Dominees willen kerkorde nieuwer

Van een onzer verslaggeefsters DOORN - Mondigheid van de gemeente en sociale bewogenheid en inzet van de kerk in de wereld. Dat ontbreekt volgens een vijftigtal midden-orthodoxe hervormde predikanten aan de huidige ontwerp-kerkorde. Gisteren schreven zij tijdens een studiedag over dit onderwerp een alternatieve kerkorde die zij ter overweging zullen opsturen naar het hervormd moderamen (synodebestuur).

Het waren nu eens niet de Bonders of de Confessionele Vereniging die kritiek uitoefenden op de ontwerp-kerkorde voor de toekomstige Verenigde Protestantse Kerk, maar het meer liberale of liever het 'gewone' hervormde middenveld. Een van de initiatiefnemers, de hervormde predikant D. Wiersma uit Friesland benadrukte dat deze aktie niet anti-SoW was. Integendeel, volgens hem waren de meeste aanwezigen juist erg pro, maar is de kerk wel gebaat bij een brede en intense discussie over de kerkorde.

In het Nieuw Fries Kerkblad gaf hij enkele maanden geleden al aan waar de huidige kerkorde gewijzigd zou moeten worden. Waar de kerkorde nu teveel gericht is op het verleden moet deze zich meer richten op de actualiteit en de toekomst, zo schreef hij. De kerkorde zou verder meer gericht moeten zijn op de armen, de ontrechten, de schepping en de wereld en niet uitsluitend op de kerk. Een ander punt van kritiek is dat de kerkorde meer de nadruk legt op het doen aan diakonaat in plaats van diakonaal zijn. “Dat binnenkerkelijke, daar hebben we de balen van. Dat de kerk niet meer op straat te zien is, maar een onopvallend element in de maatschappij wordt. Wij missen het apostolair elan in de nieuwe kerkorde”, aldus Wiersma.

Volgens de Friese dominee bestaat er bij veel hervormden een teleurstelling over het feit dat in de ontwerp-kerkorde de erfenis van de socialistische en religieuze volksopvoeder Willem Banning (1888-1971) te weinig is verwerkt.

Banning

In zijn lezing 'De intenties van Banning vertaald naar onze tijd' trachtte dr. H. Zunneberg gisteren een link te leggen van de ideeën van Banning naar de huidige kerkorde. Werkzaam geloven was voor Banning inspiratiebron voor echt menselijk leven. Hij zocht naar wegen hoe mensen zich beter zouden kunnen ontplooien naar hun wezen en roeping. Daarom streed hij voor een ordening van de maatschappij waar vrijheid, liefde en gerechtigheid tot hun recht konden komen. Deze vrijheid en ruimte moet volgens Zunneberg ook toegepast worden in de nieuwe kerkorde; deze moet bijvoorbeeld geen regels bevatten die het mogelijk maken nieuwe samenlevingsvormen en rituelen te veroordelen en uit te sluiten.

In thematisch verdeelde werkgroepen herschreven de predikanten vervolgens bepaalde artikelen van de kerkorde. Zo werd 'viering van doop en avondmaal' nu 'viering van sacramenten'. De hervormde predikanten brachten in de huidige ontwerp-kerkorde geen drastische wijzigingen aan, zij verlegden vooral klemtonen. 'Gerechtigheid' werd naar voren gehaald, daar waar dit sleutelwoord er maar een beetje bijbungelde en zo ook de betrokkenheid van de kerk in Gods toewending tot de wereld. Zinsdelen waar de vrijheid en ruimte van het individu teveel beknot werden, werden geschrapt.

Tot de voorstellen behoort ook een wat andere ambtsopvatting in de nieuwe kerkorde. Er ligt nu een te zware last op de schouders van de classis (regio), was het idee. Omdat de classis dit waarschijnlijk niet aankan, wordt de invloed van bovenaf groter. De kerkorde is nu al sterk in richtlijnen, orden van dienst en regels van toezicht. Volgens de predikanten staat dit haaks op nieuwe sprankelende vormen van gemeente-zijn aan de basis. Een te zware ambtsopvatting zal mensen afschrikken om ambtsdrager te zijn. 'Mensen werend, in plaats van wervend', aldus ds. Wiersma.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden