Dit Caribisch eiland biedt een paspoort voor een prikje

Op het paradijselijke eiland loopt de verkoop van paspoorten als een trein. Beeld Pieter Van Maele

Visumvrij reizen, uiterst schappelijke belastingen: Saint Lucia heeft het te koop.

Stel: je bent een steenrijke zakenman, maar met jouw Iraanse of Somalische paspoort kan je bijna geen enkel ander land bezoeken zonder allerlei tijdrovende visumprocedures te moeten doorlopen. Of je wil minder inkomstenbelastingen betalen zonder de wet te overtreden. Hoe pak je dat aan?

Saint Lucia, een piepklein maar beeldschoon eilandje met 160.000 inwoners in het oosten van de Cariben, biedt een oplossing. Geplaagd door steeds verder dalende inkomsten uit de toeristische sector, moest de voormalige Britse kolonie op zoek naar een nieuwe manier om geld te verdienen. En zo kwam het land begin vorig jaar met het plan om zijn eigen paspoort te koop aan te bieden.

Inderdaad. Wie eerst 100.000 Amerikaanse dollar (85.000 euro) in een nationaal fonds stort en daarna een antecedentenonderzoek succesvol doorloopt, heeft doorgaans drie maanden later al een paspoort van Saint Lucia op zak. Dat biedt visumvrije toegang tot 127 landen, waaronder de voltallige Europese Unie. De belastingtarieven liggen er bovendien veel lager dan in Nederland.

"We verkopen niet zomaar paspoorten. We verkopen het burgerschap van Saint Lucia, waarmee investeerders vrijer kunnen rondreizen. Of kunnen genieten van ons voordelig belastingklimaat", vertelt Nestor Alfred, algemeen directeur van de Citizenship by Investment Unit op Saint Lucia, het overheidsagentschap dat de paspoortaanvragen verwerkt.

Tekst gaat verder onder de afbeelding

Nestor Alfred, algemeen directeur van de Citizenship by Investment Unit op Saint Lucia. Beeld Pieter Van Maele

Zijn riante kantoor in hoofdstad Castries torent uit boven de baai waarin dagelijks cruiseschepen aanmeren. Alfred: "De deelnemers aan ons paspoortprogramma hoeven hier verder nooit een voet aan wal te zetten. Daar zijn de meesten trouwens ook niet in geïnteresseerd. Ze zijn op zoek naar internationale mobiliteit, niet naar een nieuwe woonplaats." Hoe gek het misschien mag lijken om als land een begrotingstekort op te vullen door je nationaliteit te verkopen, uniek is het paspoortprogramma van Saint Lucia niet. Regiogenoot Saint Kitts en Nevis doet het al decennia, dichter bij huis bieden ook Malta en Cyprus - lidstaten van de Europese Unie - hun nationaliteit als koopwaar aan. Voor sommige landen is het zelfs een levensnoodzakelijke bron van inkomsten geworden. Zo is de verkoop van paspoorten op Saint Kitts en Nevis goed voor een kwart van het bruto binnenlands product.

Obsessie

Op Saint Lucia loopt de verkoop eveneens als een trein. De eerste helft van dit jaar verwerkte de Citizenship by Investment Unit zo'n tweehonderd aanvragen. Bijna de helft daarvan komt uit het Midden-Oosten, maar ook Amerikanen vinden de weg naar het eiland.

"De voorbije zomer heb ik mijn aanvraag ingediend. Ik verwacht elk moment te horen of die is goedgekeurd", vertelt Andrew Henderson, een 33-jarige miljonair uit Cleveland, wiens consultantsbureau Nomad Capitalist door grootverdieners uit alle hoeken van de wereld wordt ingehuurd om hen te adviseren over interessante paspoortprogramma's. Het paspoort van Saint Lucia wordt zijn vijfde, na bijvoorbeeld ook al eentje van de Comoren te hebben binnengehaald. "Op den duur wordt het een obsessie, net zoals andere mensen stripverhalen verzamelen. Ik wil kunnen gaan en staan waar ik het best word behandeld. Dat was niet in de Verenigde Staten, waar 43 procent van mijn inkomsten naar de belastingdienst ging. Door voortdurend rond te reizen en deel te nemen aan paspoortprogramma's, betaal ik vandaag bijna geen belastingen meer. En het is perfect legaal", legt Henderson uit.

Al weerklinkt er ook kritiek. De oppositie op Saint Lucia verwijt de regering dat de paspoorten veel te goedkoop worden verkocht, wat slecht zou zijn voor het luxueuze imago van het paradijselijke eiland. Anderen maken zich dan weer zorgen over criminelen die dankzij een tweede paspoort makkelijker langs grenscontroles zouden kunnen glippen.

"We houden paspoortprogramma's als dat van Saint Lucia voortdurend in de gaten", reageert een woordvoerder van de Europese Commissie. "Aan de buitengrenzen van de Europese Unie worden sowieso alle reizigers gecontroleerd, ook zij die geen visum nodig hebben. Bij aanhoudende problemen met paspoorten van een bepaald land, kan een visumplicht worden ingesteld. Bij bewijs dat de afgifte van een paspoort van een specifiek land niet betrouwbaar is, kunnen afzonderlijke lidstaten zelfs stoppen met het accepteren van die paspoorten."

Op Saint Lucia houden ze daar zeker rekening mee, verzekert Nestor Alfred van de Citizenship by Investment Unit. "De antecedentencontrole van aanvragers gebeurt door internationale firma's, die daarvoor samenwerken met Interpol en de FBI. Ons paspoortprogramma mag dan van grote betekenis zijn om geld in het laatje te brengen, onze internationale reputatie is net zo belangrijk."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden