diplomatieke rituelen / Kleine kusjes zijn grote gebaren

De Israëlische premier Olmert begroette de Palestijnse president Abbas zaterdag onverwacht met een kus.

Twee zoenen, één op elke wang, de bezoekende Abbas schrok ervan. Israëlische en Palestijnse commentatoren speculeren al dagen over de politieke betekenis van het gebaar. Was het een teken van verzoening, of een flater die Abbas’ positie verder ondermijnt. Olmert en Abbas passen in een lange reeks van memorabele diplomatieke kussers.

Kussende staatshoofden benadrukken meestal de vriendschap tussen hun landen. De Venezolaanse president Hugo Chavez, Cuba’s Fidel Castro en de Iraanse president Ahmadinejad; ze bezegelen hun coalitie tegen de VS met een kus.

Voor vrouwelijke leiders is er het hoogtepunt van diplomatieke etiquette, de handkus. Maar bij staatshoofden gaat het nog steeds vooral om kussende mannen, een gebruik dat niet overal geaccepteerd is. In het Midden-Oosten en Rusland wel. Tijdens de Koude Oorlog was een kus dan ook een gebruikelijke bevestiging van solidariteit tussen communistische leiders.

Een kus kan ook minder goede bedoelingen verhullen. In 1979 kon de Oost-Duitse leider Erich Honecker nog bouwen op de zoen van Leonid Brezjnev. Maar toen Michael Gorbatsjov Honecker in 1989 een socialistische broederkus gaf, wist Gorbatsjov al dat de Sovjet-Unie niet te hulp zou komen als de Berlijnse Muur zou vallen.

Soms ligt het verraad in de kus zélf. De kus die president Bush senator Joe Lieberman in het openbaar gaf betekende het einde van Liebermans campagne voor de Democratische voorverkiezingen dit jaar. Zijn tegenstanders verspreidden meteen buttons van ’The Kiss’ van ’Bush’s favoriete Democraat’.

Ook het vermijden van een kus kan diplomatieke inspanningen kosten. In 1993, toen Arafat en Rabin in Oslo over vrede in het Midden-Oosten onderhandelden, kostte het bemiddelaar Bill Clinton dagen om de hoofdrolspelers zo te positioneren dat Arafat Rabin niet zou kunnen kussen. Het resultaat was een foto van Arafat en Rabin die elkaar afstandelijk de hand schudden. Nu dus een kus. De Palestijnse en Israëlische analisten zijn er zoet mee.

Klik hier voor een video over democratisch kussen

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden