De traditionele mores passen niet meer bij de moderne universiteit en hogeschool

Het gebouw van de Groningse studentenvereniging Vindicat in het centrum van Groningen. Beeld ANP, Vincent Jannink

De corporale verenigingscultuur past steeds minder bij de moderne universiteit en hogeschool. Mutua Fides, ‘Wederzijds vertrouwen’ in het Latijn, prijkt in Groningen al ruim twee eeuwen op de gevel van studentencorps Vindicat. 

Wie de cultuur van drank, geweld en seksisme bij Vindicat beziet, zou bijna denken dat dit devies toebehoort aan een Siciliaanse maffia­familie en niet aan een moderne studentenvereniging.

Dat de Rijksuniversiteit Groningen en de Hanzehogeschool de oudste studentenvereniging van de stad als een ongewenste club zien, is pijnlijk voor Vindicat. Niet eens zozeer vanwege de duizenden euro’s aan misgelopen bestuursbeurzen. Dat is voor een grote vereniging als Vindicat makkelijk op te vangen. 

Het leed bevindt zich elders. Vindicaters zitten – driedelig pak, gestreepte verenigingsdas, haar in een mat – van oudsher eerste rang bij universitaire borrels, openingen en andere academische plechtigheden. Dat is nu voorlopig van de baan. 

Napoleontische bezetting

Daarmee is er een breuk gekomen in een meer dan tweehonderd jaar oude relatie. Vindicat is de oudste nog bestaande studentensociëteit van het land. Kort nadat Nederland na de Napoleontische bezetting weer op eigen benen stond, in 1815, werd de club opgericht. Oorspronkelijk was Vindicat de plek waar álle Groninger studenten onderdak vonden, in de negentiende eeuw een minuscule groep jongeheren uit de adel, het patriciaat en de hoge burgerij. In het sociëteitsgebouw smeedden ze banden voor het leven. 

Inmiddels zijn corpora opener geworden naar de buitenwereld, maar ook nu nog zijn er sporen van de eigen codes en mores te vinden. Toen een paar jaar geleden een eerstejaarslid na geweld in het ziekenhuis was beland, handelde Vindicat dit bijvoorbeeld af middels een intern rechts­systeem.

Gedragscodes

Lange tijd gedoogden universiteiten deze houding, maar dat is omgeslagen, zo valt op te maken uit de gedragscodes die de Nederlandse universiteiten met alle studentenverenigingen – niet alleen corporale – de laatste jaren hebben opgesteld. Die verandering komt mede doordat de studentenpopulatie de afgelopen tien, vijftien jaar veel groter en diverser is geworden, stelde universiteitshistoricus Ab Flipse nog niet zo lang geleden in deze krant, toen een Utrechtse studievereniging in opspraak kwam vanwege het zingen van schunnige liedjes. Studentikoze gebruiken – brallen, zuipen, een eigen taaltje, schunnige liedjes – staan ver af van veel nieuwe studenten.

En er speelt nog iets, merkte Flipse op. De traditionele mores van de sociëteiten passen niet meer bij het moderne, internationale wetenschapsbedrijf. Universiteiten worden geleid als grote concerns, waarbij enorme financiële belangen in het geding zijn en bestuurders permanent oog moeten hebben voor de reputatie van de academie. Te veel drank en incidenten zorgen daarbij voor vlekken op het imago.

Lees ook:

Het geduld met Vindicat is op, de universiteit draait de geldkraan  dicht

Het geduld met Vindicat is op: de Groninger studentenvereniging krijgt geen beurs meer van de Rijksuniversiteit Groningen en de Hanzehogeschool. Ook is de club niet meer welkom bij officiële gelegenheden. De oudste studentenvereniging van Nederland loopt hiermee 33.000 euro mis.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden