De zelfrijdende auto zet alles op zijn kop

De zelfsturende auto brengt ons naar een nieuw tijdperk. Daar moeten we de juiste vragen bij stellen, vinden onderzoekers Lambèr Royakkers en Rinie van Est.

Volgens het grote Duitse consultancybedrijf IHS Automotive verschijnen in 2030 de eerste auto's zonder bestuurder in het straatbeeld, en is in 2050 het gehele wagenpark zelfsturend. De zelfsturende auto kan leiden tot een heel andere economie en cultuur van mobiliteit. Nu al woedt een fikse strijd tussen autofabrikanten en IT-industrie; denk aan de Google-auto en de samenwerking tussen TomTom en Volkswagen.

Ook overheden mengen zich in die strijd. Minister Schultz van Infrastructuur en Milieu profileert Nederland als ideaal testgebied om de belangen van bedrijven als NXP en TomTom te behartigen.

Naast economische belangen, omarmt de politiek de zelfsturende auto omdat deze tot schoner verkeer leidt, files oplost en het verkeer veiliger maakt. Aangezien menselijk falen 93 procent van alle ongelukken veroorzaakt, kan op het gebied van veiligheid veel winst geboekt worden. Dat vraagt echter nog om heel veel onderzoek.

Privéchauffeur

Ook andere veiligheidsvragen liggen op de loer: hoe waarborgt de robotauto onze privacy? Kunnen we voorkomen dat de robotauto gehackt of een terroristische bom wordt? De volgende toekomstvisies tonen dat de robotauto ook niet vanzelf leidt tot schoner en minder verkeer.

Volgens de overheid in Singapore kunt u in de toekomst met een smartphone een licht robotautootje oproepen dat u oppikt en naar de gewenste bestemming brengt. Terwijl de huidige auto's negentig procent van de tijd stil staan, zullen die autorobots bijna voortdurend in gebruik zijn. Daarom is de zelfsturende auto de droom van ieder car sharing bedrijf. In Singapore denkt men dat in de toekomst maar een derde van het huidige aantal auto's nodig is. Dit deelauto-scenario past in de trend naar milieuvriendelijke auto's.

Maar zullen mensen wel op grote schaal afstand doen van hun auto? Een eigen auto brengt veel voordelen met zich mee: je kan direct in de auto stappen en daar spullen in laten liggen, je hebt meer privacy, en een gevoel van vrijheid en status. Als de zelfsturende auto privébezit blijft, kan dat zelfs leiden tot drukker verkeer in steden. Als een ouder nu met de auto naar het werk gaat, is de auto niet meer beschikbaar voor andere gezinsleden. Maar een robotauto kan na die klus zelfstandig naar huis rijden om de kinderen naar school te brengen en is daarna weer klaar om de boodschappen op te halen. Zo'n privéchauffeur-scenario staat haaks op het deelauto-scenario en leidt juist tot meer verkeer.

Mobiele werk- en loungeplek

Ook Mercedes Benz ziet consumenten niet snel afstand doen van hun auto. Begin dit jaar presenteerde de autofabrikant een prototype van een luxe zelfsturende auto: de F015 Luxury in Motion. Deze grote bak toont wederom een andere visie op de toekomst: de auto als mobiele werk- en loungeplek. Doordat de auto het werk van de bestuurder overneemt, komt er tijd en ruimte voor andere zaken: werken in de auto, slapen, de liefde bedrijven. De file leidt in dit cocooning-scenario niet echt meer tot frustratie.

De zelfsturende auto leidt dus niet vanzelf tot schoon vervoer, zonder verkeersslachtoffers en files. Laten we daarom dit roze-wolkscenario doorprikken en gaan praten over de fundamentele politieke en economische keuzes die nodig zijn om het nieuwe tijdperk van mobiliteit daadwerkelijk duurzamer, veiliger en efficiënter te maken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden