Deze nederlaag is ondraaglijk voor Brazilië

Historisch verlies tegen Duitsland kan politieke consequenties hebben voor president Dilma Rousseff

SÃO PAULO - Het WK is afgelopen voor Brazilië. "Doe het licht uit en zet iedereen buiten", kermde een Braziliaanse supporter, toen Duitsland vier doelpunten in zes minuten scoorde. Er volgden er nog drie. Het leek of niet alleen het publiek, maar ook de Braziliaanse spelers de bal alleen nog maar konden nakijken: perplex door deze waanzinnige halve finale die in een 7-1 zege voor de Duitsers eindigde.

Coach Felipe Scolari nam de schuld op zich. Hij had Duitsland willen verrassen na de uitval van de geblesseerde sterspeler Neymar met 'de aanval als beste verdediging'. Het resultaat was een gatenkaas als defensie, waar de Duitsers bijna met plaatsvervangende schaamte doorheen denderden. Aanvoerder David Luiz huilde tranen met tuiten, net als zoveel andere, anonieme Brazilianen.

De sfeer was net beter geworden in het land. Protesten tegen de geldverspilling bij het WK waren aan de kant gezet. Er hingen vlaggen buiten. En president Dilma Rousseff had al aangekondigd dat ze de beker in het stadion uit zou gaan reiken, ondanks eerdere fluitconcerten en scheldpartijen tegen haar.

Met een verlies tegen Duitsland was daarbij al rekening gehouden, zoals supporter Marília het verwoordde: "Verliezen tegen het sterke Duitsland was okay geweest, maar deze lawine, deze nederlaag, is ondraaglijk." Om de pijn te verzachten zette ze na afloop de tv op kanaal 'relax', met een programma over 'eigen huis en interieur'. Andere Brazilianen zetten bussen in brand en schopten ruzie met Argentijnen, die het aandurfden om de Brazilianen belachelijk te maken.

De uiteindelijke impact van deze historische nederlaag thuis (de tweede, want Brazilië verloor ook het WK thuis tegen Uruguay in 1950) is nog onduidelijk. In oktober worden presidentsverkiezingen gehouden. Dilma was er dankzij het rustig en vrolijk verloop van het WK in de laatste peilingen juist vier procent op vooruit gegaan en ze maakte haar tegenstanders, die het WK hadden bekritiseerd, al uit voor zwartkijkers en aasgieren.

Nu bestaat de angst dat de kleine 10 miljard euro die voor het evenement werden uitgetrokken opnieuw munitie voor de oppositie wordt. De tegenvallende economische groei, die dit jaar op minder dan één procent dreigt uit te komen, helpt daarbij niet. Tijdens de wedstrijd dinsdag riepen leden van de regering dan ook dat ze zich moesten 'losmaken' van het WK.

Toch leidde verlies in WK's (zoals in 1998 en 2006) eerder niet tot verlies in de presidentsverkiezingen, stelt columnist Fernando Rodrigues van de Folha de São Paulo gerust: "De wereld vergaat niet. Maar het land zal zich zelf wel in de spiegel moeten kijken. Brazilië moet als land nog worden opgebouwd, en heeft haast."

Uit de Braziliaanse kranten:

O Globo: 'Het lawaai van de stilte, zoals die door het Maracanã stadion na het verlies in 1950 klonk, was niet uit te leggen aan wie die wedstrijd niet had meegemaakt, tot de explosie van doelpunten door Duitsland, die een verlammende leegte in de Mineirão (stadion in Belo Horizonte) bracht.'

Estado de São Paulo: 'Dat het WK tot nu toe zonder grote problemen - op twee doden onder het ingestorte viaduct in Belo Horizonte na - was verlopen, was niet aan Dilma te danken. Er resten nog 84 dagen tussen de finale zondag en de verkiezingen op 5 oktober. Dat zullen metaforisch de beslissende 90 minuten worden.'

Folha de São Paulo: 'De voetbalpassie zal de nachtmerrie van gisteren, natuurlijk, overleven. Maar het slachtveld heeft niet alleen de mystiek van het groen-gele shirt aangetast; misschien heeft het ook een einde gemaakt aan de tijd waarin land en stadion, volk en supporters, politiek leiders en coaches als één en hetzelfde werden gezien.'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden