De smaak van Emma en van andere Oranjes

Op de tentoonstelling 'Vlag en Wimpel' zijn schilderijen te zien die in paleizen van de Oranjes hingen. En er hangt werk van Beatrix zelf.

SASKIA KNEGTERING

Een schilderij in huis halen dat nog op Het Loo of paleis Noordeinde heeft gehangen. Het klinkt onwerkelijk, maar het kan. Op de tentoonstelling 'Vlag en wimpel' van Kunsthandel Simonis & Buunk in Ede is het mogelijk werk van en door de Oranjes te kopen.

"Aanleiding voor de tentoonstelling zijn de 83 werken die we onlangs op een veiling bij Sotheby's hebben aangekocht", vertelt Teo van den Brink van Simonis & Buunk. De collectie is aangevuld met schilderijen van particulieren die in bruikleen zijn. Werken die niet in paleizen hebben gehangen, maar wel bij de stijl van de vorst aansluiten, heeft de kunsthandel zelf toegevoegd.

De opzet van de tentoonstelling is opvallend, omdat de werken per vorst verdeeld zijn over de aparte ruimtes. "Zo kun je de persoonlijke smaken zien", verklaart Van den Brink. Koningin Emma, de tweede vrouw van koning Willem III, had een voorliefde voor winterlandschappen. Hoe anders is de kamer van koningin Beatrix. Abstracte kunstwerken met veel kleuren spatten van de wand af.

Alleen van Beatrix zijn geen werken te zien die bij haar in het paleis hingen. "Een vorst maakt bij leven nooit bekend welke kunstenaar zijn persoonlijke voorkeur heeft. Dat zou ervoor kunnen zorgen dat anderen zich gepasseerd voelen", weet Van den Brink. De werken zijn gekozen op basis van de expositie 'De voorstelling' over naoorlogse kunst die de koningin in 2000 zelf inrichtte in het Stedelijk museum van Amsterdam.

Bovendien is werk van Beatrix' eigen hand te zien. Als kind tekende ze prinsessen, paarden en balletdanseressen. In haar studietijd maakte ze onder meer tekeningen voor de almanak van haar Leidse studentenvereniging. De werkjes hebben het karakter van een cartoon en zijn vlot, maar vaardig op papier gezet.

Bezoekend echtpaar Evelien en Jan Jaap zijn te spreken over Beatrix' kunst. "Je ziet dat Beatrix talent heeft in tegenstelling tot het gekneuter van Bernhard", lacht Evelien.

Het echtpaar is niet per se geïnteresseerd in de Oranjes. "De nieuwe tentoonstelling is wel een goede reden om het museum weer te bezoeken." Zelf houden ze meer van moderne kunst, die de kunsthandel op de naastgelegen locatie tentoonstelt. "We zagen wel een werk van Juliana dat ons aansprak. Dat is best leuk om te kopen. Dan kan je zeggen 'dat is nog van Juliana geweest'."

Dat de schilderijen van de Koninklijke muur komen, kan Van den Brink voor een aantal werken bewijzen. Hij draait één van de lijsten om. In het hout staat een 'E' met een kroontje. "Dat was het stempel van Emma. Soms staat er ook een nummer bij dat staat voor de kamer waar het hing."

Naast een landschapsschilderij van Jan Willem van Borselen hangt een foto van koningin Emma's zitkamer. Op die foto hangt hetzelfde werk aan de muur.

Het idee van een Oranje kunstwerk aan de muur doet het goed, want tijdens de eerste dagen van de tentoonstelling zijn al 13 van de 83 werken verkocht. "Ons topstuk van Hendrik Willem Mesdag dat op de Lange Voorhout heeft gehangen, is weggegaan voor boven de ton." Gelukkig voor de bezoeker blijven ook de verkochte werken nog even hangen.

De tentoonstelling 'Vlag en Wimpel' is nog tot en met zaterdag 25 februari a.s. te zien in het Fischerhuis van Simonis & Buunk aan de Notaris Fischerstraat 27 in Ede.

Gestolen goed
Tekeningen van koningin Beatrix, te zien bij 'Vlag en wimpel', zijn ooit gestolen. Het gaat om illustraties die ze ooit maakte voor de almanak van haar Leidse studentenvereniging. Destijds is de opgestuurde envelop nooit aangekomen bij secretaris van die vereniging Marjan Moolenburg. Een paar jaar geleden kwam Moolenburgh erachter dat de tekeningen geveild werden. De huidige eigenaar wist niets van de geschiedenis.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden