'Doe niet wat ik doe'

Doen wat je wilt. Dat is pas rock-'n-roll, zegt Barry Hay. En dat heeft de leadzanger van Golden Earring inmiddels wel bereikt. 'Ik ben net wakker en heb een kater.'

Les 1

Loop rechtop in de regen en wees niet bang voor spinnen

"Dit is de enige les die ik mijn dochters heb bijgebracht en we hebben hiermee de kwintessens van het leven te pakken. Loop rechtop in de regen, trots, nat word je toch wel. Mensen die gebukt gaan onder de regen hebben ongelijk. Je kunt je niet verschuilen en daarom kun je maar beter dat hoofd rechtop houden en het leven fier tegemoet treden.

Spinnen zijn mensenvrienden. Die weven webben en dat is ongelooflijk ingewikkeld. We hebben het hier niet over de doorsnee mug of vlieg, dat zijn irritante kutbeestjes. De spin maakt er korte metten mee. Daarom moet je spinnen met rust laten.

Deze twee lessen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Het heeft te maken met eerbied en trots."

Les 2

Vier het leven

"In Amerika ben ik een maand lang jarig geweest. 'Guess what, it's my birthday!' riep ik bij ieder optreden. Waarop dat hele stadion Happy birthday begon te zingen. Zo heb ik me vier weken laten fêteren op taart en champagne. Omdat het feest was. Ik was nog jong en had veel kraakbeen. Ik kon ertegen.

Rock-'n-roll is de vrijheid om zelf te bepalen wat je doet. Nou, dat heb ik wel bereikt. Gisteravond had ik een optreden en het was fantastisch, we hebben de hele nacht gepartyd, ik ben net wakker en ik heb een kater. (Het is nu 14.30 uur, en we zitten in The Red Sun op het Olympiaplein in Amsterdam. Hay heeft net een ontbijt van oesters besteld, met warme sake. Al snel zal er nog een flesje sake verschijnen. Toe: geflambeerde flensjes met vanille-ijs en sambuca. En nog meer sambuca. Hij leert van de ober hoe je 'Ik hou van jou' in het Chinees zegt, en brult dat ettelijke malen naar de keuken - het eten zag er ook verdomd lekker uit. Om 16.30 kondigt Hay aan weer naar bed te gaan, SR). De eigenlijke levensles is: doe niet wat ik doe."

Les 3

Zeg dat je ermee ophoudt

"Als klein pikkie zag ik in de Houtrusthallen in Den Haag de Small Faces, wat een geweldige naam is voor een band, al hadden ze beter de Small Men kunnen heten, ze waren heel klein, allemaal. Wat daar gebeurde was overrompelend. Zo'n mannetje met een gitaar en zo'n grote scheur: Steve Marriott. Ik had het laatst nog over hem met Thé Lau. 'Die is ook al dood', zei Thé. Hij was even stil. 'Dat zeg je straks ook over mij'.

Voor mijn drieëndertigste verjaardag, de Jezus-leeftijd, had een vriendin een club voor me afgehuurd in Richmond, Virginia, en ook Steve Marriott uitgenodigd. Zit ik daar met mijn grote held. Hij gaf me zijn levensles: 'Zeg dat je ermee ophoudt en dat het je laatste optreden is, en je verkoopt extra veel kaartjes. Een jaar later kom je terug, want je kunt niet ophouden op het toppunt van je bestaan.' Deze les heb ik nog niet uitgevoerd, ik ben Heintje Davids niet. Maar ik heb hem wel onthouden. Op een gegeven moment roep ik: 'Ik geef nog één grote show', iedereen komt, er wordt gefilmd en gedaan. En dan maak ik een glorieuze comeback."

Les 4

Kopieer niet, doe je eigen ding

"Toen we met Golden Earring de eerste keer in Amerika speelden, waren we totaal niet toegerust. We hadden versterkers bij ons van 220 volt, terwijl ze in Amerika 110 hebben, elke keer klapten ze eruit. We speelden eigen nummers en covers, en die covers deden we heel slecht. Na afloop kwam er een gozer naar me toe, een belangrijk man, en hij zei: 'Listen young man, play your own shit.' Ik wist precies wat hij bedoelde. Hou op met kopiëren en doe je eigen ding. Het was een kentering. Zelf creëren. Dat is kunst.

Gisteravond speelden we al die eigen nummers en dan ontstaat er direct contact. Ik maakte een sweep, keek de zaal rond en ik weet zeker dat al die mensen het gevoel hadden dat ik ze persoonlijk aankeek. Ze hadden een hell of a time, en ik ook. Dat samenkomen bereik je niet met een schilderij of een film, en daarom ben ik verslaafd aan muziek. Wat ik doe is veel gewelddadiger. Muziek is voor mij de meest belangwekkende vorm van kunst. Music is the key."

Les 5

Accepteer wat je krijgt

'Mijn moeder heeft me ontvoerd toen ik acht was. We woonden in India met mijn vader. Ik zou met Kerst twee weken met mijn moeder op familiebezoek gaan. Zij wist toen al dat we niet terug zouden gaan. Voor mij was Nederland een shock, ik was zo'n donkerbruin geblakerde pinda, een tropenkind. Ik vond het hier fucking koud, nog steeds, daarom woon ik op Curaçao. Mijn vader, die toen nog niet wist dat hij me nooit meer terug zou zien, zei vlak voor vertrek: 'Straks krijg jij daar cadeautjes: accepteer ze. Zeg: "Oh, thank you" en slik je trots in.'

Toen viel het kwartje nog niet, dat gebeurde pas vijftien jaar later, in Wolvega. We kregen te horen dat het geestelijk gehandicapte zoontje van een raadslid groot fan van ons was en na afloop van het optreden even gedag wilde zeggen. Dus we zitten daar in die kleedkamer en die jongen komt binnen met een paar enveloppen. Hij geeft de eerste aan George, die erin kijkt en honderd gulden omhoog trekt. 'Oh nee, dat kan ik echt niet aannemen', zegt George. Ik zie een schaduw over die jongen z'n vrolijkheid komen. Daarna is Rinus aan de beurt: 'Dat kan ik echt niet accepteren', denkend aan die jongen z'n spaarpot. En opeens begrijp ik de woorden van mijn vader. Als hij bij mij is, spring ik op, pak zijn handen en dans met hem door te kleedkamer terwijl ik 'Dank je wel!' roep. Dat maakte hem intens gelukkig."

Les 6

Sommige dingen hebben geen prijs

"Mijn moeder was zakelijk. Ze liet me achter bij mijn opa zodat ze zelf in een café kon werken, maar hij wist zich geen raad met me en stopte me op een internaat. Ik nam het haar kwalijk, want ik was dol op mijn vader en op India. Ik miste hem. Later bleek dat hij me vele brieven heeft geschreven, die heeft ze achtergehouden. Toen ik van het internaat kwam, woonde zij in Den Haag waar ze een nachtclub had, Alexandra. Ze had veel vriendjes en stelde mij voor als haar broertje, wat ik prima vond. Ze had een Austin Glider, daarmee bracht ik haar 's avonds naar haar werk. Ze kwam op eigen kracht thuis. De rest van de dag had ik die auto.

Dat maakte mijn Puch Kreidler overbodig. Grijs metallic, beige cilinder. Echt a fucking piece of art. 650 gulden had ik voor die brommer betaald: krantenwijken, zingen op bruiloften. Ik zet hem te koop voor 450 gulden, omdat ik het een ander gun. De eerste klant komt eraan, met zijn zoon. Het kwijl druipt die jongen uit z'n bek. Z'n vader zegt: 'Ik heb hier driehonderd gulden.' Meteen komt mijn moeder naar buiten en zegt 'Vierhonderd ballen'. Die man trekt onmiddellijk vier flappen. Ze geeft er drie aan mij en houdt er zelf een.

Later ben ik die jongen nog eens tegengekomen, grote vent inmiddels, en hij heeft die brommer nog steeds. Sommige dingen zijn zo waardevol, daar zit geen prijs aan."

Les 7

Je kunt niets van een ander leren

"Ik heb verschillende mentoren gehad in mijn leven. Bob Lens, Willem de Ridder en Pé Hawinkels. Het is fijn om tegen mensen op te kijken die ouder en wijzer zijn. Even later ben jij aan de beurt, gaan mensen tegen jou opkijken, dat is rampzalig.

In 1977 vierden we Oud en Nieuw bij George in België, met Pé. Pé was een heel chique man. Een dichter, vertaler van Nietzsche en Thomas Mann, en hij schreef songteksten voor Herman Brood. Ik wilde zijn zoals Pé, in alles. Zijn uiterlijk, zijn maatpakken, zijn perfecte auto's. We hadden mescal gedronken, met zo'n wormpje erin, dus we waren een beetje aan het trippen. Op een gegeven moment wandel ik met Pé in de tuin en zie dat alles perfect is. Loepzuiver. Dus ik zeg tegen Pé: 'Ik ben zo'n fan van jou, kun je me niet wat tips geven zodat ik verder kom in het leven?' En Pé zegt: 'Jongen, ik kan je niks vertellen. Je moet overal zelf achter komen.' Ik liep nog in de luiers, maar ik besefte: dit is zo raak. Je kunt je wijsheid niet overdragen. Een half jaar later was hij dood. Hartaanval. Voorovergevallen op de krant met het nieuws dat Elvis Presley overleden was."

Les 8

Gebruik geen speed

"Herman gebruikte veel speed, pervitine. Een Duits product waarmee ze in de oorlog de troepen alert hielden. Een wondermiddel. Wij namen het destijds ook veel. We gingen naar een verjaardagsfeest van een vriend in Seattle. Hij had zijn huis op de punt van een klif gebouwd, boven op een berg. We komen daar binnen en het is een en al party en feest en wij hebben puntzakken van die speed bij ons. 'Wow, you guys got toot', zegt iemand. Coke. Dus wij uitleggen dat het speed is,

maar hij staat erop dat het coke is, neemt een snuif en stuitert dat hele huis rond, er overal kond van doend dat wij toot hebben. Al snel staat er een wachtrij en het hele huis verandert in een pandemonium, Dr Caligari's griezelkabinet. Ik ongerust, straks springt iedereen hier van die berg af, dus ik zeg: 'Jongens, we gaan'. Zelfs beneden aan de berg hoorden we nog het gekrijs en geschreeuw uit dat huis komen.

Dus, mensen: gebruik geen speed. Het is aanlokkelijk, maar het is slecht voor je hart. Als je door je T-shirt je hart ziet pompen, gaat het niet goed."

Les 9

Binnen het gezin ben je er voor elkaar. Klaar.

"Sandra en ik zijn al 27 jaar samen, waarvan 22 getrouwd. En ik vind haar nog steeds zo'n lekker wijf. Dat je elkaar graag ziet, dat is het allerbelangrijkste. Daaronder zit een diepe laag van geborgenheid en vriendschap. Wij kunnen alles samen bespreken. We hebben allebei een slechte jeugd gehad zonder ouders. Dat wilden we onze kinderen besparen.

Onze oudste dochter Bella is met Spike (gitarist van de band Di-rect) en ik hou intens van hem. Het is de perfecte schoonzoon, het is bijna incestueus. Laatst waren ze bij ons op Curaçao en we wilden een geluidsdraadje doortrekken. Wij pielen door zo'n gaatje, hij probeerde met een kleerhanger dat draadje te pakken. Ik wilde al opgeven, maar hij zei: 'Nee, volhouden!' Even later kwam er geluid door die boxen. Gelijk: champagne. Nu moet mijn dochter Gina nog op zo'n mafketel stuiten en dan is de familie compleet.

Mijn eigen vader heb ik nooit meer gezien. Ik heb hem gezocht toen ik zestig werd, samen met Bella, maar hij bleek al in 1980 overleden. Ik probeer dat gat te vullen door zelf een goede vader te zijn. Of dat lukt, weet ik niet, maar ik ben er nog steeds. Ik ben een soort Don die zijn eigen familie opbouwt. Binnenkort gaan we met z'n allen naar de Amazone, een paar dagen op een boot. Geweldig, ik zie me al staan met Spike op het dek!"

Familiewapen

Hoe zou het familiewapen van Barry Hay eruit kunnen zien? Illustrator Renske Karremans liet zich inspireren door zijn Levenslessen: "Uit het interview heb ik twee voorwerpen gehaald: de spin en de oester. In deze oester vind je geen parel maar een gouden oorring, een verwijzing naar de Golden Earring. Omdat muziek erg belangrijk is voor Barry Hay heb ik ook zijn uitspraak 'music is the key' toegevoegd. De zanger had zijn vader nog eens willen opzoeken. Daarom heb ik de Schotse vlag verwerkt in het wapenschild."

Barry Hay

Barry Hay (1948) werd geboren in India, uit een Schotse vader en een Nederlands-Joodse moeder. Op zijn achtste vertrekt hij met zijn moeder naar Nederland waar hij op een Engelstalig internaat terechtkomt. Daarna doet hij de kunstacademie. In 1967 wordt hij leadzanger van de band Golden Earring, die hij samen met George Kooymans, Rinus Gerritsen en Cesar Zuiderwijk vormt. Het is de oudste nog bestaande rockband van Nederland. Radar Love, Twilight Zone en When the Lady Smiles, zijn grote internationale hits. Hay woont op Curaçao met zijn vrouw Sandra Bastiaan, met wie hij in 1992 trouwde. Ze hebben twee dochters: Bella (1990) en Gina (1999).

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden