drayer / Wat Jan doet, is altijd welgedaan

Het was een vermakelijk relletje dat zich dit weekend openbaarde binnen de Socialistische Partij. Jan Marijnissen bleek bij nader inzien op één lijn te zitten met zijn rechtse tegenvoeter Geert Wilders. Ook hem zou het zeer behagen als bewindslieden hun tweede paspoort zouden inleveren. Hij zei dat in een interview met De Telegraaf.

Dat de partijleider die opvatting ventileerde, was niet vreemd. Maar dat hij die verzweeg toen de kwestie onlangs in de Kamer ter sprake kwam, siert hem allerminst. Dat duidt, zacht gezegd, op opportunisme. Niet op de grote dapperheid die hem altijd wordt toegedicht – door zijn eigen partij én ver daarbuiten.

Maar hem wordt wel meer toegedicht. Ik ken althans geen politicus die zich mag verheugen in zoveel eerbiedige aandacht van de buitenwereld. Zelden iemand die hem eens pittig de oren wast. Laat staan roept dat de keizer wel héél weinig kleren draagt. Terwijl dat, vooral als het gaat om de integratiekwestie, nogal vaak het geval is.

Vorige week zat hij voor de zoveelste keer bij Pauw & Witteman. Die twee kunnen – net als voorheen Barend & Van Dorp – geen genoeg van hem krijgen. Het werd een opmerkelijke uitzending. Twee van zijn medegasten, de Tilburgse imam Ahmed Salam en diens zoon, hadden bedongen dat er geen alcohol op tafel mocht staan. Is per slot haram. Treurig genoeg was de redactie ermee akkoord gegaan.

En de SP-leider? Vroeg hij ter plekke vriendelijk om een glas wijn? Liet hij anderszins protest horen tegen deze malle knieval voor de jurkmannen? Zei hij fijntjes dat wij in Nederland weliswaar heel tolerant zijn, maar niet tegenover de intoleranten?

Welnee. Marijnissen zweeg. En ook nu weer kwam hij ermee weg. Wat Jan doet, is blijkbaar altijd welgedaan.

Maar dit weekend leek zijn imperium toch even te wankelen. Zelfs zijn trouwste onderdanen waren van slag door het Telegraaf-interview. Op zijn eigen weblog ontspon zich een verhitte discussie. Waarbij de scribenten zijn uitspraken exegeerden als betrof het hier lastige passages uit het evangelie.

Er heerste ongeloof. Dit kón Jan niet zo gezegd hebben. De krant had zijn woorden vast verdraaid (’Zo’n Telegraaf is een naar stuk leesvoer’). Menig complottheorie werd ontvouwd (’Vraag me af wie dit hele circus georkestreerd heeft’). Een enkeling verdedigde hem vurig. En de rest was teleurgesteld als kinderen die op een dag ontdekken dat hun vader geen heilige is, maar een heel gewoon, feilbaar mens.

Minstens zo aandoenlijk was hoe zijn paladijnen zich in bochten wrongen. Omdat de leider zelf in Griekenland verbleef, was aan Agnes Kant en Harry van Bommel de ondankbare taak om uit te leggen wat hij werkelijk had bedoeld. En ook SP-senator Anja Meulenbelt bemoeide zich ermee. Zij was het beslist niet met hem eens, schreef ze meteen. Maar een beginnend debatje tussen voor- en tegenstanders op haar weblog kapte ze vinnig af met het argument dat nóg meer gekibbel ’olie op het vuur’ zou zijn. De partijeenheid gaat altijd voor, nietwaar.

Marijnissen zelf, dinsdag teruggekeerd uit het buitenland, wees gemakshalve naar de media. Die hadden er ’een Haagse hype’ van gemaakt. En daar waren zijn aanhangers van in de war geraakt. Hem trof, moesten wij begrijpen, geen blaam.

De laatste tijd hoor je nogal eens beweren dat de SP zo’n moderne partij is geworden. Ze heeft afstand genomen van haar maoïstische verleden, doet niet langer lelijk over koningshuis of Navo, toont zich alleszins bereid tot compromis en overleg, wil dolgraag meebesturen. En o ja, is nu een wonder van openheid en transparantie.

Echt, ik doe mijn best het te geloven. En mijn vooroordelen opzij te zetten. Maar na dit weekend houd ik ze nog lekker even bij me.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden