De verloren oorlog

De coffeeshop in mijn buurt heeft het logo van het hennepblad van de winkelruiten gehaald. Jammer voor mijn Amerikaanse gasten, die er zo ongestoord een joint konden roken. De coffeeshop in mijn buurt mag dan de handel in drugs hebben afgezworen, het staat haaks op de trend in de wijde wereld. Daar wordt de oorlog tegen de drugs verloren. Het niet meer calvinistische Nederland is daaraan medeschuldig, vindt de US Drugs Enforcement Administration (DEA). Deze Amerikaanse instantie heeft in Amsterdam honderd organisaties geteld die zich bezighouden met drugsproductie en -export. Er worden in Europa wel meer drugs onderschept, maar dat komt omdat de handel explosief is gegroeid.

Je vraagt je af hoe de Amerikanen tot dat getal van honderd zijn gekomen. Hoeveel infiltranten van eigen bodem moeten ze wel niet naar Amsterdam hebben gestuurd om daarachter te komen? Het Parool meldt dat Uncle Sams drugsjagers Turken, Marokkanen, Koerden, Colombianen, Chinezen, Nigerianen, Britten, Ieren en Israëliërs hebben gespot in de Nederlandse drugsorganisaties. Israëliërs, dat verbaast me niets. Enkele jaren geleden werd een kosjere bakkerij in Amsterdam-Zuid gesloten. De politie had een sterk vermoeden dat de eigenlijke handel niet bestond uit broodjes, blintzes en bagels, maar uit xtc-productie en -export. (Voor de goede orde, afgezien van een handjevol criminelen zijn de tienduizend Israëliërs in ons land -van wie de helft volwassenen- keurige, hoogopgeleide medelanders).

Dat de strijd tegen de drugs wordt verloren verbaast me trouwens ook niets. De mensheid heeft nooit anders gedaan dan de moeizaamheid van het bestaan te verzachten met verdovende middelen van allerlei aard. Daarzonder -bier behoorde bijvoorbeeld tot het standaarddieet in Ierland- waren de pijn, de honger, de kou, de armoede, de ziekten niet te verdragen. De oorlog tegen de drugs is een ideologische.

Het gebruik van drugs is een klap in het gezicht van Amerikaanse puriteinse protestanten. Hun voorvaderen brachten uit Europa een streng, kaal christendom mee, waarin de acceptatie van het lijden zonder verzachtende middelen tot dogmatische attitude uitgroeide. En ook in die andere, typisch Amerikaanse vorm van christendom, de zwijgzame, verinnerlijkte religiositeit van de Quakers, is voor verdovende middelen geen plaats. Maar de Verenigde Staten zijn niet alleen het land van de puriteinse witte christenen. Het is ook het land van extatisch zingende gelovigen. Zo bezien is de oorlog tegen de drugs ook een oorlog tegen de cultuur van extase, van trance, van een andere manier van God zoeken. Natuurlijk zijn niet alle drugsgebruikers godzoekers, verre van dat, maar allerlei technieken om in trance te raken -waaronder drugs- zijn zo oud als de mensheid.

Die gedachte drong zich op tijdens een concert van Andalusische soefi's in Utrecht. Op zich was het merkwaardig een mystiek ritueel als toeschouwer op een tribune mee te maken. De vervreemding die dat teweegbracht werd nog versterkt door de mystieke technieken die ten beste werden gegeven: heftig en snel ademhalen, waarbij schier eindeloos op en neer werd gesprongen en door een enkel lid van de groep wild werd gedanst. Het geheel werd begeleid door zang. De trance die zo werd opgewekt moet veel lijken op de trance die jongeren in de disco zoeken. Ook daar eindeloos dansen, waardoor ze heftig zweten en ademhalen -en dat alles versterkt door drugs.

Voor de secularisatie in de westerse wereld is het puriteinse christendom (en het fundamentalistische jodendom en de even fundamentalistische islam) geen alternatief. Vandaar dat ook de oorlog die geïnspireerd is door datzelfde puritanisme verloren gaat worden. Nederland is geen land van streng christendom meer. De Amerikaanse DEA kan schreeuwen wat ze wil.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden