'De Tutsi is wreed' Aanslagen in wankel Burundi gooien olie op smeulend vuur

AMSTERDAM - Twee recente aanslagen hebben de spanningen in Burundi, buurland van Rwanda, verder doen oplopen. Waarnemers houden hun hart vast voor de toekomst van het land, dat met gelijksoortige problemen kampt als Rwanda.

ERIC BRASSEM

Gisteren gooiden onbekenden een handgranaat op een markt in de hoofdstad Bujumbura, waarbij veertig mensen gewond raakten. Bij een aanval met geweren en kapmessen in een katholieke kerk kwamen afgelopen zondag negen mensen om, en raakten 17 mensen gewond.

Burundi's bevolking bestaat uit een Hutu-meerderheid en een minderheid van Tutsi's. Burundi's interim-president, Sylvestre Ntibantunganya, waarschuwde onlangs voor een explosie als rivaliserende politieke groeperingen geen overeenstemming bereiken over de benoeming van een nieuw staatshoofd. De partijen vergaderen al maanden over de opvolging van president Cyprien Ntaryamira, die bij een aanslag in april omkwam, tegelijk met zijn Rwandese ambtgenoot Juvenal Habyarimana. Ntaryamira was de tweede president die in korte tijd werd vermoord. Zijn voorganger, Melchior Ndadaye, kwam een jaar geleden om bij een couppoging door militairen. Na deze moord op Burundi's eerste democratisch verkozen Hutu-president werden 50 000 Burundezen vermoord - merendeels Tutsi's, die van oudsher de dienst hadden uitgemaakt in het land, en nu en masse verantwoordelijk werden gesteld voor de moord.

Dit (niet zo) oude zeer bemoeilijkt de onderhandelingen over een nieuwe president ernstig. De grootste partij in het land, Frodebu, wordt overheerst door Hutu's, maar moet onderhandelen met de politici die zich opwerpen voor de Tutsi's, die het ambtenarenapparaat en het leger overheersen. Vele afsplitsingen van de grotere partijen hebben het politieke landschap nog chaotischer gemaakt.

Zowel Hutu's als Tutsi's in het ook in economisch opzicht afglijdende land hebben reden tot vrees. Vrijwel dagelijks vertoont de televisie spots, vaak tot stand gekomen met internationale subsidie, die democratie en ethnische verdraagzaamheid preken. Maar veel politici, bijgestaan door een wel zeer vrije pers, gaan door met polariseren langs ethnische lijnen. “De Tutsi is wreed, en van een grofheid die te vergelijken is met de Nazi's onder Hitler”, zo luidt bij voorbeeld een recent commentaar in een krant. “Hij doodt zonder wroeging. Moorden is voor hem een banale daad. Zijn geweten plaagt hem niet. Onwaardig, cynisch, beschuldigt hij zijn slachtoffer ervan zijn beul te zijn.” Enzovoort, kolommenlang.

Al wekenlang luidt het nieuws dat de onderhandelende partijen 'bijna' hun geschillen hebben bijgelegd. Volgens de jongste berichten zullen ze dit weekeinde een akkoord tekenen over de verdeling van lokale bestuursposten, en zal de nieuwe president volgende week gekozen worden. Of de kibbelende politici er daarna in zullen slagen de gepropageerde tolerantie in praktijk te brengen is de vraag.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden