De wonderpredikant en zijn handzaam demiurgje

AMSTERDAM - Bill Hybels heeft - in zijn soort - a touch of class. De voorganger van de Willow Creek Community Church kleeft niet dat hillbilly-achtige aan van vele Amerikaanse tv-predikanten, die knauwende simpelheid die hun 'produkt' per definitie in Europa 'onverkoopbaar' maakt. Bill Hybels komt uit Chicago en dat is een mooie plek, grootsteeds maar niet decadent, net goed gelegen tussen bible-belt en de goddeloze oost-kust. Bill Hybels komt uit een bijpassend tussen-milieu van gegoede, gereformeerde Hollandse zakenlui. Niet sjiek, niet intellectueel of artistiek, niet boers en zeker niet armoedig.

WERA DE LANGE

Het is niet ondenkbaar dat Hybels op Bill Clinton heeft gestemd. Hij moet in ieder geval niets hebben van kerkgenootschappen die 'verkapte politieke partijen van conservatieve snit' zijn. Hybels hoort dus al helemaal niet thuis bij de uiterst rechtse, racistische kerken in de Verenigde Staten, die groepjes gewapende engerds, militia's, onderdak bieden.

Bill Hybels is wél een White en bijna Anglo-Saxon Protestant, een mens-type dat goed kijkt met 'wie er een spelletje golf gespeeld' kan worden; die afkomst wreekt zich wel eens in de boekjes van Hybels, in het bijzonder in de tikje opschepperige passages over 'ongedwongen' en toch 'geestelijke' contacten met anders-gekleurden, anders-denkenden en anders-gesitueerden.

Bill Hybels heeft in 21 jaar iets gedaan waar - vermoed ik - predikanten over de hele wereld en van alle modaliteiten en overtuigingen wel eens van dromen: hij heeft in een ontkerkelijkte, stedelijke omgeving uit het niets een gigantische gemeente opgebouwd met alles d'r op en d'r aan, van zondagse massasessies (16 000 mensen) tot de allerkleinschaligste netwerken voor nabuurhulp.

Kortom Bill Hybels is de boy wonder van het gematigd-orthodoxe protestantse christendom. En Nederlandse kerkvorsten (Simonis) en hulp-kerkvorsten (Ds Barend Wallet) maken beleefd hun opwachting als hij ons land aan doet. Want híj heeft het toch maar gedaan!

Het 'evangelische' christendom waar Bill Hybels een succesvol en toch niet aanstootgevend voorbeeld van is, hangt in de lucht. In Noord-Amerika is het een (zo niet dé) dominante stroming geworden om en in de gevestigde protestantse kerken. In Zuid-Amerika, Azië, Afrika en Rusland gaat het de 'evangelicalen' voor de wind. Zelfs in het seculariserende West-Europa, waar alle andere kerken krimpen, groeien de charismatisch-evangelische kerken.

Zelfs in het nuchtere Holland wordt de 'halleloejah' stroming tegenwoordig uiterst serieus genomen in de grote gevestigde kerken, want 'zij hebben de jeugd, wij niet'.

Toch kan een ochtend in de Jaarbeurs met die nette, sociaal-voelende, begaafde Bill Hybels een mens bijna genezen van dat net aangeleerde respect voor dit geloof. Hier wordt een één-dimensionale vorm van denken en voelen aan de man gebracht met de één-dimensionale technieken van een door televisie-series, Walt Disney-verhaalrecepten en muzak doortrokken samenleving.

De Bijbelkijk van Willow Creek is van ouderwets, allerdikst plankenhout. De relatie met God van dien aard dat het gemeentelid bij wijze van spreken, maar even hoeft te bellen om te weten wat de Almachtige, Alomvattende Schepper vindt dat Bill Hybels' (uw, mijn) gemiddelde snelheid moet zijn van supermarkt naar surfstrand. Een handzaam demiurgje dat zich zelfs voor het meest knurfterig vraagje nog op laat trommelen. Hybels heeft een hele goede lijn en weet precies wat Hij wil. “God vindt het heerlijk om...” etc. Zelfs bij de verlichte Bill Hybels is het 'evangelicalisme' een geloof waarin voor twijfels geen plaats is. Daarin onderscheidt het zich overigens niet van de ouderwetse orthodoxie waaruit het is voortgekomen. Nieuw is the medium bij de message, de o zo duidelijke toneelstukjes, de zoetige Walt Disney-filmmuziek, de over-ingestudeerde redenaarskunst van Hybels zelf en het verkoopbedrijf daar om heen. Het moderne medium ís the message, het gaat met de boodschap op de loop en vervormt haar tot het verhaal van het volk van Israël past in het denkraam van een soap-verslaafde. Iedere zondag zestienduizend mensen! Maar voor wat?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden