Mensenhandel

De 'succesvolle' hekken van Israël zitten vol gaten

Hek op de grens tussen Egypte en Israël. Dit hek loopt dwars door de plaats Rafa. Beeld ANP
Hek op de grens tussen Egypte en Israël. Dit hek loopt dwars door de plaats Rafa.Beeld ANP

Muren en hekken zoals Donald Trump bepleit aan de Mexicaanse grens zijn in Israël allang een feit. Alleen, in Israël werken ze niet altijd. Soms zijn illegalen toch weer toegestaan.

Monique van Hoogstraten

Muren en hekken - Israël weet daar alles van. "Geweldig plan", tweette de Israëlische premier Netanyahu over het voornemen van Donald Trump een muur te bouwen tussen de VS en Mexico. "Ik heb een muur gebouwd aan de zuidgrens van Israël. Geweldig succes". Maar andere muren en hekken van Israël zitten soms vol gaten. En met reden.

Verlaten woningen, opslag van oud ijzer, puin en zwerfvuil. Dit is een desolaat wijkje dat ooit deel was van Jeruzalem. Toen verrees 'De Muur'. Dit stukje kwam aan de verkeerde kant terecht. Afgesloten van de stad. Wegen lopen dood op de metershoge betonnen platen. Eén tak van de economie tiert hier welig: mensensmokkel.

Tien keer zo veel

Uit het transitbusje stappen vier jonge Palestijnen. Een plastic tas in hun hand. Ze hebben voor een week of twee reisbagage bij zich voor een verblijf in Israël. Het is weinig meer dan een werkbroek, een extra shirt, een handdoek en tandenborstel.

"Alle banen zijn in Israël. Hier op de Westbank hebben we geen goed werk, geen inkomen," zegt Ayman. Al vijf jaar werkt hij aan de andere kant. Verdien je hier in bezet Palestijns gebied 500 shekel per maand met ongeschoold handwerk (zo'n 125 euro), aan de Israëlische kant is dat tien keer zoveel.

Vlug lopen ze naar de muur en klauteren ze de wankele houten trap op. Het laatste stukje hijsen ze zich op aan de rand van het muur, wurmen zich door een gat in het prikkeldraad en verdwijnen naar de andere kant. Daar lossen ze op in de Israëlische arbeidsmarkt. Ayman en de andere migranten willen hun echte naam niet vertellen, want wat ze doen is illegaal.

Ze vinden hun weg naar de andere zijde

"De schattingen over het aantal Palestijnen dat illegaal in Israël is, liggen tussen 40.000 en 60.000", zegt Nitzan Nuriel in Tel Aviv, die het plan maakte voor een hek aan Israelische zuidgrens . "De meesten zijn hier om te werken. Slechts een enkeling behoort tot het terreurnetwerk."

Tijdens de tweede intifada begon Israël met het afsluiten van de Westelijke Jordaanoever om terreuraanslagen tegen te gaan. Op sommige plaatsen met een muur, op andere met een hek. Maar het houdt de Palestijnen niet tegen. Sommigen klimmen over de muur, anderen kruipen eronderdoor, en in het hek zitten talloze gaten waar ze doorheen rennen.

Risico-inschatting

Vaak lijkt het leger in geen velden of wegen te bekennen, slechts af en toe wordt er iemand opgepakt. Waarom staat Israël de illegale oversteek oogluikend toe? "Omdat we hen nodig hebben", zegt Nuriel, die jarenlang in een hoge positie werkte bij het leger en hoofd was van het anti-terreurbureau van de premier. "Zonder hen zouden onze hotels en restaurants en andere sectoren van de economie niet goed draaien. Beide kanten hebben er economisch baat bij."

De veiligheid is met de barrière nog steeds gediend, zegt hij. Het maakt het moeilijker om over te steken. "Maar het codewoord voor leven in dit land is: risico-inschatting. We controleren de Westbank meer dan vijftig jaar, we kennen de mensen, we hebben undercover eenheden en tal van andere bronnen. Als we aanwijzingen hebben, pakken we iemand al op voordat hij naar Israël komt."

Smokkelen

Ten zuiden van Jeruzalem schittert het hek in de zon, slingerend door het heuvelachtige landschap. Wie dichterbij komt, ontdekt paden die zijn uitgesleten door het gebruik. Ze leiden naar gaten in het hek. Aan de Palestijnse kant staan tientallen jongens bij een paar four-wheel-drives. Hun smokkelaars zijn druk met bellen. "Ik heb zo zeventien jongens. Laat me even checken," zegt Mohammed. Ze stemmen de oversteek af met bedoeïenen, die hen aan de Israëlische kant oppikken.

Wisam vertelt dat hij in de bouw werkt, in Tel Aviv. Hij slaapt op de werkplaats. "'s Avonds ben ik op Facebook en doe ik games op de telefoon." Waarom Israël hen binnen laat sluipen? Mohammed: "Als je een kat opsluit in een kamer en die misbruikt, zal die je doden. Hetzelfde geldt voor de mens. Als ze de mensen laten werken in Israël, zullen die geen problemen maken. Iedereen is dan druk met geld verdienen, trouwen en kinderen krijgen."

De identiteit van de genoemde muurklimmers, heklopers en smokkelaars is bekend bij de redactie.

De muur van Trump werkt niet zomaar
Dat een hek mensen kan tegenhouden, als de politiek het wil, bewijst het andere hek, aan de zuidgrens van Israël met Egypte. Nitzan Nuriel bedacht het concept. "Een hek alleen is niet genoeg, je hebt een pakket maatregelen nodig." Zo heeft Israël wetten die illegalen verbieden geld naar huis te sturen. Nuriel - die een paar jaar geleden in de VS was om te adviseren - denkt niet dat de muur van Trump met Mexico gaat werken. "Zomaar een muur neerzetten lost geen probleem op."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden