Vechtende boomzwaluwen. Beeld Elizabeth George, Indiana University
Vechtende boomzwaluwen.Beeld Elizabeth George, Indiana University

GoedemorgenWetenschap

De vrouwtjes slijpen hun genen om hun kroost onder te brengen

Dieren leren te vechten om voedsel, partners, huisvesting. En leren is hier meer dan gedrag; ervaringen die ze opdoen hebben ook invloed op de activiteiten van hun genen. Dat was uit laboratoriumonderzoek wel bekend, maar in het wild nog niet goed onderzocht. Amerikaanse biologen besloten tot een experiment om uit te zoeken hoe dat precies werkt.

Ze organiseerden een stoelendans onder boomzwaluwvrouwtjes. Boomzwaluwen hebben een holte nodig om te nestelen, maar kunnen die niet zelf uithakken. Geen probleem, de onderzoekers zorgden voor nestkastjes. Genoeg voor iedereen. Maar als de vogels even rustten, haalden ze een paar kasten weg, waarop de vrouwtjes onderling de strijd moesten aangaan voor een nestelplaats. Een dag later brachten ze de nestkasten weer terug en herstelden de vrede.

Genetische voorbereiding op strijd

Uit metingen bleek vervolgens dat één dag strijd al invloed had op de activiteit van meerdere genen in de hersencellen. Genen die vooral te maken hebben met energie en agressie. En dat effect houdt nog dagen aan; de vrouwtjes zijn als het ware genetisch voorbereid op een hervatting van de strijd.

De onderzoekers melden hun resultaten in vakblad PNAS met enige trots, omdat niet alleen in het wild een langdurig genetisch effect van de sociale omgeving werd aangetoond, maar ook nog eens bij vogelvrouwtjes. Net als in de sociale en de medische wetenschappen wordt er in de biologie veel gekeken naar mannen en komen vrouwen er soms bekaaid af, zeker als het competitie gaat.

Lees ook:

Vogels kunnen veel meer dan we denken

Lol trappen, fikkie stoken, en communiceren in volzinnen. Niets menselijks is vogels vreemd, laat de Amerikaanse wetenschapsjournaliste Jennifer Ackerman zien.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden