Column

De vervuiling in mijn straat; het is onzichtbaar, maar het bestaat

null Beeld Jorgen Caris
Beeld Jorgen Caris

Mijn nichtje kwam logeren. Zij komt uit een dorp,waar ze de hele dag buiten speelt en tussen de dieren is. Ik woon in Amsterdam op een druk kruispunt. Voor mijn deur trekken dag en nacht auto's op.

Maartje Wortel

Toen ik hier net woonde kon ik 's nachts niet slapen van het lawaai en als ik terugkwam van vakantie leek de lucht in mijn kamer giftig. Inmiddels ben ik eraan gewend geraakt; als je maar lang genoeg ergens middenin zit, vergeet je dat je er middenin zit. En nu zei mijn nichtje dat ze het heel druk vond in de stad. "Het ruikt vies", zei ze.

Ik haalde mijn schouders op en liep met haar naar het pierenbad in het Oosterpark. Terwijl zij speelde met kinderen van alle nationaliteiten was ik heel tevreden met deze specifieke voordelen van een stad en haar nieuwe generatie. Met mijn voeten in het water las ik de krant, waarin stond dat mijn straat de meest vervuilde verkeersstraat van Nederland is; dat je als je daar woont beter binnen kunt blijven met alle ramen gesloten.

Dit bericht lees ik ieder jaar opnieuw en er verandert schijnbaar niets. Zolang de mensen doorademen, ademen ze door, vuile lucht of niet.

Ik sloeg de krant dicht en keek naar mijn nichtje. Iedereen doet zijn best om niet te roken waar zij bij is en nu liet ik haar spelen in extreem ongezonde lucht.

"Kom, we gaan naar binnen", zei ik.

Eenmaal thuis sloot ik, ondanks de hitte, mijn ramen. Voor de zekerheid.

Unboxen

"Wat zullen we nu gaan doen?", vroeg ik.

Zonder aarzeling zei mijn nichtje: "Unboxen." Haar stemmetje sloeg over van opwinding.

Ik moest naar alle eerlijkheid bekennen dat ik niet wist wat unboxen was.

"Dingen uitpakken", zei ze toen.

"Wat wil je uitpakken?", vroeg ik.

Ze wees naar mijn laptop. Het internet staat vol met (reclame)filmpjes van mensen die voor de camera pakketjes uitpakken. Terwijl ze uitpakken, leggen ze uit wat er uit de doos komt. Mijn nichtje kijkt in pure concentratie naar die video's. In haar geval bekeek ze een filmpje waarin een jongen een homp klei uitpakt en daar vervolgens een hakschoentje van kleit.

Onzekerheid

Ondanks het feit dat mijn nichtje inmiddels wist wat er in de doos zat, wilde ze het uitpakken van de homp klei keer op keer opnieuw bekijken.

Ik dacht aan Schrödingers kat. Schrödinger zei dat zodra er een kat in een doos zit die zowel levend kan zijn als dood, je pas zeker weet wat er gebeurd is tot je de doos openmaakt. Zolang de doos dicht blijft kan de kat levend of dood zijn. Zolang er geen observatie mogelijk is, is het niet te zeggen wat de staat van de kat is. Logischerwijs is er voor de kat geen enkele onzekerheid of hij dood is of levend. Onzekerheid zit in de waarnemer.

Misschien was mijn nichtje zo verslingerd aan het unboxen omdat ze leerde dat iets bestaat zodra je het ziet; ze kreeg achter elkaar de zekerheid van klei. Ik dacht aan de vervuiling in mijn straat; het is onzichtbaar, maar het bestaat. Als we dat gaan zien, is het waarschijnlijk te laat.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden