De vruchten plukken van tegenslagen en afzien in de kou

EK Atletiek | Jip Vastenburg is net op tijd fit om in Amsterdam voor goud te lopen.

De ene pijn is de andere niet. Atlete Jip Vastenburg (22) kan veel ervan lang negeren, een zwakte die haar tot gewillig slachtoffer van blessures maakt. Maar de echte diepe pijn durven opzoeken op beslissende momenten, dat is nog een ander verhaal.

Twee jaar geleden, debuterend op de Europese kampioenschappen in Zürich, deinsde Vastenburg daarvoor terug in de slotronde van de 10 kilometer en vervloekte ze zichzelf om haar vierde plaats. Een jaar later kwam een pijn van geheel andere orde op, toen de Française Laila Traby, vlak voor haar gefinisht, wegens epo-gebruik werd geschorst. Twee gekmakende revalidaties verder denkt ze dat de EK in Amsterdam haar een Europese kroon kan opleveren.

De door haar lengte van 1,81 meter opvallende atlete karakteriseert zichzelf als een soms te planmatige controlfreak die bij voorkeur alleen traint, een moederskindje met heimwee, iemand die al weken voor de EK een duistere tunnel is binnengetreden. Ze is overtuigd van haar kwaliteiten, die een plaats bij de wereldtop rechtvaardigen, en deinst niet terug voor de Afrikaanse loopsuperioriteit.

Zonder terughoudendheid laadt ze meer dan een week voor de race van woensdagavond een last van torenhoge verwachtingen op haar schouders. Die 10 kilometer is de eerste finale van de EK in het Olympisch Stadion, niet alleen de 108 ogen van haar Nederlandse teamgenoten (een vorstelijk deelnemersrecord) zijn op haar gericht. Ze wil de weg wijzen naar wat voor Nederland ook in kwalitatief opzicht een record moet worden.

Een 10 kilometer heeft ze dit jaar nog niet gelopen; vorig jaar waren slechts drie Europese atletes sneller dan haar 31.35.48 minuten. Goedbeschouwd is ze net op tijd klaar, na drie maanden waarin ze een overbelaste rechter grote teen niet met loopwerk mocht belasten. Er werd vooral gefietst om de conditie op peil te houden, zelfs tijdens een trainingskamp op hoogte in Zuid-Afrika. En toen ze eindelijk die bevrijdende lange passen weer mocht maken, was het alsof ze dat langzaamaan opnieuw moest leren.

"Dat was de moeilijkste periode. Je wilt heel graag, maar je wordt continu afgeremd. Pas de laatste weken merk ik dat de timing goed is, dat de techniek klopt. Alles valt gelukkig precies op tijd op z'n plaats."

Het zijn zware blessures die de gedroomde weg naar de wereldtop, bij voorkeur later op de marathon, kunnen blokkeren, weet Vastenburg inmiddels. Toen ze in Zürich in haar eerste seniorenjaar naar de vierde plek snelde, deed ze dat met een ontsteking aan de peesplaat onder beide voeten.

"Ze zagen op de MRI een hele dikke pees, terwijl die dun moet zijn. Peter Vergouwen (doorgewinterd topsportarts, red.) zei: 'Ik snap niet hoe je daarop kan lopen. Dat kan niet'. Ik kon het, het is een kwestie van wegstoppen. Maar de shit komt uiteindelijk wel boven."

Zoals vorig jaar met die pijnlijke teen, een euvel dat ze wijt aan de druk die er op komt in de vijftig bochten die een 10 kilometer op de baan telt. Blijmoedig de pijn verbijtend voltooide ze de Zevenheuvelenloop ermee en won ze zilver tijdens de EK cross onder de 23 jaar. Op 1 maart ging er een cortisone-injectie in en moest een mentale begeleider psychologiestudente Vastenburg leren omgaan met periodes van eenzame machteloosheid.

"Ik kan moeilijk in een wedstrijd héél diep gaan, maar ik kan wel heel lang met pijn lopen. Dat laatste is inderdaad een ontzettend blessuregevaar. Door deze ervaringen weet ik nu beter mijn grenzen, wanneer ik door kan gaan en wanneer ik diep kan gaan. In Zürich was die 10 kilometer nog nieuw voor me."

"Als je in een olympisch jaar in maart vijf dagen met je been omhoog op de bank moet liggen na een injectie, weet je dat er niets meer fout mag gaan. Daarmee kon ik moeilijk omgaan, ik ging malen. Dan heb je eigenlijk behoefte aan mensen om je heen, maar je sluit je juist af. Daarom was die maand stage in Zuid-Afrika zo goed. Ik heb er geen stap gelopen, maar had continu afleiding." Als ik tijdens de EK een medaille haal, dan komt alle shit van de laatste maanden, van al die uren op de fiets, al die uren afzien in de kou, weer boven. Dan is het ergens goed voor geweest, ik ben nu dankbaar voor die periode. Want als ik zie op welk niveau ik nu sta, veel beter dan twee jaar geleden, dan is al het afzien dat allemaal waard geweest. Ik kan er de vruchten van plukken."

Wat is het belang van de EK in Amsterdam op weg naar de Olympische Spelen in Rio?

"De Olympische Spelen zijn belangrijker, maar mijn kansen hier zijn groter. Een medaille in Rio halen wordt heel moeilijk, dat acht ik dit jaar nog niet realistisch. Goud halen op de EK wel."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden