Dick Berlijn heeft een nieuwe missie: cyberveiligheid

null Beeld

INTERVIEW - Wereldwijd woedt er een economische crisis. Zijn er geen belangrijkere zaken te bespreken tijdens het World Economic Forum in Davos dan cyberveiligheid?

"Jazeker", zegt Oud-commandant der strijdkrachten Dick Berlijn, "maar het Forum behandelt alle aspecten die de economie belemmeren of juist een duwtje in de rug kunnen geven.

Essentieel voor toekomst economie
"Cyberveiligheid is zo'n onderwerp dat een drempel, maar ook een versterking kan zijn voor de wereldwijde economie, en dus belangrijk. De hele wereld is verbonden via het internet. Die hyper connectedness is nu en in de toekomst essentieel voor een goed functionerende economie op zowel mondiaal, nationaal als lokaal niveau. Bijna alle zaken gaan via het web. Dát is de versterking in dit verhaal."

De voormalig commandant der strijdkrachten werkt nu bij adviesbureau Deloitte. Daar is hij de specialist op het gebied van veilgheidsvraagstukken, waaronder cyberveiligheid. Deloitte heeft op verzoek van het World Economic Forum zijn licht opgestoken bij een groot aantal experts en gisteren, op de derde dag van de conferentie in het Zwitserse Davos, presensteerde Berlijn een plan om regeringsleiders en kopstukken uit het bedrijfsleven bewust te maken van de risico's van cyberveiligheid als er niets wordt gedaan.

"De kwetsbaarheid zit 'm in slechte beveiliging, want die kan verlies van data, informatie, systemen en uiteindelijk geld betekenen. Van ons allen. Het is nodig om dit op het hoogste niveau, van regeringsleiders en topmannen, te doen want daar moeten de neuzen eerst één kant op wijzen", zegt Berlijn.

Niet wachten op VN
"Voorwaarde is dat iedereen zich eraan committeert. Ik vergelijk het met het klimaatprobleem. Als bedrijven hun CO2-uitstoot beperken, maar één doet dat niet, dan blijft er een probleem bestaan. Als overheden niet allemaal meewerken aan cyberveiligheid, ontstaan er gaten, dus kwetsbare plekken. Daarom moeten overheden en het bedrijfsleven de handschoen oppakken. Ze moeten niet wachten tot de silver bullet van bijvoorbeeld de Verenigde Naties komt."

De adviseur pleit voor een integrale aanpak, niet een die zich alleen op techniek richt. "Bij een probleem een techneut invliegen is niet meer voldoende. De bewustwording gaat veel verder.

Menselijk handelen
Medewerkers moeten worden getraind om te begrijpen waar risico's voor hun bedrijf liggen. Zo moet ze weten dat ze niet zomaar een usb-stick die ze van iemand hebben gekregen in de werkcomputer moeten stoppen om zaken op te slaan. Want dan kunnen zelfs systemen die beveiligd zijn tegen aanvallen, toch een virus oplopen, met alle gevolgen van dien. Het ligt niet alleen aan techniek. Menselijk handelen is het grootste risico."

Wat als de partijen hun huiswerk niet goed doen?

"Dan ontstaat kwetsbaarheid en bestaat het risico's dat onze systemen worden aangevallen, of bij een ingewikkeld technisch probleem uitvallen. De aanvallen kunnen komen van cybercriminelen, -terroristen, -spionnen, maar ook van hacktivisten die actievoeren door systemen te kraken."

"Hoe meer via het internet gebeurt, des te aannemelijker is het dat deze aanvallen of uitvallen daadwerkelijk plaats gaan hebben", zegt Berlijn. "We moeten ervoor zorgen dat wanneer er een aanval is, de gevolgen minder catastrofaal zijn. Het is een niet te onderschatten probleem."

'Iedereen loopt gevaar'

Rob Wainwright, directeur van de Europese politieorganisatie Europol, pleitte op het World Economic Forum voor een grensoverschrijdende aanpak van cybercrime. Politie en justitie moeten internationaal samenwerken om de gevaren te bestrijden.

Criminaliteit via het internet ontwikkelt zich snel, meent de politiebaas. Iedereen die op het web actief is loopt gevaar, maar ook wie zelf niet surft, kan er last van hebben. Financiën van banken en bedrijven lopen via de digitale snelweg, waar cybercriminelen kunnen inbreken. Ook worden data van personen en bedrijven verhandeld via digitale ondergrondse economiëen. Er zijn kinderpornonetwerken actief en kindersekstoerisme wordt via internet 'geregeld'.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden