'Djokovic doorbreekt vooroordelen over Serviërs '

Chris Bowers, Brits tennisjournalist

"Ik heb eerder een boek geschreven over Roger Federer en mijn uitgever wilde ook graag een biografie van Novak Djokovic. In eerste instantie heb ik nee gezegd. Djokovic liet mij weten dat hij geen tijd had om mee te werken en op die manier had ik er geen zin in.

Maar mijn uitgever hield aan. Toen heb ik gezegd: ik wil een boek schrijven dat een mengeling is van de geschiedenis van Djokovic en die van Servië. Het gaat hier immers om een topsporter die de vlag draagt van een land dat als soevereine staat nog jong is, maar met een zware erfenis te maken heeft door de oorlogen van de jaren negentig en uitspraken van het Joegoslavië-tribunaal, dat Servië toch als de grootste schuldige aanmerkte. Een land waarvan de westerse wereld volgens mij nog steeds weinig begrijpt.

Het bracht mijn interesses samen. Ik ben natuurlijk in de eerste plaats een sportjournalist, ik doe al ruim twintig jaar verslag van de internationale tenniswereld. Maar ik ben ook geïnteresseerd in de bredere context. Ik wil sport niet bekijken als geïsoleerd verschijnsel. En het uiteenvallen van Joegoslavië heeft destijds enorme indruk op mij gemaakt, veel meer dan de val van de Berlijnse Muur en het einde van de Koude Oorlog.

Elk land heeft wel iets waar het niet trots op is. Laten we niet doen alsof Servië niets gedaan heeft. Maar laten we ook niet doen alsof de Serviërs de enige schurken waren. Djokovic is wel met dat stempel opgegroeid, en heeft in moeilijke omstandigheden zijn weg moeten vinden. Dat is natuurlijk heel iets anders dan bij de Zwitser Federer het geval was.

Ik heb weliswaar niet uitgebreid met Djokovic gesproken, maar wel met veel mensen uit zijn omgeving. Misschien het belangrijkste gesprek dat ik heb gevoerd was met Jelena Gencic, zijn eerste coach, een heel bijzondere vrouw. Voor mij was het ook een van de meest inspirerende ontmoetingen uit mijn hele journalistieke carrière. We begonnen te praten over muziek en er was meteen een band. Zij leerde Novak niet alleen tennissen, maar ze leerde hem ook buiten dat wereldje te kijken. Naar Beethoven, naar Poesjkin, naar Nikola Tesla, de Servische uitvinder van de wisselstroommotor. Hoe verrijken zij je leven? Gencic stierf op 1 juni 2013, tijdens het toernooi van Roland Garros. Ik had haar maar twee keer ontmoet, maar haar dood deed me echt verdriet.

Veel lastiger vond ik het om te schrijven over Srdjan, de vader van Novak. Nogal wat mensen hebben problemen met hem gehad. Anders dan zijn zoon heeft hij zich bepaald niet geliefd gemaakt. Toch denk ik dat het wel belangrijk is om uit te leggen met welke moeilijkheden hij te maken had. Je kunt nu wel zeggen dat het niet zo ethisch was wat hij deed. Zo vond hij dat journalisten aardige verhalen over Novak moesten schrijven, geen kritische stukken. Maar er was in het Servië van begin deze eeuw misschien ook niet altijd zo veel ruimte om ethisch te zijn.

Novak heeft tijd nodig gehad om zich los te maken van zijn vader en zichzelf te ontwikkelen. Hij is niet gemakkelijk te doorgronden, maar van binnen is hij een goed mens. Wat hij doet is heel subtiel. Hij lacht, maakt grappen, maakt contact. Mensen kijken naar hem en zeggen: aardige jongen, waar komt die vandaan? Servië? Dan zijn het daar toch niet allemaal van die oorlogshitsers.

Wat dat betreft lijken hij en Federer veel op elkaar. Het zijn allebei niet alleen geweldige sporters, maar ook internationale idolen die de grenzen van hun sport en hun land overschrijden."

Chris Bowers: Novak Djokovic. (The Sporting Statesman. Novak Djokovic and the Rise of Serbia) vertaald uit het Engels door Wim Sanders. Thomas Rap; 352 blz. euro 19,90

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden