Douane tussen Baarle-Nassau en Baarle-Hertog tijdelijk terug

Op de grens tussen het Nederlandse Baarle-Nassau en Baarle-Hertog in België staan weer douaniers. Het moet de laatste de titel ’mooiste dorp van Vlaanderen’ bezorgen.

Douaniers in groen uniform, compleet met pet, houden een automobilist tegen door hun hand op te steken en een ouderwetse slagboom neer te laten. Ze staan langs een drukke weg in het centrum van Baarle, het dorp dat uit twee verschillende gemeenten bestaat. Het Belgische Baarle-Hertog en het Nederlandse Baarle-Nassau hebben er elk een gemeentehuis, politiebureau en brandweer.

De landsgrens loopt kriskras door straten en huizen. Baarle-Hertog bestaat uit 22 ’enclaves’, die worden omringd door Nederlands grondgebied. Baarle-Nassau telt zeven stukken land in Belgisch gebied.

Douaniers zijn in Baarle normaliter niet meer te vinden. Maar omdat het Belgische gedeelte meedoet aan de verkiezing tot ’mooiste dorp van Vlaanderen’. Daarom heeft het voor even de douane weer in ere hersteld. Iedereen die de grens oversteekt, wordt ’verplicht’ mee te lopen naar een stemhokje, om een stem op Baarle uit te brengen voor de verkiezing.

Een aangehouden automobilist doet mee aan de ludieke actie. Fons Cornelissen, oud-burgemeester van Baarle-Hertog, kijkt ondertussen lachend toe. „Die groene pakken spreken mij wel aan. Precies als vroeger.” Net als bij veel dorpsbewoners roept het bij hem herinneringen op aan het smokkelverleden van Baarle.

In zijn jonge jaren smokkelde Cornelissen ook zelf ’s nachts katoen van Nederland naar België. „Goede handel. Een nachtje smokkelen leverde al snel 25 gulden op, terwijl ik later bij mijn baas maar 54 gulden per week kreeg.”

Hij wijst op de markeringen op de weg. „Daar ga je Nederland in, even verderop kun je de grens met België weer over. Die wirwar van grensovergangen maakte Baarle een perfecte plaats om te smokkelen. De Nederlandse politie had in Baarle-Hertog niets te zeggen en andersom. Soms hoefde je in een café alleen maar wat dichter tegen de muur te gaan staan om uit handen van de politie te blijven, omdat de grens precies door het café liep.”

Het smokkelverleden levert nog steeds smeuïge verhalen op. Ook dorpsbewoner August van de Lisdonk kent ze. Vrouwen smokkelden onder hun kleding boter van België naar Nederland, vertelt hij. „Het viel de douane op dat de vrouwen op de heenweg dikker waren dan op de terugweg. Omdat mannen geen vrouwen mochten fouilleren namen ze hen mee naar het douanekotje, waar de kachel hoog stond. Als ze dan even wachtten, droop de boter zo langs de benen van de vrouw.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden