Dichter en meestervertaler van talloze kerkliederen

Hij behoorde tot de meest getalenteerde dichters van zijn generatie. In de nacht van maandag op dinsdag overleed hij, de dichter, essayist en vertaler Ad den Besten (1923) in zijn woonplaats Amstelveen, zo maakte zijn familie gisteren bekend.

De meeste mensen kennen Den Besten tegenwoordig vooral nog als dichter en vertaler van tal van teksten voor het Liedboek voor de Kerken uit 1973. "In die liederen klinkt vaak een heel scherpe maatschappelijke betrokkenheid door", zegt kerkmusicus Pieter Endedijk. "Typerend voor hem zijn de vragen naar rijkdom en armoede."

Op literair gebied beleefde Den Besten zijn gloriejaren in de decennia na de oorlog. In die jaren werd hij beschouwd als een belangrijk Nederlands dichter - en niet alleen van religieuze poëzie. Hij werd in een adem genoemd met Willem Barnhard, Martinus Nijhoff, J.W. Schulte Nordholt en Jan Wit.

Deze vijf - inmiddels zijn ze allemaal overleden - waren in 1968 verantwoordelijk voor de nieuwe psalmberijming en tal van gezangen in het Liedboek voor de Kerken dat vier jaar later verscheen.

Musicus Endedijk beoordeelde als samensteller van het Nieuwe Liedboek, waaruit de protestantse kerken sinds twee jaar zingen, heel wat liederen van Den Besten. Een deel sneuvelde. "Lees je ze terug, dan zijn ze niet alle helemaal tijdloos. Het is toch getypeerd door de oorlog en de jaren zestig."

Opvallend genoeg doorstonden veel van zijn vertalingen van Duitse kerkliederen wél de tand des tijds. Endedijk: "Het is zijn verdienste dat hij het Duitse kerklied in de protestantse kerken heeft geïntroduceerd."

De laatste jaren van zijn leven leed Den Besten aan de ziekte van Alzheimer en woonde hij in een verzorgingshuis. Hoewel een gesprek voeren bijna onmogelijk werd, bleef poëzie vrijwel tot het einde toe belangrijk voor hem, vertelt zijn dochter Liesbeth den Besten. "Het was moeilijk om nog te praten met mijn vader. Mijn zus en ik lazen hem nog wel voor uit zijn poëzie. Soms herkende hij het nog, zijn eigen werk."

Kom, heilige Geest, Gij vogel Gods

Kom, Heilige Geest, Gij vogel Gods,

daal neder waar Gij wordt verwacht.

Verschijn, lichtengel, in de nacht

van onze geest, verward en trots

Waar Gij niet zijt, is het bestaan,

is alle denken, alle doen

zo leeg en woest, zo dood, als toen

Gij, Geest, nog niet waart uitgegaan.

Er is geen licht dan waar Gij zijt,

Uw vleugels breidt, uw vleugels strekt,

geen leven, dan waar Gij het wekt

in een gemis dat naar U schreit.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden