Interview

Deze manager wordt vader in een gezinshuis

Tiemen Zeldenrust begint een gezinshuis met een christelijk profiel, voor kinderen die niet bij hun biologische ouders kunnen zijn.

Tiemen Zeldenrust stopt als directeur van Present, de christelijke organisatie die klussen regelt voor mensen die vrijwilligerswerk willen doen. Zeldenrust gaat met zijn vrouw thuis kinderen opvangen die uit huis zijn geplaatst.

Tiemen Zeldenrust (47) heeft, zoals hij het zelf zegt, een praatgezin. Hij en zijn vrouw Anita zijn gelovig, ze gaan naar de kerk, ze bidden voor het eten. Maar zeker zo belangrijk vinden ze het gesprek ná het eten met de opgroeiende kinderen. Ze kochten er bij Ikea speciaal lekkere eetkamerstoelen voor, zodat ze makkelijk zitten.

Het huis in Amersfoort staat nu te koop, vandaag zijn er zes bezichtigingen. Het gezin - vier kinderen tussen 15 en 21 - verhuist naar het landelijker Hoevelaken. Het nieuwe huis moet nog wel stevig worden verbouwd, er komen negen slaapkamers. De familie Zeldenrust gaat er een gezinshuis beginnen. Vanaf januari komen er vier tot maximaal zes kinderen wonen die uit huis zijn geplaatst en voor wie de gemeente tegen betaling een gezin zoekt.

Zeldenrusts vrouw werkt als gedragsspecialist in het onderwijs - zo'n pedagogische achtergrond is een van de voorwaarden om een gezinshuis te kunnen beginnen. Hij stopt met zijn werk als directeur van Present, een christelijke organisatie die voor vrijwilligers klussen regelt bij mensen thuis. Gezinnen, collega's, vrienden kunnen zich er melden om een dag de onoverzienbare rommel op te ruimen bij een alleenstaande moeder, de tuin op te knappen van een oude man zonder contacten, de muren te behangen bij een vluchteling die een nieuw leven begint.

De organisatie begon klein, vanuit de christelijk-gereformeerde kerk in Zwolle, en is uitgegroeid tot een organisatie met honderd beroepskrachten, 74 lokale stichtingen en jaarlijks 38.000 vrijwilligers. Zeldenrust was betrokken bij de oprichting van de lokale afdeling in Den Helder, werkt sinds 2006 op het hoofdkantoor en werd zeven jaar geleden directeur van Present.

Present is een succesvolle en redelijk grote speler in vrijwilligersland, u heeft contacten met de hulpverlening, gemeenten, de politiek, de ChristenUnie is ambassadeur. Nu gaat u thuis aan het werk, met een klein groepje kinderen. Waarom maakt u die overstap, van groot naar klein?

"Deels heeft dat zeker met het werk te maken. Via Present ben ik zelf in aanraking gekomen met kinderen die niet meer bij hun biologische ouders kunnen wonen. Daar zijn er 40.000 van in Nederland. Hun nood raakte me. Ik hoorde van een lector aan een hogeschool dat er enorme behoefte is aan kleinschalige opvang in gezinnen. Dat heeft me een zetje gegeven: je kunt zelf wat doen. En ik heb na al die drukke jaren bij Present, wel behoefte om meer aandacht te geven aan mensen om me heen. Het waren jaren van strategie, beleid, doelen halen. Het klinkt cliché, maar het is een jachtig leven, dat van een manager. Het contact is vluchtig, ik had het gevoel soms over mensen heen te denderen, te weinig aandacht te hebben voor hoe zij zich voelen. In een gezinshuis kun je je leven wijden aan aandacht geven aan een kind. Het heeft misschien ook wel wat weg van een kloosterleven. Wat je doet, doe je met aandacht voor de persoon. Het is bewust investeren in relaties."

Wordt het een christelijk gezinshuis?

"Eerst zeiden we: dat willen we niet, we willen openstaan voor iedereen. Maar we hoorden dat er een tekort is aan opvang in christelijke gezinnen. Ons profiel is dat we er zijn voor kinderen ouder dan acht, dat Anita verstand heeft van passend onderwijs en dat ons kenmerk ook is dat we christelijk zijn. We gaan op zondag naar de kerk, en de kinderen gaan tot hun twaalfde mee. Maar we gaan niet selecteren aan de poort, en we gaan niks opleggen. Soms zijn biologische ouders heel erg anti-christelijk. Daardoor kunnen kinderen in een loyaliteitsconflict komen. Dat willen we nooit. Je moet aansluiten bij het kind zelf. Als een kind wel gevoel heeft voor het transcendente, dan moet je dat niet blokkeren."

Bij Present is 30 procent van de vrijwilligersgroepen kerkelijk, de rest niet. Ziet u verschil tussen christelijke en niet-christelijke vrijwilligers?"

"Nee. Ik zie dat mensen die een kwetsbaar iemand ontmoeten en helpen, een zelfde soort transformatie doorgaan. Ik ben hier in Amersfoort ook actief voor Present en sluit vaak een klusdag af. Of mensen nou christelijk zijn of niet, meestal hangt er aan het eind van de dag een zelfde soort sfeer. Bijna gewijd. Mensen zijn de hele dag intensief met elkaar bezig geweest, ze ervaren een band met elkaar. Ze zetten hun ego opzij, het beste komt in hen boven, iets wat hen bindt. Ik geloof zelf dat de Ander dan in hun midden is. Ja, ook bij niet-gelovigen. Christelijke groepen kunnen hier meer woorden aan geven, ze hebben een adres, maar ik geloof dat God dit werk zegent en dat is voelbaar. Dat zie je overal waar mensen elkaar helpen, daardoor geloof ik ook dat de samenleving er beter van wordt."

In de kerk worden mensen opgeroepen te zorgen voor hun medemensen. Hoe is het mogelijk dat u dan niets merkt van de doorwerking van die boodschap?

"Nou, het wezenskenmerk van het christendom is dat je je naasten helpt. De Bijbel roept mensen op, en dat is een enorm pre. Ieder mens is waardevol in de ogen van God, dus de ander ook. Er zijn heel wat nuances in, maar daardoor zijn kerkgangers meer geneigd hulp te bieden. Ze zijn wat geroutineerder, ze hebben vaker gehoord van voedselbanken. Voor anderen, buiten de kerk, is het confronterender, ze hebben er vaak minder ervaring mee. Ze zijn soms ook wat kritischer, en hebben sneller een oordeel. Moderne mensen gaan uit van maakbaarheid. Ze willen dat de mensen die ze helpen een gigantische stap zetten, maar dat is niet altijd mogelijk. Als je je dienstbaar opstelt, dan zorgt dat bij de ander juist voor de kracht om zichzelf te redden. Hulpontvangers zeggen vaak: er stond een groep engelen voor mijn deur. Alles begint bij genade. Daarmee bedoel ik dat je iets ontvangt, een injectie van naastenliefde die je kracht geeft. Mensen lijden al genoeg onder het oordeel dat de samenleving over hen heeft."

Waar haalt u de inspiratie vandaan?

"Ik vind het best moeilijk om in mijn eentje te geloven, om de Bijbel te pakken en te bidden. Daar heb ik een gemeenschap voor nodig. Ik ga graag naar de conferentie van New Wine, voor modernisering van kerken. Daar laat ik me helemaal vollopen. En ik ga op zondagmorgen naar de kerk, naar de vrijgemaakt-gereformeerde. Het is niet dat ik er altijd naar uitkijk, maar achteraf ben ik altijd blij dat ik er ben geweest."

Wat heeft u aan een kerkdienst? Is het de preek, het zingen dat u in beweging brengt?

"Je bent geneigd jezelf in het middelpunt te zetten. Een kerkdienst voedt voor mij de verbinding, met de mensen om me heen en met God. Het is, geloof ik, echt noodzakelijk om de relatie te houden met het waarom van ons handelen. Dat doen we ook bij Present. Op donderdagmorgen, tussen negen uur en half tien, branden we met de medewerkers een kaarsje. Bij toerbeurt verzorgt iemand een gedachte, een gebed. Er wordt dan ook gebeden voor onze lokale stichtingen, het is heel belangrijk om te bidden voor mensen die het moeilijk hebben, door persoonlijk leed of doordat het met de afdeling wat moeilijker loopt. Bij het lezen in de Bijbel merk ik echt dat God mij ontmoet. Hij zet me op het spoor in het werk, om de goede dingen te doen. In mijn jachtige leven schiet dat er wel bij in, ik verwaarloos de relatie met God. Maar ik merk dat Hij me vasthoudt. Ik zie dat als mensen naar mij toekomen en in de zegen die ik ervaar. Met het gezinshuis loopt het voorspoedig, we hebben een mooi huis gevonden in een landelijke omgeving, we hebben een keurmerk. Ik merk dat het wordt gezegend. Zo voel ik het."

De ChristenUnie en het CDA hebben bij het kabinet aandacht voor de gezinshuizen gevraagd, zodat er meer kinderen kunnen worden opgenomen. Heeft u daarover contact gehad met hen?

"Ha,ha, ja, dat is wel een valkuil voor me, dat ik me er weer beleidsmatig mee ga bemoeien. Ik zou heel graag een landelijke organisatie voor gezinshuizen optuigen, maar ik heb met mijn vrouw afgesproken dat ik me de komende twee jaar ga richten op ons eigen gezinshuis. Daarna zien we wel verder."

Lees ook:

Afgunst is iets dat past bij deze tijd

Kan de filosofie helpen problemen aan te pakken? Vandaag: afgunst. Hoe kunnen we omgaan met die pijnlijke emotie?

‘Onze motorjackgodin, intimiderend? Mooi’

Motorclub Kali Mata kreeg vandaag de zegening in de hindoe­tempel van Olst. ‘Wij willen verdeeldheid onder Hindoestanen stoppen.’ 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden