rijpingstijd van kaas versnelt. In Italië en Portugal vond dit jaar de nieuwe slankmaker Fabuless de weg naar de schappen (zie kader).

DSM heeft ook ’nieuwe potjes op het vuur’, maar die zijn nog niet commercieel bruikbaar – zoals biomedische materialen (kunstweefsel en medische coatings voor bijvoorbeeld catheters) en witte biotechnologie (waarbij met behulp van micro-organismen en enzymen chemicaliën en materialen worden gemaakt).

DSM ziet een rooskleurige toekomst voor deze business weggelegd, omdat „hier lange-termijn maatschappelijke en lange-termijn technologische trends elkaar versterken”. Vooral de groeiende behoefte aan gezondheidszorg en de vergrijzing spelen DSM in de kaart.

Hoewel innovatie al enige tijd het toverwoord is in de industrie, blijkt uit een studie van consultant McKinsey dat 60 procent van 27 onderzochte chemische bedrijven en divisies hun uitgaven aan innovatie niet terugverdienen.

Ook bij DSM moeten de ’innovatieprocessen’ verbeterd worden, oordeelde de raad van bestuur in 2005 – in het strategieplan Vision 2010. DSM (omzet 8 miljard euro) stelde zichzelf een ambitieus doel: in 2010 moet jaarlijks een miljard euro aan extra omzet worden gehaald uit innovatie. Het bedrijf trok 30 miljoen euro per jaar extra uit voor innovatie, bovenop de 290 miljoen euro voor onderzoek en ontwikkeling (4 à 5 procent van de omzet).

Een jaar later blikt de chemiereus tevreden terug. „Wij hebben goede vooruitgang geboekt”, stelt Van Leen. Maar, zegt hij, uiteindelijk is die omzetstijging niet het belangrijkste doel van ons innovatiestreven. „Wezenlijk is dat de bedrijfscultuur verandert; we moeten meer risico’s durven nemen.”

Bij innoveren hoort een grotere tolerantie voor mislukkingen, stelt Van Leen. Een project dat zich over een lange reeks van jaren uitspint, kan nu eenmaal uitlopen op een teleurstelling: voordat een nieuw voedingsproduct is uitontwikkeld en zichzelf heeft terugverdiend, ben je al snel tien jaar verder.

Van Leen is echter optimistisch gestemd over DSM’s innovatiestrategie. Hij rekent voor dat zowel Voeding (Nutrition) als Sterke Materialen (Performance Materials) vanaf 2010 een bedrag van 400 miljoen per jaar extra moeten bijdragen aan de omzet. „Daarvoor zijn 10 tot 20 succesvolle voedingsproducten nodig en zo’n 50 nieuwe toepassingen van Performance Materials. Dat is reëel.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden