Drie vragen

Drie vragen over klokkenluider Bradley Manning

Bradley ManningBeeld ap

Hij hoopte een debat te veroorzaken over de rol van het leger en de Amerikaanse buitenlandse politiek. Bradley Manning, de klokkenluider die gisteren bekende vertrouwelijke documenten en video's te hebben doorgegeven aan WikiLeaks, zit ondertussen al meer dan duizend dagen vast. Drie vragen over hem.

Wie is Bradley Manning?
Hij is de hoofdverdachte voor het lekken van de helikopterbeelden én de 260.000 vertrouwelijke telegrammen naar de website WikiLeaks. Hij werkte in het Amerikaanse leger als inlichtingenanalist en was gestationeerd nabij Bagdad. De Washington Post omschreef hem als een verbitterde jongen na zijn verbroken relatie en degradatie in legerrang vanwege het aanvallen van een officier. Manning zou de toekomst somber hebben ingezien en de documenten hebben gelekt om "echt iets te veranderen". Het boek Staatsvijand Nummer 1 beschrijft hoe de militair geïsoleerd van de wereld besloot om over te gaan tot het lekken.

Wat betekenden zijn lekken?
Naast de volledige databank met 260.000 vertrouwelijke telegrammen van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken, vormt de film 'Collateral Murder' één van WikiLeaks belangrijkste publicaties. Deze video is een bewerking van beeldmateriaal uit een gevechtshelikopter die in juli 2007 het vuur opende op een groep mensen in de Irakese hoofdstad Bagdad. Bij deze aanval kwamen elf Irakese burgers en twee Reuters-journalisten om.

Persbureau Reuters probeerde eerder al zonder succes de video te bemachtigen via de Amerikaanse Freedom of Information Act. Met deze wet kan een overheidsinstantie opgeroepen worden om documenten die in het publiek belang zijn vrij te geven. Voor Reuters bleef daarmee de vraag open hoe haar twee medewerkers om het leven waren gekomen.

Het Pentagon concludeerde later dat de militairen het materiaal van een journalist aanzagen voor wapens. De video bracht vervolgens grote verontwaardiging in de wereld over de Irak-oorlog. Het gerenommeerde tijdschrift The Atlantic sprak bij de publicatie van de video in 2010 van de 'meest vernietigden documentatie van wangedrag sinds de beelden uit [de Iraakse gevangenis] Abu-Ghuraib'.

Hoe liep hij tegen de lamp?
WikiLeaks versleutelde de door klokkenluiders aangeleverde bestanden. Hierdoor kunnen zij erop vertrouwen dat hun anonimiteit gewaarborgd blijft. Bradley Manning zou uiteindelijk in een chatsessie vanuit de militaire basis in Irak met een Amerikaan genaamd Adrian Lamo zijn verhaal hebben opgebiecht. Lamo deed zich voor als journalist en bood Manning bronbescherming aan, maar speelde de vertrouwelijke chats door aan de Amerikaanse overheid.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden