Dopingcontroleurs staan al decennialang in hun hemd

Als de massale onthullingen over doping in het wielrennen iets hebben duidelijk gemaakt, is het de nutteloosheid en geldverkwisting van het controlesysteem. Niet alleen in de wielersport, ook in andere sporten is bij herhaling gebleken hoe de zogenaamd steeds betere opsporingsmethodes hopeloos blijven falen.

Daar hoor je verantwoordelijke instanties als IOC en wereld antidopingagentschap Wada niet over. Die kloppen zich vooral op de borst: het net sluit zich steeds nauwer om de bedriegers. En dan volgt de 'maar' over geldgebrek, een oproep tot doneren ter bevordering van zero-tolerance.

Zeker, met enige regelmaat wordt een overtreder betrapt. Dat gaat om circa 1 procent van het aantal controles, een percentage dat in de scheikunde als verwaarloosbaar wordt beschouwd. Toch wordt dat als bewijs gebracht voor een prima werkend controlesysteem. Als vervolgens Olympische Spelen en een Tour de France volgen zonder positieve gevallen, wordt ook dat aangevoerd als bewijs dat het systeem werkt: er wordt niet meer of minder gebruikt. Zo zit je altijd goed.

Nu zitten de jagers met het probleem dat de wetten in het wielrennen collectief zijn overtreden, zonder dat sprake was van positieve testen. Het is niet voor het eerst dat laboranten zo in hun hemd staan. Die ellende kennen we al van de jaren zeventig, toen de DDR en aanverwante staten met hun geprepareerde sporters een abonnement op de prijzen hadden. En die kennen we ook van Ben Johnson, die op illegale wijze de olympische sprint in 1988 won, en Marion Jones, die net als Lance Armstrong en al diens collega's honderden malen zijn gecontroleerd, terwijl hun kuurtjes kregen en de grootste prijzen wonnen.

Johnson was de enige van hen die daadwerkelijk werd betrapt. De bewijzen voor het staatsgestuurde DDR bedrog zijn in de Stasi-archieven terug te vinden. De meeste grote schandalen van deze eeuw kwamen aan het licht in rechtszalen, justitiële onderzoeken of getuigenverklaringen.

Dat falen is het grote bezwaar van Uni Sport Pro, de vakbond waarin wereldwijd ruim 100.000 professionele sporters zijn vertegenwoordigd, maar die in het beleid geen stem heeft. Daar moet een eind aan komen. Uni Sport Pro eist als direct belanghebbende een volwaardige positie in de bedrijfstak sport, en daarmee medebeslissingsrecht. Tot dusverre valt de deur van IOC en Wada voor deze organisatie in het slot. Daarom is aangekondigd het Europese Hof in te schakelen om het monopolie van deze twee organisaties te toetsen aan het internationale recht.

De vakbond wil zeggenschap bij de totstandkoming van de nieuwe Wada-code. Daarin moet de voorgenomen minimumstraf van vier jaar schorsing verdwijnen. Bovendien moeten alle stoffen die op de verboden lijst staan ook daadwerkelijk prestatie bevorderend zijn.

Die eis zou nog wat gedetailleerder kunnen worden geformuleerd: 'prestatiebevorderend voor de desbetreffende sport'. Want wat heeft het voor zin om denksporters of midgetgolfers te controleren op epo of spierversterkende middelen?

Je hoeft als internationale sportfederatie maar te vissen naar de olympische status, of de urineflesjes komen je tegemoet. Zoals vorige maand in het Big Eau Pleine Reservaat van Wausau, Wisconsin. Daar verraste de controleur van het Amerikaanse antidopingagentschap enigszins zijn slachtoffers na gedane arbeid in de plaatselijke pub, waar het innemen van alcoholische versnaperingen al was begonnen.

Oh ja, het ging om het wereldkampioenschap ijsvissen, waar deelnemers uit elf landen aan deelnamen. Kennelijk werd gecontroleerd op middelen die het geduld stimuleren en de vingers vorstvrij houden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden