Dode bij demonstraties Kenia

(Novum/Ap) - In Kenia is de oproerpolitie woensdag in verschillende steden slaags geraakt met aanhangers van oppositieleider Raila Odinga, die in strijd met een demonstratieverbod de straat op waren gegaan. De politie zette op verscheidene plaatsen traangas in en schoot met scherp om de betogers uiteen te drijven. Minstens een persoon kwam door een politiekogel om het leven. Veel anderen raakten gewond. Odinga heeft opgeroepen tot drie dagen van massale acties als protest tegen de volgens hem frauduleus verlopen verkiezingen van 27 december, waarin zittend president Mwai Kibaki werd herkozen.

De oppositie kreeg een dag eerder een opsteker, toen het parlement haar kandidaat tot voorzitter koos. Odinga en zijn partij, de Oranje Democratische Beweging, zeggen dat zij door zullen gaan met actievoeren totdat president Kibaki en zijn regering erkennen dat de verkiezingen niet rechtmatig zijn verlopen. Ook internationale waarnemers hebben twijfel geuit over het democratische gehalte van de verkiezingen.

Ondanks het fanatisme onder de oppositieleden werd woensdag maar mondjesmaat gehoor gegeven aan Odinga's oproep. Volgens een politiewoordvoerder zijn de mensen het geweld intussen meer dan beu. In de week van buitensporig geweld die volgde op de verkiezingen vonden zeker zeshonderd mensen de dood. Honderdduizenden sloegen op de vlucht. Ook de economische schade is enorm, mede door het instorten van de toeristenindustrie.

Op sommige plaatsen waren woensdag wel veel mensen op de been en ontstond een grimmige sfeer. In de kuststad Mombasa moest de politie traangas gebruiken om honderden betogers weg te jagen. In de stad Kisumu, waar de oppositie van oudsher op veel aanhang kan rekenen, droegen ongeveer duizend jongeren een doodkist door de straten met Kibaki's naam erop. De politie schoot hier met scherp. Volgens een ooggetuige viel daarbij een dode en raakten drie anderen gewond.

In de hoofdstad Nairobi hielden winkels en bedrijven hun deuren gesloten. In het zakencentrum maakten duizenden kantoormedewerkers zich uit de voeten, nadat de politie traangasgranaten had gegooid naar de actievoerders. In de sloppenwijken Mathare en Kibera waren enkele honderden jongeren op de been. Agenten losten hier waarschuwingsschoten af. Oppositielid Fred Gumo zei dat in Kibera drie mensen gewond raakten.

In een exclusief interview met het persbureau Associated Press gaf politiecommandante Grace Kaindi dinsdag toe dat zij tijdens de rellen die vlak na de verkiezingen in Kisumu uitbraken opdracht gaf om op demonstranten te schieten. Zij weerlegde daarmee eerdere ontkenningen van de politie. Volgens gegevens van het ziekenhuis van Kisumu werden op 29 december 187 mensen door politiekogels getroffen, 44 van hen dodelijk.

Kaindi zei dat ze destijds geen andere uitweg zag dan haar agenten het vuur te laten openen, omdat zij in het nauw gedreven werden en de situatie uit de hand liep. Ook werd er geplunderd. Zij zei evenwel dat de politie nu beter op dergelijke situaties is voorbereid en dat zij geen kogels meer nodig zal hebben. Mensenrechtenorganisaties hebben de Keniaanse politie ervan beschuldigd dat zij in de dagen na de verkiezingen buitensporig geweld heeft gebruikt.

In een verklaring dreigden dertien landen, waaronder lidstaten van de Europese Unie, de Verenigde Staten en Canada, dat zij de directe hulp aan de Keniaanse regering stop zouden zetten, als zij haar democratische reputatie niet op weet te poetsen. Ongeveer 6 procent van het Keniaanse overheidsbudget is afkomstig uit ontwikkelingshulp.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden