De PvdA doet er verstandig aan dit kabinet tot een succes te maken

Sociaal-democraten, het blijft een vreemde verzameling mensen bij elkaar. Er is geen politieke partij waar de onrust zo permanent en structureel is als in de PvdA. Of het nu (electoraal dan toch) goed gaat met de partij of dat de kiezer de partij massaal de rug dreigt toe te keren, gedoe is er altijd. Toen Wim Kok in het begin van de jaren negentig de partij van een betrouwbaar boegbeeld voorzag, was de onrust groot. Kok zou de partij-idealen verkwanselen door als minister van financiën te veel nadruk te leggen op gezonde overheidsfinanciën. De PvdA was de leidende partij in de jaren negentig, maar de onrust verdween nooit.

Wat dat betreft is er onder het leiderschap van Diederik Sam-som niets nieuws onder de zon. Het geluid van de zaag, die in de poten van de leidersstoel werd gezet, is permanent. Dan weer wat beter hoorbaar, soms wat zachter, maar immer aanwezig.

Als die onrust wat minder is, gaan politieke journalisten wel weer graven. Vanwege die merkwaardige, moeilijk te duiden relatie tussen politieke journalistiek en sociaal-democratie. Zo kan een voormalige Iraanse asielzoeker via de publiciteit en vanwege zijn kritiek op het beleid rond illegaliteit uitgroeien tot een amateur-politicus van onwaarschijnlijke proporties. Sander Terphuis' draagvlak in de partij is niet of nauwelijks te meten, maar hem wordt door de overmatige publiciteit een status aangemeten, die onwerkelijk bleek bij de Europese verkiezingen.

Zo ging het dus ook met oud-partijvoorzitter Ruud Koole. In het blad van het wetenschappelijk bureau van de partij verscheen een aantal weken geleden een (zeer zinnige) analyse van zijn hand over oorzaak en gevolg van de twee gevoelige verkiezingsnederlagen van de partij dit voorjaar. Niks mis mee, ware het niet dat Koole in het stuk in sommige passages ook persoonlijk werd. Samsom zou er goed aan doen de randen van het regeerakkoord op te zoeken en niet onder alle omstandigheden een kabinetscrisis moeten vermijden. De partij heeft smoel nodig en regeren alleen is daarvoor onvoldoende.

Een wat vreemde conclusie van Koole. Bij zijn oproep ging hij totaal voorbij aan de bij herhaling door Samsom gebezigde stelling dat het politieke stelsel in Nederland in zijn voegen kraakt en dat de kiezer boven alles wil dat een kabinet eens de rit uitzit en werk maakt van de gemaakte afspraken.

Koole zou er goed aan hebben gedaan zich eens over de vraag te buigen hoe valide die stelling is. Temeer omdat hij in datzelfde stuk heel goede argumenten geeft waarom nieuwe verkiezingen voor de PvdA wel eens een fiasco kunnen worden.

De sociaal-democraten konden in 2012 onverwacht de grote concurrent worden van de VVD, omdat de machtsvraag doorslaggevend werd. Dat was de reden dat de SP aanvankelijk op een overwinning afstevende en in de weken tot de verkiezingen die beloofde winst zag verdampen. De PvdA werd uiteindelijk gezien als dé partij op links die de VVD zou kunnen afstoppen.

Langzamerhand is niet meer zo duidelijk dat die rol nog voor de PvdA is weggelegd. Roemer zou die positie zomaar eens kunnen overnemen.

Het is dan de vraag of de PvdA er niet beter aan doet deze coalitie tot een succes te maken, met hier en daar wellicht een wat duidelijker sociaal-democratisch stempeltje.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden