ReportagePersoneelstekort

Deze restaurants in Eindhoven zoeken ver over de grens naar personeel: de nieuwe kok komt uit Spanje

Rick Polman, directeur van Van der Valk Eindhoven, helpt vanwege het personeelstekort soms zelf mee in de keuken. 

 Beeld Koen Verheijden
Rick Polman, directeur van Van der Valk Eindhoven, helpt vanwege het personeelstekort soms zelf mee in de keuken.Beeld Koen Verheijden

De horeca weet niet meer waar die het personeel vandaan moet halen. Veel medewerkers hebben tijdens de pandemie werk elders gevonden. Ondernemers in Eindhoven zoeken nu nieuw personeel in Spanje.

Extra dagen per week dicht, dagelijks later open, minder gerechten op de kaart: de gevolgen van het personeelstekort in de horeca hakken erin bij Youri Doreleijers, eigenaar van Stadsbrouwerij Eindhoven en drie andere horecabedrijven. Klanten genoeg, maar daar kan hij niet voluit van profiteren. Op 160 personeelsleden komt hij 25 man tekort. Maar Doreleijers heeft een oplossing bedacht: samen met het Eindhovens wervingsbureau Lokaal Werk werft hij horecamensen in Spanje.

Het personeelstekort tekende zich al voor corona af, zeker in Eindhoven, waar de horeca door de toestroom van hoogopgeleide en goed betaalde buitenlandse werknemers en door toenemend toerisme in korte tijd explosief groeide. Maar de pandemie heeft het probleem versterkt. Veel mensen hebben in de maanden van gedwongen sluiting een andere baan gevonden.

Koks zijn het grootste probleem, zegt Doreleijers. Tot zijn opluchting is de eerste Spaanse kok onlangs begonnen. “Het laatste wat je wilt, is dat de mensen die je nog hebt vanwege overbelasting alsnog een andere baan zoeken”, zegt hij. Spaans personeel was voor hem een logische keuze. Albert van Dommelen, de eigenaar van Lokaal Werk waarmee hij samenwerkt, is zelf half-Spaans.

Spaanse gemeenschap

De werkloosheid in Spanje is hoog en de uitkeringen zijn mager. “Bovendien hebben ze er goede horecaopleidingen en de Spaanse mentaliteit past wel bij ons”, zegt Doreleijers. Daarnaast heeft Eindhoven van oudsher een grote Spaanse gemeenschap, want ook Philips haalde in het verleden mensen uit Spanje. Dat maakt dat nieuwkomers zich snel thuis voelen.

Doreleijers is niet de enige Eindhovense horecaondernemer die op het Iberisch schiereiland nieuwe arbeidskracht zoekt. Rick Polman, directeur van Van der Valk Eindhoven, zag als kind al Spaans personeel in het hotel en bedacht dezelfde oplossing. Sinds een week heeft ook Van der Valk zijn eerste Spaanse kok in dienst. “Die man verdiende in Spanje 400 euro per maand”, zegt Polman, die vanwege het personeelstekort momenteel ’s avonds geregeld in hemdsmouwen in de hotelkeuken staat om mee te helpen.

Ook de restaurantmanagers steken daarom zo nodig in de keuken de handen uit de mouwen, want wekelijks een dag sluiten om het personeel te ontlasten is voor een hotel uiteraard geen optie. Polman ziet daar niets bijzonder in. Hij is de vierde generatie van zijn familie die dit hotel leidt. Drie broers werden letterlijk in de kelder geboren en hijzelf zette zijn eerste stapjes in de keuken. Aanpakken hoorde er van jongs af aan bij, zegt hij.

Instroom gestokt

Maar meehelpen is natuurlijk geen blijvende oplossing en die is wel nodig. Het probleem is volgens Polman niet alleen dat horecapersoneel elders is gaan werken. De hele instroom van nieuwe mensen is gestokt. “Normaal is er jaarlijks na de eindexamens een golf van jongeren die een studiebaan zoeken. Een deel daarvan blijft uiteindelijk ook in de horeca hangen. Dat is twee jaar niet gebeurd.”

Ook de horecavakscholen zijn vrijwel leeg. “Dat is zorgelijk naar de toekomst, want je hebt sowieso te maken met een natuurlijke uitstroom van vakmensen die met pensioen gaan en we hebben in Nederland op dit moment al een tekort aan gekwalificeerd personeel van zo’n vijf- tot zevenduizend mensen”, zegt hij.

Zowel Doreleijers als Polman biedt de Spanjaarden dan ook meer dan een tijdelijk baantje. Doreleijers: “Wij zoeken gekwalificeerde koks die wat Engels spreken en die langer willen blijven. Dat betekent dat je mensen ook wat moet bieden: een langdurige arbeidsovereenkomst, een behoorlijk salaris, opleidingen en ook fatsoenlijke huisvesting.”

Vooral dat laatste is een groot probleem. Diezelfde instroom van buitenlandse werknemers die de horeca in Eindhoven zo’n boost gaf, zorgt namelijk ook voor een zeer krappe huurmarkt en hoge huren. Doreleijers wil daarom investeren in eigen woonruimte voor zijn Spaanse personeel.

Polman heeft het wat dat betreft wat makkelijker. “Per slot van rekening zijn we een hotel”, zegt hij. Vijf van de 265 hotelkamers zijn voorlopig gereserveerd voor buitenlandse werknemers. “Maar dat is natuurlijk een tijdelijke oplossing. Het is niet de bedoeling dat mensen hier permanent blijven wonen, langer dan een halfjaar moet het niet duren”, zegt hij.

Lees ook:

Spanje is Europees kampioen jeugdwerkloosheid: ‘Als het niet anders kan, vertrek ik’

De Spaanse economie kromp in 2020 met 11 procent, de grootste krimp sinds de jaren dertig. En de jeugdwerkloosheid in Spanje loopt op tot bizarre hoogtes.

In de horeca krijgen ze de roosters niet meer rond, met scooters en gratis kamers wordt personeel gelokt

Horecazaken kampen met personeelstekorten. Dat komt door uitstroom, maar ook door coronabesmettingen onder de vaak jonge serveerders. Sommige zaken gaan dicht, andere sluiten vroeger.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden