De polarisatie in Egypte is compleet

Aanhangers van de verdreven islamistische president Mohammed Morsi demonstreren tegen de regering.Beeld epa

Iedereen loopt zorgvuldig met een boog om de strepen van verdampt bloed die over het asfalt zijn getrokken. Groepjes mannen bidden zij aan zij voor de martelaren op het tapijt van stenen en glas, waarmee de straten rond het Raba'a Adaweja-plein bedekt zijn.

Agent van Amerika
Tienduizenden aanhangers van de Moslimbroederschap hebben zich weer verzameld op de plek waar de nacht ervoor 53 mensen omkwamen en honderden gewonden vielen toen het leger besloot met grof geweld een einde te maken aan het protest.

De bittere geur van traangas hangt nog in de lucht. Op het podium hitst de zoon van de afgezette president Morsi de menigte op tegen de nieuwe militaire leider van het land: "Sisi jij lafaard, jij agent van Amerika".

Getuigenverklaringen
Ondanks het bloedbad van de nacht ervoor is de menigte op het plein vastbesloten te blijven tot hun man Mohamed Morsi weer terug op de troon zit. "Wij zijn het verplicht aan de martelaren", stelt Mohamed Khalif, een boer uit Opper-Egypte. "De enige manier waarop ze me hier wegkrijgen is in een kist."

Er hangt een drukkende sfeer over het plein. Vrouwen krijsen en kinderen barsten spontaan in huilen uit. Met bloed besmeurde mannen vertellen hun verhaal aan de nieuwkomers. "We waren rustig aan het bidden", vertelt Ahmed Joessef aan omstanders. "Er was geen waarschuwing, niets. De politie en het leger openden spontaan het vuur. De meeste mensen zijn in hun rug geschoten." Deze versie van de gebeurtenissen wordt overal herhaald op het plein, aangevuld met getuigenverklaringen over de vrouwen en kinderen die zich onder de slachtoffers zouden bevinden.

Propaganda-oorlog
De verhalen van de moslimbroeders vinden hun tegenpool in de Egyptische media, die de verklaringen van het leger klakkeloos overnemen. De twee kampen zijn het nergens over eens: niet over het tijdstip waarop het geweld losbarstte - tijdens of na het gebed - en niet over wie de eerste steen heeft geworpen. Het leger zegt pas 'met wijsheid' te hebben ingegrepen nadat een van hun officieren werd neergeschoten.

Beide kampen zijn verwikkeld in een propaganda-oorlog. De polarisatie is compleet. De cd met filmpjes die het leger aan de journalisten meegeeft op de persconferentie - waar de woordvoerder van de strijdkrachten door journalisten met een staande ovatie wordt begroet - zijn volgens de moslimbroeders 'oud materiaal' of zelfs in een studio opgenomen. De Egyptische staats-tv laat foto's zien van flessen whiskey die zouden zijn aangetroffen onder de demonstranten. De boodschap: dit zijn geen goede moslims.

Egypte terug bij af
De aanhangers van de Moslimbroederschap op het Raba'a-plein kunnen hun woede over de 'de leugens' nauwelijks bedwingen. "Eerst sluiten ze alle zenders die aan onze kant staan", klaagt Ahmed Jasser (25), "en daarna organiseren ze een bloedbad om hun repressie te legitimeren".

Jasser, die geen lid is van de Moslimbroederschap maar 'voor democratie en vrijheid' naar het plein is gekomen, meent dat het volk is beetgenomen door het oude regime. "Dit is een vieze staatsgreep, die Egypte terugwerpt naar de tijd van Moebarak, waarin het leger en de politie weer de dienst uitmaken."

Jasser wordt bijgevallen door een omstander die erop wijst dat het wel heel toevallig is dat de tekorten aan water, benzine en elektriciteit, waar Egyptenaren voor de massaprotesten zoveel last van hadden, nu plotseling zijn opgelost. "Dit was allemaal een plan", zucht Jasser. "En Egypte staat er slechter voor dan ooit."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden