De politie jaagt, het publiek vergaapt zich

Tentoonstelling in Rome toont teruggevonden kostbaarheden

ROME - Ornella en Claudia zijn sprakeloos. De twee vriendinnen uit Milaan zijn diep onder de indruk van wat ze om zich heen zien. In de tentoonstellingszaal staan 23 grafurnen van travertijn, uit de derde tot de eerste eeuw voor Christus. De ene urn heeft een hoogreliëf met scènes van stierengevechten, een tweede is versierd met Griekse mythologische figuren en op weer een andere urn zijn resten bladgoud te zien.

"Dit is meesterlijke Etruskische kunst", weet Ornella. "De urnen zijn bui-ten-gewoon, en laten goed zien hoe belangrijk de familie was die erin is begraven."

De twee vrouwen zijn op een opmerkelijke tentoonstelling in Rome. De honderd kunstwerken die in het presidentieel paleis te zien zijn, werden allemaal gestolen en zijn door een speciale politie-eenheid opgespoord. Bezoekers vergapen zich aan vazen met taferelen uit het dagelijkse leven in Rome uit de vierde eeuw voor Christus, en aan middeleeuwse munten, zestiende-eeuwse schilderijen en zilveren hostiekelken uit de zeventiende eeuw.

De politie-eenheid die de kleine maar populaire tentoonstelling mogelijk heeft gemaakt, is onderdeel van de carabinieri. Het is een militaire eenheid die valt onder het ministerie van cultuur. Het team bestaat uit 260 agenten die in heel Italië en daarbuiten continu jacht maken op ontvreemde kunstwerken. Het gaat voornamelijk om werken die uit kerken zijn geroofd - vorig jaar waren dat ruim driehonderd kunststukken - en uit de huizen van particulieren. Musea zijn minder vaak het doelwit van de groepen kunstrovers.

De militairen speuren onder andere veilingen af op zoek naar geheelde kunst, ze houden archeologische opgravingen in de gaten en ze zoeken op internet naar criminele handelaren die kostbaarheden aanbieden.

"We komen om in het werk", vertelt majoor Massimiliano Quargliarella in het hoofdkantoor van het team, vlakbij de Trevi-fontein. "De illegale handel in kunstwerken en archeologische kostbaarheden is booming."

Hij haalt de statistieken erbij.

"In 2013 hebben we 55.227 werken opgespoord en in beslag genomen."

Tot die werken behoren ook de 23 Etruskische urnen. Quargliarella en zijn collega's kwamen ze op het spoor door een inval bij een heler in Rome. Via hem kwamen ze terecht bij een aannemer in Perugia, in de regio Umbrië, die bij graafwerk voor de aanleg van een kelder in 2003 op een antieke grafkelder was gestoten. Die bleek van de aristocratische familie Cacni te zijn, die behoorde tot de Etrusken - een volk dat voordat het Romeinse Rijk oppermachtig werd in Midden-Italië leefde.

"De aannemer had de urnen niet mogen houden, volgens de wet zijn ze automatisch van de staat. Deze urnen hebben een exceptionele artistieke en historische waarde", zegt de majoor trots.

Het is niet de eerste keer dat er in Rome geroofde kunst tentoon wordt gesteld. In 2007 konden de Italianen met dank aan de carabinieri 67 Griekse en Romeinse archeologische stukken zien die door Amerikaanse musea waren teruggegeven.

Ornella en Claudia, de twee bezoeksters, vinden het prachtig dat de opgespoorde kunst ook nu weer (gratis) te zien is. Claudia: "Veel hier is eigendom van de overheid, van ons Italianen dus".

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden