Dralen met opvang asielzoekers loont

Tentenkamp voor asielzoekers in Heumensoord. Beeld anp

Even afwachten blijkt voor gemeenten een profijtelijke strategie als het gaat om huisvesting van asielzoekers met een verblijfsvergunning. Dit is de belangrijkste oorzaak waardoor de doorstroom vanuit asielzoekerscentra stagneert, zegt Jos Wienen, burgemeester van Katwijk en voorzitter van de asielcommissie van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). De tweede oorzaak is de grote druk op de woningmarkt.

Elke gemeente moet een vastgesteld aantal statushouders aan een woning helpen, zo is met de Rijksoverheid en het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers afgesproken. Het aantal wordt elk jaar opnieuw vastgesteld, maar er is geen sanctie op het niet nakomen van de afspraak.

"Iedereen moet er uiteindelijk aan voldoen, je kunt niet de taakstelling beïnvloeden, maar wel het tempo bepalen", aldus Wienen. Veel gemeenten houden daarom graag nog even de hand op de knip. "Wie aan de taakstelling voldoet, is er geld aan kwijt. Ik weet van gemeenten die niet zo hard van stapel lopen, omdat de komst van asielzoekers financiële lasten met zich meebrengt."

Doorstroom
Dat verklaart mogelijk de verschillen die het Platform Opnieuw Thuis gisteren bekendmaakte. Waar gemeenten als Haarlem, Nijmegen, Utrecht en Zwolle vorig jaar ruimschoots de hen toegewezen statushouders onderdak wisten te bieden, kampen steden als Amsterdam, Rotterdam, Arnhem en Leeuwarden met standen. "Als Amsterdam aan de afspraken zou voldoen, zou de doorstroom zo verbeteren dat we het asielzoekerscentrum in Katwijk zouden kunnen sluiten", stelt Wienen.

De VNG denkt na over een ander systeem, zegt de commissievoorzitter, want "dit is een perverse prikkel". Een alternatief is echter niet zomaar voorhanden. "Het moet wel een goed systeem zijn."

Huurmarkt
Dat sommige gemeenten dralen, heeft ook te maken met de sociale huurmarkt, zegt Wienen. "Een woning voor een asielzoeker gaat af van het aanbod. Er zijn gemeenten, vooral aan de randen van het land, met weinig wachttijd voor een sociale huurwoning. Maar in de meeste gemeenten, met name in de Randstad, is de huurmarkt gespannen."

Rijksbouwmeester Floris Alkemade hekelt klachten uit de vakwereld over de 'vele regels' bij transformatie. In een interview met Trouw zegt hij dat verbeeldingskracht nodig is om de vijftig miljoen vierkante meter aan lege kantoren, fabrieken, scholen en garages te verbouwen tot goedkope flexibele woningen. "Door een andere manier van wonen ontstaat weer een nieuwe ontwikkeling voor grotere groepen."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden