De waanzin van al te gezonde voeding

Gojibessen, incabessen, witte moerbeien, açaipoeder, mangosteen, camu camu, spirulina, granola, chia, hennep, lijnzaad. Voor glutensensitieven, lactose-intoleranten, tegen candida, passend in het paleodieet, voor meer energie, spieropbouw, weerstand, om premenstruele klachten tegen te gaan. Made by 'Aardse Droom', 'Gaia Brands' en 'Fountain of Youth'. Slowjuicers, tarwegras, manukahoning. De voedselpiramide, niet verhitten boven de 42 graden, eten terwijl je op je kop hangt. Misschien word ik oud, maar zonder hulp van Google snap ik niet meer wat het precies allemaal is dat ik geacht word wel of niet te eten en drinken of aan mijn maaltijden en drankjes toe te voegen.

E-nummers weren. Antioxidanten naar binnen slurpen, via groene of witte of rode of gele thee. Suiker is de duivel, geen transvetten. De moderne dieetregels zijn talloos en ze veranderen regelmatig - wel gezond, nee toch niet, wel/niet kankerverwekkend. De vraag is hoe ik al dat gezondheidsstreven met werken moet combineren.

U begrijpt, ik overweeg een extra vrije dag per week.

Zou 'rauw-jongen' of 'groentekind' Tom Kenter, zoon van moeder Francis, zelf zijn boodschappen doen?

Ze waren weer even in het nieuws, Nederlands beroemdste raw foodies over wie inmiddels twee documentaires zijn gemaakt; 'Rauw' en 'Rauwer'. Moeder Francis kreeg de halve natie op haar dak toen zij op de beeldbuis vertelde dat ze haar, toen nog kleine, zoon Tom alleen maar ongekookt en niet verhit eten gaf. Jeugdzorg maakte er een zaak van. Het kind zou onvoldoende groeien door tekort aan voedingsstoffen. De rechter oordeelde in het voordeel van de rauw-mama en inmiddels is Tom volwassen en wel degelijk gegroeid. Met hem lijkt het goed te gaan. Maar als we kinderarts Sandra Schrama van het Juliana Kinderziekenhuis mogen geloven, vergaat het niet alle kinderen die met hun ouders mee-diëten zo goed.

Eerder dit jaar waarschuwde Schrama voor de gevaren van allerlei obscure 'foodtrends'. Kinderen in de groei, pubers die geen brood, geen boter, geen plak kaas en geen glas melk krijgen, komen energie en voedingswaarden tekort, zei de kinderarts stellig. Ze ziet in haar praktijk "meisjes van zeventien die niet meer menstrueren en ongerust zijn of ze nog wel zwanger kunnen worden", als ook "kinderen van een meter zeventig die 35 kilo wegen".

Terwijl in de zuidelijke lidstaten van de Europese Unie - Griekenland, Spanje - en ook in ons eigen Nederland kinderen mét honger en zónder lunch naar school worden gestuurd (het geld is op) zijn het voornamelijk de erfgenamen van hoogopgeleide ouders die met ondervoedingsverschijnselen als gevolg van 'super-raw-paleo-gluten-arm-vetvrij-diëten' bij de arts aankloppen. Logisch, want met een modaal inkomen laat staan een uitkering, moet je voor een gemiddeld superfoodproduct twee maanden sparen. Honger is voor de armen, superfoodondervoeding voor de rijken. Zoiets.

Inmiddels worden er ook websites volgeschreven over het fenomeen 'orthorexia', een nieuwe, nog niet officieel erkende eetstoornis die wordt samengevat als 'een ziekelijke fixatie op gezond eten'. Patiënten die aan orthorexia lijden, staat op zelfhulpwebsites te lezen, meten hun kwaliteit van leven aan gezonde voeding.

Wat gaat er mis, vraag ik me dan toch af.

Kwaliteit van leven, dacht ik altijd, hangt samen met bijvoorbeeld vriendschap, liefde, geen geldzorgen, zo nu en dan een verveeldag voor de nodige contemplatie, mooie muziek, lekker eten en een glaasje koud bier. Maak er wat van. Glutenvrij en koolhydraatarm dineren had ik daar zelf nog niet bij verzonnen. En nu ik het weet, ben ik eerlijk gezegd niet voornemens deze geluksroute te bewandelen. Sterker nog, steeds vaker moet ik met alle macht proberen het radicaliseringsproces in mijzelf een halt toe te roepen. De krokettenjihadist terug in het hok te duwen.

Het staat elk mens natuurlijk vrij om te eten wat hem goeddunkt. Het zou de gezondheidsidealisten goed doen, daar ook eens over na te denken. Ik kan de vraag 'eet jij brood?' niet meer horen. Leven en laten leven. En mag ik daar in mijn verdediging aan toevoegen dat de gezondheidseffecten van zoenen, knuffelen en veel vrienden aan de keukentafel bewezen positief zijn. Dat compenseert dan dat glas wijn. Toch?

Bert Keizer is met vakantie.

Myrthe Hilkens is freelance journalist en voormalig PvdA-Kamerlid.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden