Denemarken geeft lijst vrij met namen van vroegere leden van de nazipartij, daar is niet iedereen blij mee

De Denen kunnen voortaan online zoeken naar leden van de DNSAP, de Deense Nationaal-Socialistische Arbeiderspartij.Beeld ThinkStock

Mag je dat zomaar doen: een lijst vrijgeven met de namen van vroegere leden van de nazipartij? Dat is precies waartoe het Deense Gezelschap voor genealogisch onderzoek vorige maand besloot.

De organisatie plaatste een lijst met 5265 namen van de leden van de DNSAP, de Deense Nationaal-Socialistische Arbeiderspartij, op haar website. Iedereen kan de lijst zo van internet plukken – en dat doen de Denen massaal.

“Dit is de eerste keer dat je online kan zoeken naar leden van de Deense nazipartij”, zei archivaris van het Rijksarchief Peter Birkelund tegen het Kristeligt Dagblad. “Het is goed dat de Denen wat wijzer kunnen worden over hun familiegeschiedenis.”

De namenlijst, de zogeheten Bovrup-index, is al decennialang onderwerp van speculatie. Iedereen weet dat de lijst bestaat, maar vooralsnog had vrijwel niemand toegang tot de inhoud. De Deense verzetsbeweging vond het ledenbestand in mei 1945, vlak voor de bevrijding, in de woning van DNSAP-leider Frits Clausen. De index werd genoemd naar Clausens woonplaats, Bovrup, in de regio Zuid-Jutland.

Gevoelige gegevens

De verzetsgroep kopieerde de lijst met leden van de nazipartij, maar in maart 1946 oordeelde de overheid dat deze informatie viel onder de wet bescherming persoonsgegevens. Alleen historici en andere wetenschappers met een legitieme reden kregen toegang tot het bestand.

Maar, zegt het Deense recht: tien jaar na iemands dood mogen gevoelige gegevens worden vrijgegeven. Iedereen op de ledenlijst die voor 1908 is geboren, is het idee, zou nu toch wel een decennium moeten zijn overleden. Alleen de namen van die leden zijn geopenbaard; in totaal telt de lijst ruim 20.000 namen. In 2019 worden een paar duizend nieuwe namen vrijgegeven.

Niet iedereen is blij met de publicatie. Want graven in je eigen familiegeschiedenis is één ding, maar de lijst kan ook gebruikt worden om andermans familie in een kwaad daglicht te stellen.

Historicus en emeritus hoogleraar Claus Bryld is fel tegen. Zijn vader en ooms waren prominente DNSAP-leden en hij moest zich meermalen verontschuldigen voor zijn familieverleden. “Het is ethisch onverantwoord”, zei hij in het Kristeligt Dagblad, “om mensen zo in de schijnwerpers te zetten, alleen omdat ze partijleden waren. Dat was niet illegaal en veel van de leden zijn tijdens hun leven al gestraft. Moeten hun nazaten nu ook nog eens worden veroordeeld?”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden