Deskundigen: alleen nog vliegen met zwarte doos

Van een onzer verslaggevers AMSTERDAM - De Nederlandse luchtvaartregels moeten nodig worden aangescherpt, constateren onafhankelijk van elkaar twee gezaghebbende instituten op het gebied van de lucht- en ruimtevaart.

Elk toestel waarmee passagiers worden vervoerd, moet voortaan een zogenaamde zwarte doos krijgen.

Volgens hoogleraar J. A. Mulder van de faculteit der lucht- en ruimtevaarttechniek in Delft zouden toestellen zwaarder dat 2000 kilo (sportvliegtuigjes vallen hier niet onder) verplicht moet worden voorzien van een flight data-recorder, die de vlieggegevens registreert en een cockpit-voice recorder, die de gesprekken tussen de bemanningsleden opneemt. Als het om een oud toestel gaat zonder sensoren, zou er in ieder geval een cockpit-voice recorder moeten zijn.

Ook directeur P. Mendes de Leon van het Instituut voor lucht- en ruimterecht in Leiden stelt na de twee recente vliegrampen, dat het Nederlandse luchtruim stringentere regels nodig heeft. Ook hij pleit voor een discussie over de zwarte doos, al wil hij een uitzondering maken voor militaire toestellen met een specifiek militaire taak.

Het onderzoek naar de ramp met het militaire Hercules-transportvliegtuig, waarbij op 15 juli 34 personen om het leven kwamen, en het ongeluk met de Dakota dat 32 levens eiste, wordt ernstig bemoeilijkt doordat beide toestellen geen apparatuur aan boord hadden, die het verloop van de vlucht vastlegt.

Formeel was zo'n zwarte doos voor beide toestellen niet verplicht. Volgens Mendes de Leon verplicht de Nederlandse wetgeving in zijn algemeenheid de aanwezigheid van de zwarte doos, alleen zijn er tal van uitzonderingen op de regelgeving. Zo hoeven toestellen, waarvoor vóór 30 december 1969 een luchtwaardigheidsbewijs is afgegeven, geen zwarte doos te hebben, zolang deze voor 'eigen' gebruik zijn en voldoen aan door de rijksluchtvaartdienst (RLD) omschreven voorwaarden.

De Dakota die woensdag is neergestort viel in deze categorie, omdat deze door een stichting wordt geëxploiteerd. “Technisch is het niet mogelijk een Dakota met een flight data recorder recorder uit te rusten”, aldus hoogleraar Mulder. “De kist kent geen sensoren, en kan dus geen informatie naar de recorder sturen. Maar het is wel goed mogelijk een cockpit voice-recorder te installeren. Dat is niet meer dan een veredelde cassette-recorder.” Deze eenvoudige apparatuur kan een grote rol spelen in het onderzoek naar een vliegramp.

Uitzondering

Mendes de Leon van het Instituut voor lucht- en ruimterecht heeft enerzijds begrip voor de uitzondering die de wet maakt voor militaire toestellen. “Als een vliegtuig neerstort in vijandelijk gebied, wil Defensie liever niet een zwarte doos prijsgeven. Maar tegenwoordig zie je dat militaire toestellen steeds meer burgervluchten uitvoeren. Defensie haalt met de Hercules weeskinderen op uit Kiev, voert transporten uit met een humanitair doel, en ook het vervoeren van een militair muziekkorps was niet echt een militaire opdracht. Ik zie niet in waarom op zulke niet militaire vluchten met grote groepen passagiers, het gebruik van een zwarte doos schadelijk zou kunnen zijn”, aldus de hoogleraar.

- Meer nieuws op pagina 3

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden