De ’vuile was’ verdeelt de Israëliërs

De Israëlische mensenrechtenbeweging Betselem heeft Palestijnse boeren uitgerust met videocamera?s, zodat ze aanvallen van Israëlische kolonisten (hier met knuppels) kunnen vastleggen. (FOTO EPA )Beeld EPA

In Israël wordt een lastercampagne gevoerd tegen vooraanstaande mensenrechtenbewegingen. Een gevolg van het in Israël gehate VN-rapport over de oorlog in Gaza.

Het begon allemaal met een opgeklopt artikel in de Israëlische krant Ma’ariev. De krant baseerde zich op een rapport van de – tot dan toe – vrij onbekende organisatie Im Tirtsoe (Als je het wil). Die was nagegaan wie de bronnen waren waarop het VN-rapport onder leiding van de oud-rechter Goldstone zich had gebaseerd in zijn aantijgingen over Israëls misdragingen in Gaza. Volgens Im Tirtsoe had Goldstone zijn materiaal gekregen van zestien Israëlische mensenrechtenorganisaties.

Al die groeperingen hadden nog iets met elkaar gemeen, zo vervolgde Im Tirtsoe haar speurtocht. Ze hadden een gezamenlijke geldschieter: het New Israel Fund (NIF), dat als doelstelling heeft de democratie en burgermaatschappij in Israël te versterken.

Im Tirtsoe, een buitenparlementaire organisatie die naar eigen zeggen beoogt de zionistische waarden in Israël te bevorderen, ging nog een stapje verder. In krantenadvertenties en op reclamezuilen verschenen posters met een karikatuur van de president van de NIF, professor Naomi Chazan. Het voormalig Knessetlid voor de linkse Meretz-partij werd afgebeeld met een hoorn van een neushoorn op haar voorhoofd (het woord voor ’hoorn’ is in het Hebreeuws hetzelfde als dat voor ’fonds’). Maar het Hebreeuws kent dankzij de Franse schrijver Ionesco ook een werkwoord ’verneushoornen’, dat zoiets betekent als ’verloederen’. En alsof dat nog niet duidelijk genoeg was, staat onder de afbeelding ook uitleg: „Het fonds van Naomi vormt een bedreiging voor de staat.”

Het regeringspersbureau, dat onder de premier valt en tot taak heeft journalisten ten dienst te staan, hielp nog een handje de laster te verspreiden door alle journalisten een column door te sturen waarin het NIF werd uitgemaakt voor verraders en vijfde colonne. Parlementsleden van de rechtse Likoed en Kadima riepen op tot het instellen van een parlementaire onderzoekscommissie die moest nagaan waar het NIF zijn geld vandaan kreeg. Die donaties staan overigens gedetailleerd op de website van de organisatie.

De tegenaanval is ingezet door Keshev, het centrum voor de bescherming van democratie in Israël. Keshev analyseerde het rapport van Im Tirtsoe en kwam al snel tot de conclusie dat ze selectief te werk waren gegaan. Ze waren voorbijgegaan aan alle andere bronnen waarop het VN-rapport zich had gebaseerd, zoals verklaringen van Israëlische generaals en ministers in de media. Im Tirtsoe bleek ook niet zo’n objectief clubje; aan het hoofd staat een man met een radicaal-rechts verleden.

Volgens Keshev gaat het om veel meer dan een aanval op Chazan en haar NIF. „Sinds de oorlog in Gaza en het aantreden van de regeringNetanjahoe afgelopen voorjaar, wordt er een campagne gevoerd tegen de pijlers van het maatschappelijk middenveld in Israël”, zegt Keshev-directeur Jitzhar Be’er.

Hij wijst op een opeenstapeling van verontrustende ontwikkelingen, zoals de illegale arrestatie van de directeur van de Vereniging van Burgerrechten in Israël en de intimidatie jegens Breaking the Silence –een organisatie die getuigenissen registreert van Israëlische soldaten over hun ervaringen tijdens militaire operaties op de Westoever. Be’er waarschuwt: „Alles bij elkaar opgeteld zie je een georkestreerde poging om elke kritiek op het leger of de regering te delegitimeren. Diegenen die niet in de pas lopen, worden vervolgd en gebrandmerkt als verraders –het is McCarthyisme par excellence.”

Onderzoek naar aanleiding van de affaire wees uit dat slechts een kleine meerderheid van de Joodse Israëliërs (52 procent) het geen verraad vindt als hun landgenoten de vuile was buitenhangen en hun land tegenover buitenlanders bekritiseren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden