Ombudsman

Dilemma's in de zaak-Brandt Corstius blijven na uitspraak van de raad overeind

Adri Vermaat Beeld Maartje Geels
Adri VermaatBeeld Maartje Geels

Trouw heeft zorgvuldig gehandeld bij de publicatie van de open brief van Jelle Brandt Corstius over seksueel misbruik. Met die stellige openingszin verwees de krant dinsdag in een artikel naar een uitspraak van de Raad voor de Journalistiek. 

Ze vormde het slotakkoord van de klacht die televisie-producer Gijs van Dam in november vorig jaar indiende tegen Trouw, met als aanleiding de brief van Brandt Corstius die op 24 oktober op de voorpagina stond.

Hoe stellig de openingszin ook, hij verraste omdat de conclusie van de raad niet overeenkwam met hoe de krant die naar lezers uitdroeg. Het oordeel van de raad was dat de krant bij de publicatie van de brief 'deels onzorgvuldig' te werk ging. In de vervolgtekst van het nieuwsartikel ontbrak dinsdag deze gesignaleerde onzorgvuldigheid weliswaar niet, maar kwam pas in de voorlaatste alinea kort aan bod. Uit de uitspraak: 'De raad vindt echter dat de krant wél journalistiek onzorgvuldig heeft gehandeld door in de redactionele inleiding bij de brief van Brandt Corstius diens beschuldigingen tot de hare te maken en deze bovendien - met de zinsnede 'Ook journalist Brandt Corstius is slachtoffer' - als feit te presenteren'.

De redactie schreef niet dat de raad als onderbouwing meegaf dat Trouw 'zich naar eigen zeggen bewust was van het dilemma dat speelt bij publicaties over onthullingen rond #MeToo en de bijzondere zorgvuldigheid die bij dit zeer gevoelige onderwerp moet worden betracht'. Daarnaast wist de redactie voor plaatsing van de brief van Brandt Corstius dat Van Dam de beschuldigingen had ontkend. 'Trouw had daarom in haar inleiding terughoudender behoren te zijn en heeft dit ten onrechte nagelaten', concludeerde de raad.

De krant had van mij meer feitelijk en vollediger over deze uitspraak mogen berichten. Het thema verdiende dat vanwege de journalistieke bemoeienis bij dit onderwerp. Hoe vaak is de naam Trouw hierin niet genoemd? Naast de reactie van de hoofdredactie had óók een reactie van Van Dam, zoals elders in de media, voor de hand gelegen. Zo liet de Volkskrant zowel Trouw-hoofdredacteur Cees van der Laan als Van Dam reageren. Dat wederhoor past bij de afloop van een geschil tussen krant en burger, dat eerder tot publieke ophef leidde.

Voorpagina

De motivering van de raad biedt ruimte voor een kritische kanttekening. Zo zei hij niets over de plek die Trouw koos voor Brandt Corstius' brief, de voorpagina. Door aan dit aspect voorbij te gaan, ontweek de raad een oordeel over of de krant zorgvuldig handelde door een ingezonden, persoonlijke brief van een journalist - met hierin ernstige beschuldigingen aan een leeftijdsgenoot - de belangrijkste plaats te geven. Een plek die verschilt met de rust van de opiniepagina. Hij springt meteen bij alle andere media in het oog, geeft discussie, beroering en - op sociale media - geroddel.

Alleen al in dat perspectief was het van belang van de raad te weten of de redactionele keuze voor de voorpagina zorgvuldig was. Dit temeer daar zij het 'onvoldoende aannemelijk' vond dat Van Dam door de eerste zinsnede in de brief van Brandt Corstius - 'In het prille begin van mijn televisiecarrière (...)' - voor het grote publiek identificeerbaar was. Die constatering is ongetwijfeld juist, maar de vraag is of het iets zegt over zorgvuldigheid als de naam van Van Dam vanuit de kleine journalistieke wereld binnen een week bovendrijft.

Voor de redactie is het prettig dat de raad haar dit niet aanrekent en de verantwoordelijkheid op het conto van derden schrijft. Met die conclusie hield het voor de raad op, waar een doorwrochte analyse wat mij betreft veeleer op haar plaats was geweest.

Ombudsman Adri Vermaat van Trouw bespreekt journalistieke dilemma's en kijkt kritisch naar de werkwijze van de redactie. Reageren? Mail naar ombudsman@trouw.nl

Lees ook: Raad voor de Journalistiek: Trouw zorgvuldig bij publicatie open brief Brandt Corstius

Trouw heeft zorgvuldig gehandeld bij de publicatie van de open brief van Jelle Brandt Corstius over seksueel misbruik. Dat concludeert de Raad voor de Journalistiek in een zaak die Gijs van Dam tegen de krant had aangespannen

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden