'Discriminatie zwangere vrouwen op de werkvloer verdient meer aandacht'

Beeld thinkstock

Het College voor de Rechten van de Mens vindt dat er te weinig gedaan wordt tegen de discriminatie van zwangere vrouwen op de werkvloer. Het College is verbaasd dat het onderwerp ontbreekt in de nieuwe campagne van Minister Lodewijk Asscher (sociale zaken), die zich richt op discriminatie op de arbeidsmarkt, terwijl hij verschillende keren had toegezegd meer met het onderwerp te doen. "Dit is nu al de zoveelste kans die hij onbenut heeft gelaten."

Asscher lanceerde dinsdag een nieuwe overheidscampagne die erop gericht is vooroordelen en discriminatie op de werkvloer uit te bannen. Het College voor de Rechten van de Mens neemt hem echter kwalijk dat hier geen specifieke aandacht besteed wordt aan zwangerschapsdiscriminatie, terwijl dit volgens het College een groot probleem is.

Officieel mogen werkgevers vrouwen niet weigeren voor een baan of benadelen op de werkvloer omdat zij zwanger zijn. Maar in de praktijk loopt dit vaak anders. Regelmatig behandelt het College vragen en verzoeken over zwangerschapsdiscriminatie. Afgelopen jaar ging het om 38 verzoeken en deed het College in 17 zaken uitspraak. Toch zijn er volgens het College ook veel vrouwen die geen actie ondernemen na ontslag omdat ze bang zijn voor meer problemen met hun werkgever. "Dit zorgt ervoor dat het probleem onder de oppervlakte blijft", zegt Marysha Molthoff van het College van de rechten van de mens.

'Mannen in hetzelfde schuitje'
Jaarlijks krijgen naar schatting zo'n 65 duizend vrouwen te maken met discriminatie tijdens hun zwangerschap. "We zien vaak dat hun contracten niet verlengd worden. De functioneringsgesprekken verlopen goed en er is niks aan de hand -totdat ze zwanger worden. Dan wordt hun contract ineens niet meer verlengd, terwijl hun functie wel gewoon nog blijft bestaan", zegt Molthoff.

Vrouwen die na hun zwangerschap terugkeren krijgen bovendien soms niet meer dezelfde functie terug die ze voor hun zwangerschap hadden. "Dat is gek, want mannen die net een kind hebben gekregen hebben dit zelden, terwijl die in hetzelfde schuitje zitten."

Stereotypes
Waarom hebben mannen dan niet meer te maken met die problemen? Volgens Molthoff zijn het vooral de vooroordelen over man en vrouw die meespelen: "Van een vrouw wordt nog steeds verwacht dat ze parttime gaat werken als ze eenmaal kinderen heeft, terwijl dit van een man niet automatisch wordt verwacht. Stel dat het kind ziek wordt, dan wil die vrouw natuurlijk thuis zijn, denken werkgevers vaak. En dat vinden ze te lastig."

Een bijkomstig probleem is dat vrouwen met verlof moeten. "Dat is in principe goed vooruit te plannen voor een bedrijf, maar dan moeten ze wel een vervanger vinden en allerlei uitkeringen regelen. Dan is het soms verleidelijk om maar meteen een nieuwe werknemer aan te nemen."

Voorlichting
Het ministerie van sociale zaken laat weten dat de nieuwe campagne niet bedoeld is om op specifieke problemen in te gaan. "Naar onze mening moeten alle vormen van discriminatie op de werkvloer worden aangepakt. Minister Asscher heeft in het verleden ook al aangeven de discriminatie van zwangere vrouwen een belangrijk onderwerp te vinden en zal hier aandacht aan blijven besteden. Vooroordelen zijn er helaas, dat moeten we gaan beseffen. Dat is de boodschap van deze campagne", aldus een woordvoerder van sociale zaken.

Het College presenteert naar verwachting in september de uitkomsten van een vervolgonderzoek naar zwangerschapsdiscriminatie en hoopt dan opnieuw met Asscher om de tafel te gaan zitten.

Chantal verloor drie jaar geleden haar baan toen ze zwanger was, terwijl ze wist dat het goed ging met het bedrijf.

"Ik voelde mijn ontslag al langer aankomen. Nadat ik mijn zwangerschap had aangekondigd werd ik ineens minder betrokken bij zaken die wel onder mijn verantwoordelijkheid vielen. Sprak ik mijn collega's hierop aan, dan werd het gebagatelliseerd en 'zag ik spoken'.

Mijn functioneringsgesprekken verliepen altijd goed. Ik heb het bedrijf eigenhandig helpen groeien en wist vanuit mijn functie dat het financieel gezien goed ging met het bedrijf, dus daar kan het niet aan hebben gelegen.

De dag van mijn ontslag zou ik eerder vertrekken voor een bezoek aan de bedrijfsarts, ik was benieuwd naar mijn rechten tijdens en na mijn zwangerschap en welke verplichtingen ik eventueel had tegenover mijn werkgever. Toen ik opstond probeerde een van mijn bazen me tegen te houden. Hij pakte mijn arm vast en beweerde later dat ik hem op dat moment had geslagen -wat onzin was. Maar ik stond toen wel definitief op straat.

Omdat ik het enigszins had zien aankomen had ik van tevoren wel al onderzoek gedaan en wist ik dat ik in mijn recht stond. Mijn werkgever heeft het uiteindelijk best vals gespeeld en ervoor gezorgd dat ik zo min mogelijk schadevergoeding zou krijgen, maar ik was destijds hoogzwanger en stress is dan niet gezond. Later hoorde ik dat een vrouwelijke collega na mij ook zwanger raakte. Ook zij verloor haar baan. Ik vond gelukkig vrij vlug een nieuwe baan, en werk tegenwoordig voor mezelf."

Zowel de achternaam als het beroep van Chantal zijn bekend bij de redactie. Op haar verzoek zijn deze gegevens weggelaten, uit angst voor represailles.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden